Yunanistan ve Bulgaristan, Boğazlar’ı devre dışı bırakacak boru hattı projesi için harekete geçti

Yunanistan ile Bulgaristan, daha önce rafa kaldırılan ve Boğazlar’ı devre dışı bırakan Burgaz-Dedeağaç petrol boru hattı projesini yeniden canlandırmak için görüşmeler yapıyor.

Avrupa Birliği’nin pazartesi günü yürürlüğe giren Rus petrolüne yönelik ambargosu bu iki ülkeyi söz konusu projeyi, Rusya’nın katılımı olmadan hayata geçirmek için yeniden bir araya getirdi.

Atina’da düzenlenen bir enerji konferansında Al Jazeera’ya konuşan Bulgaristan Enerji Bakanı Roman Hristov, Rus petrolünü almak için hala iki yıllık bir muafiyetlerinin olduğunu belirterek “Ancak Boğazlar’dan geçiş ücretinin artması nedeniyle sorunlarla karşılaşacağız.” dedi.

Bakan Hristov, boru hattına işlerlik kazandırmak için görüşmelere başladıklarını ve hattın Varna ile Köstence limanlarına kadar uzatılmasının da söz konusu olduğunu söyledi.

Yunanistan Enerji Bakanı Kostas Skrekas da “projeyi desteklediklerini” bildirdi.

Türkiye’nin ‘enerji merkezi’ olma planı

Türkiye, 7 Ekim’de yürürlüğe giren yeni düzenlemeye göre Boğaz’dan geçiş ücretini 5 kat artırarak tonaj başına 4 dolara yükseltmişti. Türkiye, Boğazlar’dan geçen tanker trafiğinden elde ettiği geliri de 40 milyon dolardan 200 milyon dolara çıkartmak istiyor.

Türkiye’nin aynı zamanda Boğaz’a alternatif tartışmalı ‘Kanal İstanbul’ projesi var. Kanal İstanbul projesi ile petrol taşıyan tankerlerin buradan geçmesi planlanıyor.

Son olarak Rusya Devlet Başkanı Putin, Türkiye’ye gaz ihracat kapasitesini arttırabileceğini ve böylece Türkiye’nin Avrupa’ya gaz tedariki için bir merkez haline gelebileceğini söylemiş, Türk hükümeti de buna sıcak baktığı yönünde açıklamalar yapmıştı.

Ancak analistlere ve kaynaklara göre, Putin’in Türkiye’yi Rus gazı için merkez yapma planı, teoride Moskova’nın ihracatını başka kaynaklardan gelen yakıtla da gizlemesine imkan tanıyabilir. Bu nedenle AB, ‘doğal gaz üssü’ projesine temkinli yaklaşıyor.

Burgaz-Dedeağaç petrol boru hattı

Rus petrolünü Boğazları devre dışı bırakarak Avrupa’ya ulaştırmayı amaçlayan Burgaz-Dedeağaç boru hattı Bulgaristan’ın çevre endişeleri konusundaki pozisyonu yüzünden askıya alınmıştı.

Boru hattının yarısının Bulgaristan sınırları içinden geçmesi planlanıyordu.

Bulgaristan ve Atina üzerinden Ege Denizi’ne ulaşacak olan yaklaşık 300 kilometre uzunluğundaki boru hattından yılda 35 milyon ton petrol taşınması öngörülüyordu.

Boru hattı, çevre endişelerinin yanı sıra mali kaynak konusunda yaşanan sorunlar nedeniyle de ‘uyumaya bırakılmıştı’.

Ancak Ukrayna savaşı sonrası AB’nin Rus petrolü ve doğal gazına yönelik ambargolar, bu ülkeleri alternatif ülkelere yönlendirirken, dondurulan bu projeyi de yeniden ele almaya zorladı.