AKP rejimi tarih yazıyor; ne dediler, ne oldu?

HABER İNCELEME | YUSUF DERELİ

Hükümetin bütün müdahalelerine rağmen TL’deki değer kaybı sürüyor. İddiaya göre yılbaşından bu yana döviz kurunu baskılamak için 25 milyar dolar civarında döviz satıldı. Ancak dolar, Aralık ayında yapılan KKM operasyonundan bugüne yaklaşık yüzde 40 değer kazandı.

Ekonomistlerin geneline göre TL’deki değer kaybı sürecek. Şimdi bütün kamuoyu doların ne zaman 16 TL’yi göreceğini merak ediyor. Bununla ilgili kesin bir tarih vermek zor. Kurun ne zaman 16, ne zaman 17 TL olacağını rejimin ‘arka kapıdan müdahale’ gücü belirleyecek! Ancak MB’nın rezerv durumuna bakılınca bunun çok da uzun sürmeyeceği anlaşılıyor.

Özellikle son 2 yılda yaşanan gelişmeler hükümetin ‘akılcı’ ve ‘gerçeklere dayanan’ bir ekonomi politikası olmadığını da gözler önüne serdi. Atılan her adım ‘günü kurtarmaya’ yönelik. Rejim, enflasyon ve işsizlik devasa boyutlara ulaşan sorunları ‘öteleyerek’ daha da büyüttü.

Halbuki iktidar temsilcilerine göre Türkiye ‘şaha’ kalkacaktı ancak öyle olmadı!

Faiz sebep enflasyon sonuçtur!

AKP’li Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın temel tezi buydu. Erdoğan’a göre enflasyonun temel sebebi faizlerin yüksek olmasıydı. Faizler indirilirse enflasyon da inecekti. Erdoğan, “Göreceksiniz, enflasyon nerelere düşecek.” demişti.

Geçtiğimiz yıl ağustos ayında politika faizi yüzde 19, enflasyon ise yüzde 19,25’ti. Ardından 4 ayda politika faizi 5 puan indirilerek yüzde 14’e çekildi. Erdoğan’ın tezine göre enflasyonun da düşmesi gerekiyordu. Peki ne oldu? Politika faizi 4 puan indirildi, enflasyon ise yüzde 19,25’den yüzde 70’e çıktı! Önümüzdeki iki ayda yüzde 80’in üzerine çıkma ihtimali yüksek.

KKM ile döviz kurunda istikrar sağlandı!

Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, geçtiğimiz ay farklı zamanlarda yaptığı açıklamalarda KKM ile döviz kurunda istikrarı sağladıklarını söylemişti. “Artık dövizde yüksek oynaklık gündemimizden çıktı.” diyen Nebati, bir başka açıklamasında ise “Türk Lirası şu an en zayıf durumunda. Gideceği bir yer yok bir kere. Vatandaş rahat olsun.” demişti. Nebati, bu açıklamayı yaptığında dolar kuru 14,80’di. Bugün 15 lira 35 kuruşun üzerinde. Yarın ne olacağı belli değil!

Değersiz TL ile cari fazla verilecek!

AKP rejiminin hesabına göre faizleri indirince kur yükselecek ve bunun sonucu olarak ithalat azalacaktı. Dolayısıyla cari açık düşecek hatta rekabet gücümüz arttığı için cari fazla verilecek ve enflasyon da düşecekti. Rejime göre TL’nin değersizleşmesi ‘iyi bir şey’di!

Cari açık düşmediği gibi yükseldi! Ocak ve Şubat ayındaki cari açık 12,2 milyar dolar olarak açıklandı. Mart ve Nisan ayındaki dış ticaret açığı ise 14,2 milyar dolar. İlk 4 aydaki dış ticaret açığı 32,5 milyar dolara fırladı. Geçtiğimiz yıl aynı dönemde rakam 15,2 milyar dolardı. Artış oranı yüzde 129,7!

Merkez Bankası’nın açıkladığı verilere göre 2021 yılı toplam cari işlem açığı 14,8 milyar dolardı!

Enflasyonun sebebi ‘küresel’ ekonomik sorunlar!

Başta Erdoğan olmak üzere iktidar temsilcilerine göre Türkiye’de yaşanan enflasyonun temel sebebi ‘küresel’ kriz. Ancak ABD ve Avrupa’da yüzde 8’lerde olan enflasyon Türkiye’de TÜİK’in rakamlarına göre bile yüzde 70’e çıktı. Önümüzdeki iki ayda yüzde 80’i aşma ihtimali yüksek. Dolayısıyla enflasyonun ‘küresel’ kaynaklı olduğu tezi de çöktü!

Bilkent Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hakan Kara, Türkiye’nin yaşadığı enflasyonun sadece yüzde 28,5’inin ‘dış kaynaklı’ olduğunu söyledi. Kara’nın TÜİK ve MB rakamları ile kişisel verilerine dayanarak yaptığı hesaba göre yaşanan hayat pahalılığının yüzde 71,5’i ‘tamamen yerli ve milli.

Sonuç olarak; AKP rejiminin bütün ‘ekonomik’ tezleri çürümüş durumda. Faiz düştü ancak enflasyon patladı. TL değersizleşti ancak cari açık düşmediği gibi fırladı. KKM ile döviz kuru istikrara kavuşacaktı ancak o da olmadı. TL değer kaybetmeye devam ediyor ve edecek.

AKP rejimi ‘ekonomide’ resmen tarih yazıyor! Son bir kaç yılda hayata geçirilen, yoksulluğu derinleştirerek milleti açlığa mahkum eden, enflasyonu patlatan, kuru fırlatan bütün uygulamalar, yarın ‘ekonomi’ kitaplarında satır satır anlatılacak…