Merkez Bankası yıllık enflasyon tahmininde ne kadar başarılı?

Türkiye’de yıllık enflasyonun ocak ayında yüzde 49’a yükselmesinin ardından gözler 2022’de enflasyonun nasıl bir seyir izleyeceği ve yıl sonunda ne olacağına çevrildi.

Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, Haziran 2023 seçimlerine Türkiye’nin tek haneli enflasyonla gireceğini savunuyor. Merkez Bankası’nın yıl sonu enflasyon tahmini ise yüzde 23,2. Ancak Merkez Bankası’nın sene başında 2021 enflasyon beklentisi yüzde 9,4 olmasına rağmen TÜİK’in açıkladığı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) artışı neredeyse bunun 4 katı çıktı.

Merkez Bankası’nın sene başında enflasyon tahmini ile yıl sonunda Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı resmi enflasyon oranına bakıldığında bankanın tahminlerinin çoğunluğunda yanıldığı ortaya çıkıyor. Son iki yıldaki enflasyon beklentisi ve gerçekleşme oranı arasındaki fark dikkat çekiyor.

Buna göre 2021 yılı başında Merkez Bankasının yıllık enflasyon beklentisi yüzde 9,4 olarak açıklandı. Ancak TÜFE yıllık enflasyonun yüzde 36,1 olduğunu duyurdu.

Gerçekleşen enflasyon tahminin 3,84 katı oldu. Bunda, hükümetin faizi indirmesinin ardından 2021’in son aylarında Türk lirasının döviz karşısında hızla değer kaybetmesinin rolü var.

2020 yılında ise enflasyon Merkez Bankası beklentisinin 1,78 katı çıktı. Beklenti yüzde 8,2 iken sene sonunda enflasyon yüzde 14,6 oldu.

2011’den bu yana bakıldığında iki sene enflasyon Merkez Bankası’nın beklentisinden düşük gerçekleşti. Bunlardan birisi 2019; diğeri ise 2012. 2019’da beklenti yüzde 14,6 iken TÜFE artışı yüzde 11,84 oldu.

2018’de yıllık TÜFE artışı Merkez Bankası’nın beklentisinin 2,57 katı oldu. Merkez Bankası’nın bağımsızlığına yönelik tartışmaların giderek arttığı ve sık sık yönetim değişikliklerinin yaşandığı dönemde tahminlerdeki başarı oranı tartışma konusu.

Merkez Bankasının 2022 beklentisi 23,2

Merkez Bankasının 2022 sonu enflasyon beklentisi yüzde 23,2. Ancak ocak ayı enflasyonu yüzde 49 oldu. Elektrik, doğal gaz ve akaryakıt başta olmak üzere birçok alanda ardı ardına gelen zamlar sonrası enflasyonun kaça yükseleceği merakla bekleniyor.