Yılbaşından itibaren enerji, işçilik ve akaryakıt zamlarının fiyatlara yansımaya başlaması ve salgının tüm dünyada pik yapması sonrası tüketim büyük oranda durdu.
Köprü, otoyol ve akaryakıt zamlarının etkisi özellikle trafik yoğunluğunda kendini gösterdi. Son olarak hafta sonu benzine 63 kuruş, motorine ise 94 kuruş zam yapılması vatandaşın kontak kapatmasına yol açtı. Trafiğin en fazla olduğu cumartesi günü kimi hafta yüzde 80’e çıkan yoğunluk yüzde 40’lara kadar geriledi. İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin sosyal medya hesabından da İstanbul’da trafik yoğunluğunun ortalama altında kaydedildiği yönünde açıklama yapıldı. Söz konusu düşüşte artan vakaların da etkili olduğu belirtiliyor.
Dünya’dan Yener Karadeniz’in haberine göre artan vakaların bir diğer etkisiyse turist alışverişinde görüldü. Tüm dünyada günlük vaka sayısının 3 milyona yaklaşması nedeni ile seyahatlerin azalması, böyle dönemlerde turist alışverişiyle bir nebze olsun rahatlayan esnafın hayal kırıklığı yaşamasına yol açtı. Yeni yıl öncesi yüzde 40’a ulaşan turist alışverişi yarıya yakın geriledi.
Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Başkanı Sinan Öncel’in değerlendirmeleri şöyle: “İnsanlar artan hayat pahalılığı nedeniyle indirime rağmen ihtiyaçlarını daha fazla erteliyor. Düşüş, turist alışverişinde de oldukça fazla. Yeni yıl öncesi yüzde 40’lara ulaşan turist alışverişi, seyahatlerin azalması nedeni ile yüzde 20’lere düştü. Bunlar öncü göstergeler. Görünen o ki önümüzdeki dönemde söz konusu düşüşler çok daha derinleşecek.”
Tescilli Markalar Derneği (TMD) Başkanı İzzet Stamati, turist alışverişlerine ilişkin şu değerlendirmeleri yaptı: “Kurun rekor düzeye yükselmesinin de etkisi ile yılbaşına kadar oldukça iyi gitti turist alışverişi. Birçok markada söz konusu alanda yapılan alışverişin toplam ciro içindeki payı yüzde 40’ları aşmıştı. Ancak son bir haftada bu oran düşmeye başladı. İlk hafta itibariyle yüzde 30-35’lere geriledi. Daha önceki yıllarda Çin ve Suudi Arabistan yoğunluklu turist alışverişinde şimdi ise İran, Mısır ve Kuveyt gibi ülkelerden gelen müşteriler aldı.”
Tüketimde en dramatik düşüşse yeme içme alanlarında görüldü. Geçen yılın aynı dönemine göre menülerde yüzde 50’yi aşan artış, vatandaşların evde yeme yönelimini artırdı. Tüm Restoranlar ve Turizmciler Derneği (TÜRES) Başkanı Ramazan Bingöl, yılbaşı itibariyle yeme içme alanlarında yüzde 30’a varan oranlarda düşüş yaşadıklarını anlattı. Bingöl şunları söyledi: “Belli başlı yerler hariç sektörün büyük bölümünde düşüşler var. Düşüş oranı genel olarak yüzde 30’u buldu. Bunun sebebini de ciddi zam geçişlerine bağlıyoruz. İnsanlar sanki bir biri ile haberleşiyor. Artan maliyetler sıkıntıları artırıyor. Başta Arap turistler olmazsa ayakta kalamayız. Bir Arap müşteri harcama kapasitesi açısından 10 tane Avrupalı’ya bedel. Ancak şu an o tarafta da benzer oranlarda düşüş var.”
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
