Asgari ücretin 1,5 katıydı yarısına düştü: Emekli maaşı AKP döneminde nasıl eridi?

AKP döneminde en düşük emekli maaşı asgari ücret karşısında eridi. 20 yıl önce en düşük emekli maaşı asgari ücretin yaklaşık 1,5 katıydı. 2022 başında ise en düşük emekli maaşı asgari ücretin yaklaşık yarısı ediyor. Peki, emekli maaşının asgari ücrete oranı yıllar içinde nasıl değişti?

Kronos’ta yer alan habere göre; öncelikle en düşük emekli maaşı konusunda Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) verileriyle Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıkladığı veriler arasında büyük bir çelişki bulunuyor. SGK verileri Ocak 2021’de en düşük 4a SSK emekli maaşının 2 bin 327 lira olarak gösteriyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ise 2021 yılında en düşük emekli maaşının bin 500 lira olduğunu defalarca açıkladı.

Türkiye Emekliler Derneği de (TÜED) 2021’de en düşük emekli maaşının bin 500 lira olduğunu duyurdu.

2003’TE EN DÜŞÜK EMEKLİ MAAŞI ASGARİ ÜCRETİN 1,5 KATIYDI

SGK verilerine göre, 2003’den itibaren emekli maaşları asgari ücret karşısında erimeye başladı. AKP’nin yönetime geldiği 2003 yılında emekli maaşı 332 lira iken bu rakam 2004’te 365, 2005’te 425, 2006’da ise 463 lira oldu. Asgari ücret ise 2003’te 226, 2004’te 303, 2005’te 350, 2006’da ise 380 olarak belirlendi.

Ancak asıl önemli olan en düşük emekli maaşının kaç asgari ücret ettiği. Bu oran 2003’te 1,47 iken sonrasında düşmeye başladı. 2008’de 1,11’e düşen oran 2016’da 0.96’ya kadar geriledi. En düşük emekli maaşının asgari ücrete oranı 2021’de 0.82’ye düşerken bu oran 2022 yılında 0,59’a kadar geriledi. Yani, en düşük emekli maaşı neredeyse asgari ücretine yarısına eşit hale geldi.

2016’DAN SONRA EMEKLİ MAAŞI ASGARİ ÜCRETİN ALTINA DÜŞTÜ

2016 yılından itibaren emekli maaşının, asgari ücretin altında kalması dikkat çekti. 2016’da emekliler 1243 lira alırken, asgari ücretle çalışanlar bundan 58 lira daha fazla almaya başladı. İki fiyat arasındaki fark daha sonraki yıllarda daha fazla açıldı.

2019 yılında bin 815 lira olan emekli maaşı, 206 lira farkla net asgari ücretin altında kaldı. 2020’de ise emekli maaşı ile asgari ücret arasında fark 295 lira, 2021 yılında 499 lira oldu. 2022’de ise emekliler asgari ücretten bin 753 lira daha az maaş aldı.

TÜED VERİLERİ EN DÜŞÜK EMEKLİ MAAŞLARI HAKKINDA NE DİYOR?

Öte yandan TÜED en düşük emekli maaşlarının SGK’nın açıkladığı gibi olmadığını duyurdu. SGK’ya göre 2019 yılında 1815 lira olan en düşük emekli maaşı, TÜED’e göre bin lirada kaldı. Bu durumda 2019’daki en düşük emekli maaşının yüzde 0.49’u bir asgari ücret etti. 2021’de 1500 lira olan en düşük emekli maaşının yüzde 0.53’üydü.

KAYNAK: KRONOS – MELİKE ÇAĞAN