Türkiye’de birleşme ve satın almalar 14 milyar doları geçerek 7 yılın zirvesine çıktı

KPMG Türkiye’nin “KPMG Perspektifinden Birleşme ve Satın Alma Trendleri 2021” raporuna göre, bu yıl dünyada işlem hacmi ve sayısında rekor kırılırken, Türkiye’de de artan işlem hacmi ve işlem sayısı da dikkati çekti.

Rapora göre, 2021’de dünyada birleşme ve satın alma aktivitesinde tüm yılların üzerinde bir performans gerçekleşirken, Türkiye’de de benzer şekilde işlem hacminde belirgin artış gözlemlendi. İşlem adedinde de önceki yıllara kıyasla artış kaydedildi.

2021 yılında dünyada yaklaşık 5,1 trilyon dolarlık birleşme ve satın alma işlemi gerçekleşti. Bu tutar, son 20 yılın en yüksek değeri olarak kayıtlara geçti. Dünyada rekor seviyede gerçekleşen işlem hacminin arkasındaki temel nedenler olarak likidite bolluğu ve finansal yatırımcıların yatırım iştahı, sektörel konsolidasyon ve tedarik zincirlerindeki yeniden yapılanma ön plana çıktı.

Türkiye’de ise değeri açıklanan işlem hacmi son 7 yılın en yüksek seviyesine ulaşarak toplam 14 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. KPMG Türkiye Birleşme ve Satın Alma Hizmetleri Lideri Gökhan KaçmazGökhan Kaçmaz değeri açıklanmayan işlemlerle bu miktarın 15,5 milyar dolar civarında olduğunu tahmin ettiklerini belirtti

Raporda, 2022 yılı için iyimser beklenti korunurken, teknoloji ve üretim sektörlerine olan ilgi ile beraber işlem hacimlerinin ve adetlerinin artacağı öngörülüyor.

Antalya Havalimanı ve Trendyol işlemleri 2021’in iki “mega” işlemi oldu

Bu yıl küresel trendlere paralel olarak, teknolojinin farklı alanlarının giderek önem kazanmasının yanı sıra dijitalleşme ve tedarik zincirlerinde yeniden şekillenme ile birlikte işlem sayısı bazında teknoloji, medya ve telekomünikasyon sektörü öne çıktı.

Söz konusu trendler doğrultusunda işlem hacmi bazında ise taşımacılık sektörünün öne çıktığı görüldü. Taşımacılık sektöründeki en büyük işlem Antalya Havalimanı’nın 25 yıllığına işletme hakkı ihalesinin TAV Havalimanları ve Fraport tarafından oluşturulan ortak girişim tarafından 8 milyar 211,4 milyon dolar bedelle kazanılması oldu.

Teknoloji, medya ve telekomünikasyon sektöründeki en büyük işlem Trendyol’un yüzde 8,7 hissesinin bir yabancı yatırımcı grubu tarafından 1 milyar 435 milyon doları bedelle satın alınması oldu.

Söz konusu 2 işlem aynı zamanda 2021 yılında milyar dolar seviyesini aşarak “mega işlemler” olarak kayıtlara geçti.

Getir’in 2021 yılında farklı turlarda çeşitli yabancı ve yerli yatırımcılardan elde ettiği yaklaşık 983 milyon dolar tutarındaki yatırımlar da öne çıkan işlemler arasında yer aldı.

Finansal yatırımcılardan 3 milyar dolarlık işlem hacmi

Finansal yatırımcılar (özel sermaye, risk sermayesi, varlık fonları ve benzeri) geçen yıl 129 işlem gerçekleştirirken, yarattıkları işlem hacminin toplam işlem hacmindeki payı yüzde 52 olmuştu. 2021 yılında toplam 150 işlem gerçekleştiren finansal yatırımcıların yapmış oldukları işlemlerin toplam işlem hacmindeki payı ise geçen yılın altında kalarak yüzde 21 seviyesinde gerçekleşti.

Turkven’in, Elif Plastik’in yüzde 100 hissesini Finlandiya kökenli stratejik yatırımcı Huhtamaki’ye 483 milyon dolar bedel ile satışı bu yılın en önemli finansal yatırımcı çıkış işlemlerinden biri oldu. Bir diğer öne çıkan finansal yatırımcı işlemi ise Trendyol hisselerinin yüzde 8,7’sinin bir grup finansal yatırımcı tarafından 1 milyar 435 milyon dolar bedel ile satın alınması olarak kayıtlara geçti. Bu yatırım turuyla beraber Japonya menşeli SoftBank Investment Advisers, Birleşik Arap Emirlikleri menşeili ADQ ve ABD menşeili Princeville Capital, Türkiye’deki önemli yatırımlarından birisini gerçekleştirmiş oldu.

Yerli yatırımcıların yarattığı işlem hacmi yabancı yatırımcıları aştı

Yabancı yatırımcılar 2021 yılında toplam 60 birleşme ve satın alma işlemi gerçekleştirdi. Yabancı yatırımcıların gerçekleştirdiği birleşme ve satın alma işlem sayısı, 2021’de geçmiş yılların altında kalarak toplam işlem sayısının yüzde 19’u oldu. Buna karşın 2021 yılında yabancı yatırımcıların geçen yıla kıyasla yarattıkları işlem hacmi 4 milyar dolar olarak gerçekleşip artış gösterse de toplam işlem hacminden aldığı pay yüzde 28 ile yerli yatırımcıların gerisinde kaldı.

Ayrıca, 2021 yılında en büyük ilk 10 işlemin 6’sının yabancı yatırımcılar tarafından gerçekleştirilmesi de dikkati çeken bir diğer nokta oldu.

Kamu işlemleriyle değer yaratımı bu yıl da devam etti

2020 yılında Türkiye Varlık Fonu’nun (TVF) aktif rol oynadığı stratejik ve büyük ölçekli yatırımlar ile kamu kaynaklı işlemlerde hareketlilik yaşanmıştı. 2021 yılında ise Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) ve Özelleştirme İdaresi Başkanlığı (ÖİB) kaynaklı işlemler ile kamuda değer yaratımı devam etti.

Kamu kaynaklı işlemler arasında öne çıkanlar DHMİ tarafından gerçekleştirilen Antalya Havalimanı’nın 25 yıllığına işletme hakkının ihalesinin 8 milyar 211,4 milyon dolar bedelle TAV Havalimanları ve Fraport tarafından oluşturulan ortak girişim tarafından kazanılması, ÖİB tarafından düzenlenen Türkiye Denizcilik İşletmeleri’ne (TDİ) ait Fenerbahçe-Kalamış Yat Limanı’nın 40 yıllık süre ile işletme hakkı devri ihalesinin 285,6 milyon dolar bedelle Koç Holding tarafından kazanılması ve ÖİB tarafından düzenlenen Taşucu Limanı’nın 40 yıllık süre ile işletme hakkı devri ihalesinin 79,2 milyon dolar bedelle CEY Grup tarafından kazanılması oldu.

2021’in gündemi, salgın ve salgının yol açtığı ekonomik kaygılar olmaya devam etti

Rapora göre, 2020’de olduğu gibi 2021 yılında da salgın global ve ulusal ölçekte sosyal, ekonomik ve ticari hayatta etkisini hız kesmeden sürdürmeye devam etti.

Her ne kadar küresel aşılama çabalarının hız kazanması normalleşme sürecini desteklese de yeni varyantların ortaya çıkarabileceği potansiyel riskler dünyanın ana gündemini oluşturdu. Salgın gündemine ek olarak Fed ve diğer gelişmiş ülke merkez bankalarının likiditeyi artırmaya yönelik aldığı kararlar, iklim değişikliği kaynaklı dünya genelinde gerçekleşen afetler, dünyanın farklı bölgelerinde gerçekleşen seçimler, aşı karşıtı protesto ve eylemler 2021 yılında öne çıkan diğer ekonomik ve siyasi konular oldu.

2022’ye yönelik diğer beklentiler

Raporda 2022’ye yönelik diğer beklentiler şöyle sıralandı:

“2022 yılında birleşme ve satın almalar açısından teknoloji, medya ve telekomünikasyon, endüstriyel üretim ve otomotiv, taşımacılık, ilaç ve sağlığın öne çıkan sektörler arasında yer alması bekleniyor. TVF tarafından hedeflenen stratejik yatırımların hayata geçirilmesi, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na (TMSF) devredilen şirketlerin ihale süreçleri ve ÖİB’in portföyünde yer alan varlıklar için ihale süreçlerini başlatması işlem hacmini artırabilecek etkenler arasında yer alıyor.

Birleşme ve satın alma aktivitelerinde temel belirleyici hususun yatırımcı iştahı ve risk algısı olduğunu belirtmekle birlikte yabancı yatırımcı ilgisinin özellikle stratejik sektörler için Türkiye’ye yöneldiği gözlemleniyor. Bununla birlikte salgın süreci sonrası stratejik olarak birleşme ve satın alma opsiyonunu değerlendirmek isteyen şirketlerin de işlem sürecine girmesi işlem hacmini artırabilecek etkenler arasında yer alıyor. 2021 yılında global olarak birleşme ve satın alma işlemlerinde yaşanan artış trendinin 2022 yılında Türkiye’de etkisini sürdürmesi ve işlem hacminin artması bekleniyor.”