Anadile dair önerge işleme konulmadı

ANKARA – MEB bütçe görüşmelerinde, HDP’nin “anadilde eğitim” talepli önergesi Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle işleme alınmadı.  

Meclis Plan ve Bütçe Komisyonu’nda Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) ve Yükseköğretim Kurumu (YÖK) bütçeleri görüşüldü. Görüşmelerde HDP’li Garo Paylan’ın çok dilli eğitime vurgu yapması ve üniversitelere kayyım atanmasına dair sarf ettiği sözlere AKP’lilerden tepki geldi. AKP grubu adına konuşan Ekrem Çelebi, “devlete hakaret eden bir dil kullanıldığını” savunarak, çok dilli insanlar üzerinden demografik yapının ayrılmaya çalışıldığını ileri sürdü. Çelebi, Paylan’ı “üst akıl aparatı” sözleriyle itham etti.

AKP’DEN BİLİNDİK SAVUNMA

HDP’li milletvekilleri ve AKP’li Çelebi arasında “aparat” söylemi üzerinden gerginlik yaşandı. AKP’li Çelebi, konuşmasını bir kez daha birçok AKP’li vekil gibi Diyarbakır’da HDP il binası önünde oturanlara getirdi. Çelebi, “‘Siz, bizim çocuklarımızı kalıba sokuyorsunuz’ dediniz. Bunu devlet yapmadı. PKK yaptı” sözlerine CHP’li Mehmet Bekaroğlu’ndan tepki geldi.

ÜNİVERSİTELERDEKİ KADROLAŞMA

CHP Milletvekili Emine Gülizar Emecen, üniversitelerde AKP’nin kadrolaşmasına dikkat çekerek, “Trakya Üniversitesi rektörün baldızına kadro vermesi, aynı üniversite de Rektör yardımcısı Prof. Ahmet Hamdi Zafer’in eşinin uygun kadro ilanıyla kadroya alınması bunları sırala sırala bitmez. Dekan atamalarına yönelik usulsüzlükler Sayıştay raporlarında da yer edinmiş. Atamaların asaleten değil vekaleten yapıldığı… Eğitimi biz bu ülkede, bu kadrolarla mı şahlandıracağız, bu kadrolarla mı ilerleteceğiz” diye sordu.

EBA AKSAKLIKLARI

CHP İstanbul Milletvekili Mehmet Bekaroğlu da MEB Bakanı ve YÖK Başkanı’nın sunumlarını eleştirerek, sözlerine başladı. Bekaroğlu, “Gayrisafi yurt içi hasılanın 3,47’si kadar MEB bütçesi var. 2003’te de 3,79. Yani çok büyük uçma falan söz konusu değil” dedi.

Maarif Vakfı’na dair de Bekaroğlu, vakfın denetlenip, denetlenmediğini sorarak, şöyle devam etti: “Pandeminin hasarı ne oldu? Bunları telafi etmek için ne yapacaksınız? Gerçekten bu uzaktan eğitim EBA’da aksaklıklar neler? Nasıl tamir edeceksiniz, ne yapacaksınız? 1 milyon 700 bin civarında Suriyeli göçmen çocuğu var. Her yerde hunların reklamını yapıyor hükümet. Avrupa Birliği 3 milyar fon veriyor, bunları nasıl harcadınız?”

‘AKP YÖK’E KARŞIYDI’

HDP’nin komisyon üyesi Erol Katırcıoğlu, AKP’nin YÖK’ü kaldıracağına dair sözlerini hatırlattı. Katırcıoğlu, “YÖK gibi bir kuruluş dünyada yok. Üniversitelerin birtakım koordinasyonları için kuruluşlar var, ama YÖK öyle bir hale gelmiş vaziyetteki kendisi zaten bence iktidarın en önemli kurumlarından biri haline gelmiş durumda. İktidara gelmeden önce YÖK’e itiraz edenler şimdi YÖK’e neredeyse tapıyorlar. Bakın ben uzun yıllar rektör yardımcılığı yaptım ve YÖK başörtülü kızları okula almayalım diye baskı kurdu, elimizden geldiği kadar da başörtülü öğrencilerimizin derslere girmesini sağladı. Şimdi aynı YÖK. Bu baskıcı YÖK’e siz sahip çıkıyorsunuz, bu anlaşılabilir değil” şeklinde konuştu.

ANADİL

HDP Batman Milletvekili Mehmet Rüştü Tiryaki, anadille ilgili bakanlığın adım atacağına inanmadığını belirterek, “Türkiye’de ilkokuldan üniversiteye kadar İngilizce, Fransızca, Almanca verilebilir ama kardeşim dediğiniz ne bir Kürde ne de bir başkasına ana dilinde eğitim verilmez. Bakanlığın niyeti çözüm olsa bulabilir. Kürt Dili ve Edebiyatı Bölümü’nde Kürtçe tez kabul edilmiyor” dedi.

ÊFRİN’DE KÜRTÇE’NİN YASAKLANMASI

 HDP Şırnak Milletvekili Hasan Özgüneş de, Êfrîn’de Kürtçenin yasaklanmasını eleştirerek, konuşmasını sürdürdü. Bu politikanın Kürtçeye karşı alerjiden kaynaklandığını ifade eden Özgüneş, “Kürt yoktur, Kürtçe yoktur, Kürdistan yoktur. O zaman bize uzaydan geldiğimizi ispatlayacak bazı şeyler gösterin ki biz diyelim ki 40 milyon Kürt bu coğrafya da yoktur. Oysa, ben tarih araştırmacısıyım, Sümer’den beri belgelerde Kürtlerin varlığı söz konusu coğrafyalarıyla beraber. Tabi cahille tartışmak ateşe odun atmaktan başka bir şey değil” ifadelerini kullandı.

EĞİTİMDE ÖZELLEŞME YÜZDE 25

Türkiye İşçi Partisi (TİP ) Genel Başkanı Erkan Baş, AKP iktidarı döneminde eğitimde yaşanan özelleştirmelere dikkat çekti. Baş, “2006 Eğitim Şura’sında özel okullara ve eğitimin paralı versiyonuna yatırım yapılması gerektiğine bu hükümet karar verdi. 2010 Eğitim Şurası’nda özel okullara çocuklarını gönderen ailelere maliyetlerinin yarısı kadar destek verilmesi kararı, 2023 vizyonunda da özel okullaşma süreci esnek bir yapıya evriltilip, kamu okullarının finansmanlarının hayırseverlere ve uluslararası fonlara devredilmesi kararı alındı. Sonuçta AKP dönemi öncesi yüzde 2 olan özelleşme AKP döneminde yüzde 25 oldu” ifadelerini kullandı.

HDP’li Semra Güzel de eğitimde cinsiyet eşitsizliği ve ataması yapılmayan öğretmenlerin sorunlarına dikkat çekti.

AKP’Lİ AYDEMİR HAKARET ETTİ

Görüşmelerde söz alan AKP’li İbrahim Aydemir, İYİ Parti Ankara milletvekili Şenol Sunat’ı hedef aldı. Aydemir’e tepki gösteren CHP Milletvekili Burcu Köksal, “Bir kadın milletvekiline niye laf söylüyor” dedi. AKP’li Aydemir, Köksal’a hitaben “haddinizi bileceksiniz” sözlerini sarf etti. Kısa süreli yaşanan “had bileceksiniz” gerginliğine tepki gösteren Köksal, “Niye kadın vekillere sataşıyor” dedi.

AKP’li Aydemir, Köksal’ı “sen de edepli olacaksın, terbiyeli olacaksın” sözleriyle susturmaya çalıştı.

CEZAEVİNDEKİ AKADEMİK KADRO

Komisyon balkanı Cevdet Yılmaz çıkan tartışmalar nedeniyle oturuma ara verdi. Ara adından söz alan HDP’li Necdet İpekyüz, cezaevlerinde bulunan doktora, lisans ve lisansüstü eğitimini tamamlayanlara dikkat çekti. İpekyüz, cezaevlerinde Eylül ayında açıklanan rakamlara göre 460 doktoralı, 2 bin 372 yüksek lisanslı, 27 bin lisans mezunu kişi cezaevinde yatıyor. Sizin YÖK olarak belki hiçbir üniversitenizde bu kadar kadro yoktur. Bizim bununla yüzleşmemiz gerekiyor” ifadelerini kullandı.

Yapılan konuşmalar ardından sorulan sorulara yanıt veren MEB Bakanı Mahmut Özer, AKP’nin eğitim politikalarını övdü. Bakan Özer, 3 yaşındaki okullaşma oranının yüzde 14, 4 yaşındaki grubun yüzde 35 ve 5 yaşındaki grubun yüzde 78 olduğunu belirterek, 2022 yılı sonunda 3 bin tane anaokulu, 40 bin tane de anasınıfı yapmayı hedeflediklerini belirtti. 2011 yılında AKP’nin mesleki eğitim ve imam hatipleri güçlendirmek için yatırımlar yaptığını savunan Özer, “İşverenlerle sektörlerle ciddi anlaşmalara imza attı” dedi.

‘ÖYLE OKUL VARSA HABER VERİN’

Bakan Özer, 3 Aralık’ta 750 engelli öğretmen ataması yapılacağını duyurdu. Temizlikle ilgili eleştirilere de Bakan Özer, 57 bin 108 okulda 71 bin kadrolu temizlikçi olduğunu, 42 bin de temizlik elemanı alındığını belirtti. Okullara 722 milyon gönderildiğini dile getiren Bakan Özer, “Bir yer de, okulda maske, dezenfektan ve ya temizlik malzemesiyle ilgili, para toplandığıyla ilgili bir şey varsa lütfen bize haber verin. Her okulun ihtiyacıyla ilgili kaynağı biz okullarımıza ulaştırdık. Top, top kağıt, kırtasiye, fotokopi artık bunlarla ilgili konuşmuyoruz, bunları karşılamayla ilgili hiçbir sıkıntımız yok” ifadelerini kullandı.

SUÇ DUYURUSUNDA BULUNULDU

Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü’ndeki ihalelerle ilgili Sayıştay raporu ardından yetkililer hakkında Bakanlık maarif müfettişlerince inceleme, soruşturma çalışmaları yürütüldüğünü anlatan Özer, “Sorumluluğu tespit edilen personel hakkında disiplin, mali ve idari yönden teklifler getirilmiş, konunun adli yönden değerlendirilmesi amacıyla da Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmuştur” dedi.

ANADİL TALEBİ İŞLEME ALINMADI

Yapılan görüşmeler ardından kanun teklifinin oylamasına geçildi. HDP tarafından verilen 4 önergeden “anadil de eğitim” talepli önerge Anayasa’nın 3’üncü ve 42’inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle işleme alınmadı. Önerge üzerine konuşan Paylan, “Tekçiliğe hizmet eden bir bütçeyle karşı karşıyayız. Bu açıdan tutumunuzu doğru bulmuyorum. Bu önergemiz Anayasa’ya aykırı değildir” dedi.

AKP VE MHP’DEN RET

HDP Grubu tarafından 200 bin öğretmen ataması için bütçenin 24 milyar arttırılması, azınlık okullarına destek için 40 milyon TL bütçenin arttırılması ve okullarda kırtasiye gereçleri için ailelerden para toplanmaması için bütçenin 5 milyar TL arttırılmasına dair önergeleri de AKP ve MHP oylarıyla reddedildi. İYİ Parti’nin 50 bin öğretmenin ataması için bütçenin 6 milyar 250 bin TL arttırılmasına dair verdiği önerge de AKP ve MHP oylarıyla kabul edilmedi.

Bütçe komisyonda AKP ve MHP oylarıyla kabul edildi.