Enerjide kriz büyüyor; elektriğe yüzde 40-45 zam talebi

Tüm dünyada enerji konusunda yaşanan kriz derinleşiyor. Türkiye de söz konusu krizden en fazla etkilenen ülkeler arasında. Ancak enerji sektörü temsilcilerinin açıklamalarına bakılırsa, bunlar ‘iyi’ günler! Enerji Ticaret Derneği Başkanı Burak Kuyan, artan maliyetler nedeniyle önümüzdeki dönemde elektriğe yüzde 40-45 bandında zam yapılması gerektiğini söyledi. BloombergHT’ye konuşan Kuyan, “1 Temmuz’da yüzde 15 zam yapıldı. Ekim ayında yüzde 15’lik bir zam daha bekliyorduk. Ama bu zammın olmaması özellikle perakende ve tedarik şirketlerini oldukça zora soktu.” ifadelerini kullandı.

Hammadde fiyatlarının artışı, kuraklık ve döviz kurundaki yükseliş dünyada olduğu gibi Türkiye’de de enerji şirketlerinin maliyetlerini 2-3 katına çıkartıyor. Sektör temsilcileri artan talepler, fiyat ve maliyet baskısının elektrik dağıtım ve üretim şirketlerini zora soktuğunu söyledi. Özellikle sanayi sektörünün elektrik enerjisini çok ucuza aldığına dikkat çeken temsilciler önümüzdeki dönemde yüzde 45 zam yapılması gerektiğinin altını çiziyor.

EKİM’DE YÜZDE 15 ZAM BEKLİYORDUK

Enerji Ticaret Derneği Başkanı Burak Kuyan, artan maliyetler nedeniyle önümüzdeki dönemde elektriğe yüzde 40-45 bandında zam yapılması gerektiğini söyledi. Burak Kuyan “1 Temmuz’da yüzde 15 zam yapıldı. Ekim ayında yüzde 15’lik bir zam daha bekliyorduk. Ama bu zammın olmaması özellikle perakende ve tedarik şirketlerini oldukça zora soktu. Ocak ayında ise yüzde 25’lik biz zam bekliyorduk. Artan maliyetleri göz önünde bulundurduğumuzda elektriğe yüzde 40-45 bandında bir zam yapılmasına ihtiyaç var.” dedi.

ÖNLEM ALINMADIKÇA SORUNLAR BÜYÜYOR

Yapılmayan zamların ilerde daha büyük sorunlara sebebiyet vereceğini söyleyen Burak Kuyan, “Yapılmayan zamlar, zamanında alınmayan önlemler ve halının altına süpürdüğümüz sorunlar ilerde daha büyük problemlerle karşımıza çıkıyor. Üretim şirketlerinde çok fazla sıkıntı yaratmasa da özellikle perakende şirketlerinde çok ciddi sıkıntılara sebebiyet verdi. Artan gaz ve ithal kömür maliyetleri iki kat yansıyor ve piyasadan alınıyor.” dedi.

ENERJİDE CİDDİ BİR KAOS VAR

Enerjideki artan talep ve kuraklığın ciddi fiyat maliyet baskısı yarattığını söylene Burak Kuyan, sözlerini şöyle tamamlıyor: “Dünyada yaşanan enerji krizinin Türkiye’ye de yansımaları oluyor. Doğalgaz ithal eden ve kuraklık yaşayan bir ülkeyiz. Enerji sektöründe ciddi kaos ve kriz var. 1 yıl öncesine kadar bu kadar olumsuzluğun bir araya gelebileceğini kimse aklına getiremezdi. Bunlar tabii maliyet ve fiyat baskısı oluşturmaya başladı. Piyasadan alınan elektrik maliyeti ve sattığınız maliyetin fiyatını karşılamıyor ve zarar ediliyor. Bu yüzden de tedarikçilerle perakendeciler sanayici ticarethane gibi farklı müşterileriyle yeni sözleşmeler yapmak ve K1 portföy dediğimiz zorunlu tedarik noktasına göndermek zorunda kalıyorlar.”

TARİFELER, MALİYETİN ALTINDA KALACAK

Elektrik Üreticileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Cem Aşık, elektrik üretiminde ithal kömür fiyatlarının büyük rol oynadığını anlattı. İthal doğalgaz ve maliyetlerle birlikte tarifelerin maliyetlerin altında kaldığını söyledi. Aşık, “İthal kömürde spot fiyatlara baktığımızda ton başına 237 dolarlara çıktığını görüyoruz ki bu Nisan ayında 80 dolardı. Elektrik ürettiğinizde buradan çıkan maliyet elektrik piyasası tavanına tehlikeli ölçüde yakın ve daha üstünde. Yani santraller kömür stokları bitince kömür maliyeti nedeniyle çalışamaz hale gelebilirler. İthal doğalgaza baktığımızda burada durumlar biraz daha farklı. Bu sene su az olunca doğalgaz tüketimimizde doğal olarak arttı. Öncelikli olarak son çeyrek için 15-18 milyar metreküp doğalgaz bulmamız gerekiyor. Maliyetler içerisinde bu gazı ne şekilde tedarik edeceğimiz çok önemli.” diye konuştu.

STOKLAR BİTİNCE NE OLACAK?

Cem Aşık, “Türkiye’deki durumu anlamak için biz elektriği nerden üretiyoruz ona bakmak lazım. Kurulu gücümüzün yüzde 32’sini hidroelektrik santrallerinden karşılıyoruz. Yüzde 46’sı termik santrallerden. Yüzde 10 yerli kömür kalanı da ithal kömür ve doğalgazdan üretiyoruz. Son kalan yüzde 22 ise yenilenebilir enerji kaynaklarından sağlıyoruz. Yazın artan talep ve yüksek sıcaklık nedeniyle talepte yüzde 11 oranında bir artış yaşandı. Ama daha dikkati çeken sanayide yüzde 20’ler mertebesinde sanayi tüketiminde ciddi bir artış var. Bu sene iklim koşulları nedeniyle suyumuzda az olunca fiyatı şuan en pahalı kaynak olan ithal kömür fiyatları belirledi. Santraller kömür stokları bitince kömür santralleri maliyet nedeniyle çalışamaz hale gelebilirler. “ açıklamalarında bulundu.