Avrupa’da toplumsal cinsiyet eşitliği endeksinde İsveç ilk sırada, Yunanistan son sırada yer aldı

Avrupa Cinsiyet Eşitliği Enstitüsü (EIGE) tarafından yayınlanan Cinsiyet Eşitliği Endeksi’nde Avrupa Birliği 100 üzerinden ortalama 68 puan aldı. Bu, geçen yıldan bu yana 0,6 puanlık küçük bir artış anlamına geliyor.

Bu yılki endeks, koronavirüs pandemisinin etkilerine ve onun sağlık ile cinsiyet eşitliği arasındaki bağlantılara odaklanıyor.

Örneğin kadınlar sağlık sektöründe daha fazla temsil ediliyor ve bu nedenle virüse yakalanma riski daha yüksek. Sağlık çalışanları ayrıca pandemi sırasında aşırı çalışmaktan ve hastaların acı çekip öldüğünü görmekten akut zihinsel sıkıntılar yaşıyorlar.

İskandinav ülkeleri yine ilk sırada

İsveç ve Danimarka yine bu yılki endekste en iyi performans gösteren ülkeler olurken, onu Finlandiya ve Fransa’yı geçerek üçüncü sırayı alan Hollanda takip ediyor.

Lüksemburg, Litvanya ve Hollanda geçen yılki rapordan bu yana en fazla gelişme gösteren ülkeler oldu.

Slovenya ise AB’de bu alanda geriye giden tek ülke olarak kayda geçti. Ülkeler arasında cinsiyet eşitliği puanlarında büyük farklılıklar var. İsveç’te 83,9 puandayken Yunanistan’da durum 52.6 puan ile hayli gerisinde.

Covid’in ortaya çıkardığı eşitsizlikler

Covid-19’lu erkeklerin hastaneye yatma riski kadınlara göre daha yüksek oldu. Bu, sağlık davranışları ve erkeklerde daha yaygın olan kardiyovasküler hastalık ve diyabet gibi önceden var olan koşullarla bağlantılıydı.

Rapora göre Avrupa, cinsiyet eşitliğinde kırılgan kazanımlar elde etti ancak Covid-19 pandemisinin bir sonucu olarak büyük kayıplar yaşandı.

Ekonomik durgunluk kadınlar için daha uzun sürerken, erkekler için de yaşam beklentisi düştü.

Raporda özellikle pandemiden en çok etkilenen ülkelerde doğum oranlarının düştüğü, psikolojik sıkıntı, ekonomik belirsizlik ve kadınlar için ücretsiz bakım işlerinin arttığı belirtiliyor.

Bunun yanı sıra çiftlerin çocuk sahibi olmayı ertelemesine ya da hiç çocuk sahibi olamamasına neden olduğu da kaydediliyor. Bu durum aynı zamanda cinsel sağlık ve üreme sağlığı hizmetlerine erişimin daha zor olduğu bir zamana dek gelmiş oldu.

Raporun son kısmında “Covid-19 pandemisi, Avrupa vatandaşlarının toplu ruh sağlığı ve genel sağlığı için eşi görülmemiş bir zorluk teşkil ederken, siyasetçilerin herkes için en iyi sonuçları elde etmek adına toplumsal cinsiyet eşitliği endişelerini sağlık ve diğer iyileştirme önlemlerine entegre etmesi kritik önem taşıyor” denildi.

EIGE Direktörü Carlien Scheele, “Endeks bulgularımız, Avrupa liderlerinin pandeminin kadınlar ve erkekler üzerindeki farklı etkileriyle mücadele etmesi, bu eşit olmayan kısa ve uzun vadeli etkinin hafiflemesine yardımcı olabilir” diyerek siyasilere gerekli adımları atma çağrısında bulundu.

AB Komisyonu Eşitlik Komiseri Helena Dalli konuya ilişkin şu açıklamayı yaptı:

“Sağlık, bedenen, ruhen ve sosyal yönden tam bir iyilik halidir. Cinsel sağlık ve üreme sağlığı ve hakları da dahil olmak üzere kaliteli sağlık hizmetlerine eşit erişim, kadın ve erkeklerin tüm farklılıklarıyla toplumda tam ve aktif bir yaşam sürmelerini sağlar. Eşitlik için herkesin temel sağlık hizmetine erişim hakkını tanımak ve üye devletlerin ihtiyaçlarını ve eylemlerini desteklemeye hazırız.”