Prof. Dr. Kılıç yanıtladı: Kısa çalışma sonrası işsizlik maaşı ne oldu?

TOBB ETÜ Öğretim Üyesi, ntvcom.tr yazarı Prof. Dr. Cem Kılıç, “Kısa çalışma sonrası işsizlik maaşı ne oldu?” sorusuna, “Pandemide 3 milyondan fazla kişiye kısa çalışma ödeneği ödenerek, bu kişilerin iş ilişkisinin devamı sağlandı. 30 Haziran’da biten ‘kısa çalışma’dan faydalananlar yeniden işsizlik maaşı hak etmeden önce her ne nedenle işten ayrılırlarsa ayrılsınlar işsizlik maaşı alabilirler.” yanıtını verdi.

Kılıç yazısında, “Kısa çalışma ödeneğinden yararlanma şartları normal başvuru halinde işsizlik maaşı alma şartları ile aynıydı. Ancak koronavirüs nedeniyle şartlar kolaylaştırıldı. Son 3 yılda en az 450 gün işsizlik sigortası primi olan ve son 60 gün iş sözleşmesi var olan çalışanlar kısa çalışma ödeneği alabilirdiler. Dolayısıyla bazı çalışanlar (son 3 yılda en az 600 gün primi olup 120 gündür iş sözleşmesi bulunanlar) aynı zamanda işsizlik sigortasından maaş alma hakkına da sahip olarak kısa çalışma ödeneği aldılar, bazı çalışanlar ise (son 3 yılda 600 gün primi olmayıp 450 gün primi olan ya da son 120 gündür iş sözleşmesi olmayıp son 60 gündür iş sözleşmesi bulunanlar) işsizlik maaşı hakkı yokken kısa çalışma ödeneği alabildiler. Normalde kısa çalışma ödeneği almaya hak kazanan işçinin kısa çalışma ödeneği aldığı süre, işsizlik maaşı alabileceği süreden mahsup ediliyor. Yani kısa çalışmaya gidilen tarihte 10 ay işsizlik maaşı almaya hak kazanan bir işçi, 3 ay boyunca kısa çalışma ödeneği alırsa, geriye 7 aylık işsizlik maaşı hakkı kalıyor. Kısa çalışma ödeneği miktar olarak değil, süre olarak işsizlik maaşından düşülüyor.” bilgisini paylaştı. 

Kılıç şu ifadeleri kullandı: 

“Dolayısıyla işçinin maddi açıdan kaybı olmuyor, yalnızca işsizlik maaşı alabileceği süre kısalıyor. Diğer yandan kısa çalışma ödeneğinin işsizlik maaşı alınacak süreden mahsup edilmemesi yönünde Cumhurbaşkanı kararı yayımlandı ve bu sürelerin işsizlik maaşından mahsup edilmemesi sağlandı. Bu nedenle kısa çalışmadan çıkan işçi kısa çalışmaya gidildiği tarihten ne kadar hak etmişse o süre kadar işsizlik maaşı alabilecek. Kısa çalışma ödeneği alan işçi, kısa çalışmanın başlangıç tarihi itibarıyla işsizlik ödeneğine hak kazanmış oluyor. Örneğin 1 Nisan 2020 itibarıyla kısa çalışmaya gidilen işyerinde son 3 yıl kesintisiz çalışmış bir işçi, 10 ay işsizlik maaşı alma hakkına sahip olarak kısa çalışma ödeneği alıyor. Yani işverenin kısa çalışmaya başvurusu sonrası kısa çalışma ödeneği almaya başlayan işçilerin işsizlik sigortasından yararlanmak için gerekli fesih şartı sağlanmış oluyor. Kısa çalışma ödeneği alabilmek için prim şartını sağlamış işçi, fesih şartını da sağlıyor ve o tarih itibarıyla kaç ay işsizlik maaşı alma hakkı varsa kısa çalışma ödeneği aldığı aylar bu süreden düşülüyor.

Ancak mahsup konusundaki Cumhurbaşkanı kararı nedeniyle Koronavirüs nedeniyle kısa çalışan işçilerin kısa çalışma aldıkları süre işsizlik ödeneklerinden düşülmeyecek.

İstifa eden, emeklilik nedeniyle işten ayrılan, yaş dışı diğer şartları tamamlayarak istifa eden işçi prim şartlarını sağlasa da işsizlik maaşı alamaz. Ancak kısa çalışmaya gidilen işyerinde kısa çalışma ödeneği almaya hak kazanan işçi, işsizlik sigortasından maaş almaya da hak kazanmış olduğu için kısa çalışma süresi sonunda istifa etse ya da işsizlik maaşı hak etmeyecek şekilde işten ayrılsa bile işsizlik ödeneği alabiliyor. Bu istisna kısa çalışma ödeneği alan kişilerin işsizlik maaşı alması için fesih şartını ortadan kaldırmış oluyor.”