HABER İNCELEME | YUSUF DERELİ
Türkiye Bankalar Birliği’nin verilerine göre ‘takipteki alacaklar’ azaldı. Kredi Gruplamaları Raporu’na göre Mart 2021’de canlı kredileri oluşturan I. ve II. grupta izlenen kredi miktarı 3 trilyon 627 milyar TL olarak kayıtlara geçti. Tahsili gecikmiş alacak olarak III., IV. ve V. gruplarda sınıflandırılan, tahsil imkanı sınırlı, tahsili şüpheli ve zarar niteliğindeki krediler ise 138 milyar TL olarak açıklandı. Geçtiğimiz yıl mart ayında söz konusu rakam 158 Milyar liraydı.
Geçtiğimiz yıl aynı dönemde takipteki kredilerin toplam kredilere oranı yüzde 5,3 olarak kayıtlara geçmişti. Bu yıl aynı dönemde bu oran yüzde 3,6’ya geriledi. Ekonominin daraldığı pandemi sürecinde ‘takipteki alacaklar’ın azalmasının temel nedeni sorunlu kredilerin yeniden yapılandırılması.
TBB’nin Mart 2021 raporunda yer alan verilerine göre I. gruptaki krediler toplam kredilerin yüzde 85’ini oluşturuyor. İkinci grupta yer alan, yakın izlemedeki kredi miktarının da 399 milyar TL yükseldiği görülüyor. Söz konusu rakam 2018 yılı sonunda 258 milyar liraydı. Üç yıldaki artış oranı yüzde 54!
Raporda, ikinci grupta izlenen kredilerin toplam kredilere oranının da yüzde 10 olduğu belirtiliyor. Rapordaki en önemli verilerden biri de ‘takipteki’ alacak miktarının düşmüş olması. “Tahsili gecikmiş alacak olarak III., IV. ve V. gruplarda sınıflandırılan, tahsil imkanı sınırlı, tahsili şüpheli ve zarar niteliğindeki krediler ise 138 milyar TL olmuştur.” deniliyor.
KREDİLER YENİDEN YAPILANDIRILIYOR
Söz konusu rakam geçtiğimiz yıl mart ayında 158 milyar liraydı. Pandemi nedeniyle ekonominin daraldığı, binlerce işyerinin kapatıldığı, işsiz sayısının 10 milyonu aştığı bir süreçte takipteki krediler nasıl düşer?
Bunun tek bir açıklaması var; sorunlu krediler iktidar temsilcilerinin talimatları doğrultusunda yeniden yapılandırılarak I. ve II. sınıftaki kredilere ekleniyor. Yani yeni verilmiş kredi gibi gösterilerek, yüzdürülüyor. Ekonomi yönetimi ‘illüzyon’ yaparak sorunlu kredi probleminin üzerini örtüyor. Hazine ve Maliye Bakanı Lütfi Elvan, geçtiğimiz hafta katıldığı Türkiye Bankalar Birliği’nin 64. Genel Kurul Toplantısı’nda resmen batıkların yüzdürülmesi talimatı vermişti.
216 MİLYAR LİRA YENİDEN YAPILANDIRILMIŞ
Zaten aynı raporda, yeniden yapılandırılan ya da yeni bir itfa planına bağlanan kredilerin toplamının 216 milyar TL olduğu aktarılıyor; ki bu rakamın yüzde 92’si yakın izlemedeki kredilerden oluşuyor.
Türk bankacılık sektörünün tartışmasız en önemli sorunu ‘batık/sorunlu’ krediler. Sorunlu kredi miktarı kaba bir hesapla (takipteki krediler 138+ yakın izlemedeki krediler 399+canlı kredilerin yaklaşık yüzde 5’i) 700 milyar TL’ye ulaştı.
Söz konusu rakam ‘canlı kredilerin yüzde 20’sine tekabül ediyor ki bu bankacılık sektörünün kaldırabileceği bir oran değil. Ancak iktidar temsilcileri sorunu çözmek yerine, zamana yayarak görmezden gelmeyi tercih ediyor. Sorunlu krediler, sürekli yeniden yapılandırılarak yüzdürülüyor.
