ABD Kongresi’nden dört yetkili üyenin, Ankara’ya S-400’lerden vazgeçmesi için Türkiye’ye silah satışını iki yıldır gizlice dondurduğu öne sürüldü.
İddialar, Amerikan kolluk kuvvetleri ile ilgili haber yapan Defensnews adlı yayın organında yer aldı.
Habere göre, silah satışlarının tamamlanması için imzası gereken 4 Kongre üyesi, Türkiye’nin Rusya’dan S-400 savunma sistemi almasına karşı çıktığı için, evraklara imza atmayarak süreci sürüncemeye soktu.
Kaç anlaşmanın engellendiği netlik kazanmazken, en az iki önemli satışın şu an muallakta olduğu söylendi. Savunma sanayi, Kongre ve hükümet kaynaklarına dayandırılan haberde, Senato’nun Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Jim Risch ve Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi üyesi Mike McCaul’un, söz konusu engellemeye dahil olduklarını teyit edildiği yazıldı. Konunun hassasiyetinden dolayı kaynakların isimleri gizli tutuldu.
“Son bir yıldır satışlarda ilerleme olmadı”
Senato’nun Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Jim Risch’in Defensnews’e gönderdiği cevapta, “Erdoğan’ın S-400’leri alması bizimle olan ilişkileri büyük ölçüde etkiledi. Putin’in çıkarına olan bu alım-satım NATO müttefikliğinin bütünlüğüne de tehdit oluşturuyor” diye yazdığı aktarıldı.
Makalede ayrıca, “Silah satışını engellemek gibi hamlelerin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı ABD ile tekrar masaya oturmaya yardımcı mı olacağı yoksa Rusya’dan daha fazla silah almaya mı iteceği bilinmiyor” yorumu yapıldı.
İki NATO ortağı arasındaki anlaşmalara imza atmayan diğer Kongre üyelerinin Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Eliot Engel ile Senato’nun Dış İlişkiler Komitesi üyesi Senatör Bob Menendez olduğu öne sürüldü. Konuyla ilgili yorum yapmayı reddeden her iki ismin de daha önce Türkiye’nin politikalarına açıkça tepki gösterdiği biliniyor.
İddialara göre Engel 2018’den bu yana, Risch ise Temmuz 2019’dan beri satışın önünü açacak anlaşmalara imza atmayı reddediyor.
Baskı aracı olarak ‘silah satışını dondurmak’
Geleneksel olarak Kongre, askeri teçhizatların satışının dondurulmasını bir ülkenin siyasi veya askeri politikalarından geri adım atması için bir baskı aracı olarak kullanıyor. Amerikan Kongresi en son Mayıs 2019’da Suudi Arabistan’a yapılan silah ticaretinde benzer girişimde bulunmuştu.
Türkiye’nin ABD yapımı Patriot hava savunma sistemi yerine Rusya’nın S-400 sistemini tercih etmesi ve Suriye ile Irak’a düzenlediği operasyonlar sonrasında ABD Kongresi ile arası açılmıştı.
