Zelenskiy, 20 maddelik barış planını açıkladı; Moskova’nın geri bildirimi bekleniyor

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, savaşın sona erdirilmesi için ABD öncülüğünde hazırlanan yeni 20 maddelik planın detaylarını açıkladı. Zelenskiy, planın Kiev ve Washington müzakerecileri arasında mutabık kalındığını, Moskova’ya geri bildirim için gönderildiğini belirtti.

Belge yayımlanmadı ancak Zelenskiy, gazetecilere maddeleri tek tek anlattı. İşte Zelenskiy’in açıkladığı 20 maddelik plan:

Ukrayna’nın egemenliği teyit edilecek. Ukrayna egemen bir devlettir; tüm imzacı taraflar bunu imzalarıyla onaylayacak.
Bu belge, Rusya ve Ukrayna arasında tam ve koşulsuz saldırmazlık anlaşması olacak. Uzun vadeli barış için uydu tabanlı insansız gözlemle temas hattı izlenecek, ihlaller erken tespit edilecek ve çözülecek. Teknik ekipler detayları belirleyecek.
Ukrayna güçlü güvenlik garantileri alacak.
Ukrayna Silahlı Kuvvetleri barış döneminde 800 bin personel seviyesinde kalacak.
ABD, NATO ve Avrupa imzacı devletler, Ukrayna’ya Madde 5 benzeri güvenlik garantisi verecek. a. Rusya Ukrayna’yı işgal ederse koordineli askeri yanıt dışında tüm küresel yaptırımlar geri getirilecek. b. Ukrayna provokasyonsuz Rusya’ya saldırırsa garantiler geçersiz olacak. Rusya Ukrayna’ya saldırırsa garantiler devreye girecek. c. İkili güvenlik garantileri dışlanmıyor.
Rusya, Avrupa ve Ukrayna’ya saldırmazlık politikasını tüm yasalarda ve onay belgelerinde resmileştirecek.
Ukrayna belirli bir süre içinde AB üyesi olacak ve kısa vadede Avrupa pazarına ayrıcalıklı erişim sağlanacak.
Ukrayna için güçlü küresel kalkınma paketi ayrı anlaşmada tanımlanacak: a. Yüksek büyüme sektörlerine (teknoloji, veri merkezleri, yapay zeka) yatırım için Ukrayna Kalkınma Fonu kurulacak. b. ABD ve şirketleri, iyileştirme, gaz altyapısının geliştirilmesi, modernizasyonu ve işletilmesinde ortak yatırım yapacak. c. Savaş bölgelerinin yeniden inşası, şehir ve mahallelerin restore edilmesi hedeflenecek. d. Altyapı geliştirilecek. e. Maden ve doğal kaynak çıkarılacak. f. Dünya Bankası özel finansman paketi sağlayacak. g. Stratejik iyileştirme planını yönetmek için küresel finans lideri “refah yöneticisi” atanacak.
Ukrayna ekonomisinin toparlanması, hasarlı bölgelerin yeniden inşası ve insani konular için fonlar kurulacak: a. ABD ve Avrupa ülkeleri şeffaf yatırım için 200 milyar dolar hedefli sermaye ve hibe fonu oluşturacak. b. Savaş sonrası yeniden inşa için geniş sermaye yatırımları ve finansal araçlar kullanılacak. c. Ukrayna yabancı doğrudan yatırımı çekmek için en iyi küresel standartları uygulayacak. d. Ukrayna verilen zararın tazminini saklı tutacak.
Anlaşma sonrası Ukrayna, ABD ile serbest ticaret anlaşmasını hızlandıracak.
Ukrayna, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması’na uygun nükleer olmayan devlet kalacağını teyit edecek.
Zaporijya Nükleer Santrali Ukrayna, ABD ve Rusya tarafından ortak işletilecek.
Her iki ülke, okullarda ve toplumda farklı kültürlere anlayış ve hoşgörü, ırkçılık ve önyargıların ortadan kaldırılması eğitim programları uygulayacak. Ukrayna, AB’nin dini hoşgörü ve azınlık dilleri koruma kurallarını benimseyecek.
Donetsk, Luhansk, Zaporijya ve Herson bölgelerinde anlaşma tarihindeki asker konuşlanma hattı fiili temas hattı olarak tanınacak. a. Taraflar mevcut konumları fiili temas hattı olarak kabul edecek. b. Çatışmayı bitirmek için kuvvet yeniden konuşlanma ve olası özel ekonomik bölgeler çalışma grubu kurulacak. c. Eşit temel sonrası uluslararası güçler temas hattına konuşlanacak. Özel bölge kararı Ukrayna parlamentosu veya referandum onayı gerektirecek. d. Anlaşma yürürlüğe girmesi için Rusya, Dnipropetrovsk, Mykolaiv, Sumy ve Harkiv bölgelerinden çekilecek. e. Taraflar, 1949 Cenevre Sözleşmeleri ve ek protokollerini tam uygulayacak; evrensel insan hakları geçerli olacak.
Gelecekteki toprak düzenlemesi anlaşması sonrası taraflar bunu kuvvetle değiştirmeyecek.
Rusya, Ukrayna’nın Dnipro Nehri ve Karadeniz’i ticari amaçla kullanımını engellemeyecek.
İnsani komite kurulacak: a. Tüm kalan savaş esirleri (2014’ten beri mahkûm edilenler dahil) hepsi-hepsi değişimi yapılacak. b. Tutuklu siviller, rehineler, çocuklar ve siyasi mahkûmlar iade edilecek. c. Çatışma mağdurlarının sorunları için tedbir alınacak.
Anlaşma imzası sonrası Ukrayna en kısa sürede seçim yapacak.
Anlaşma bağlayıcı olacak. Uygulama, Trump başkanlığındaki Barış Konseyi tarafından izlenecek ve garanti edilecek. Ukrayna, Avrupa, NATO, Rusya ve ABD konseyde yer alacak. İhlallerde yaptırımlar uygulanacak.
Tüm taraflar anlaşmayı kabul ederse tam ateşkes derhal yürürlüğe girecek.