Her taşında komünal emek: ZIWAN-KURD

RIHA – Sêwereg’te komünal bir dayanışmayla kurulan ZIWAN-KURD, 7’den 70’e onlarca kişinin emeği ile Kürt dili, kültürü ve sanatını asimilasyon politikalarına karşı yaşatmayı hedefliyor. 

Riha’nın Sêwereg (Siverek) ilçesinde yaklaşık 2 aydır tadilatı süren Siverek Kürt Dili ve Kültür-Sanat Geliştirme ve Araştırma Derneği (Komaleya Lêkololîn û Pêşvebirina Çand-Huner û Zimanê Kurdî ya Sêwregê – ZIWAN-KURD) komünal dayanışma ile kuruluyor. Sêwereg merkez Hamidiye Mahallesi Şeyh Lutfî Caddesi’nde bulunan metruk-harabe halindeki bir evin komünal toplanan paralar ile satın alınmasıyla başlayan süreç yaklaşık iki aydır sürüyor. Dernek binası olarak kullanılacak harabe evin tadilatında bugüne kadar 7 kişi öncülüğünde onlarca kişi emek verirken, tadilat çalışmaları gece gündüz devam ediyor. Neredeyse her taşın yeniden canlandırıldığı çalışmalarda kullanılan bütün malzemeler komünal olarak elde edildi bir kuruş para harcanmadı. 7’den 70’e herkesin bir işin ucundan tuttuğu çalışmalara çevrede bulunan yurttaşlar da kimisi yemek, kimi su vererek destek oluyor. Bir haftalık tadilattan sonra kullanıma hazır hale gelecek derneğin iki hafta sonra açılışı yapılacak. 

Derneğin kurucu üyeleri ve yöneticileri Ali Çikan ve Ayhan Al, yapılan çalışmaları ve dil, kültür, sanatın önemine dair değerlendirmelerde bulundu. 

DERNEK BÜTÜN KÜRDİSTAN HALKLARININDIR’

Derneğin süre gelen asimilasyon politikalarına cevap olarak kurulduğunu belirten Ali Çikan, “Kürt dili, kültürü ve sanatına dair vahşi bir asimilasyon politikası var. Şuan bir Barış ve Demokratik Toplum Süreci var. Bir anne bu süreç çerçevesinde kurulan komisyonda kendi ana dili ile konuşamadı ve konuşması engellendi. Bu bizde büyük bir etki yarattı. Daha öncede bazı düşüncelerimiz vardı ancak bu yapılan engellemeler bir dil, kültür ve sanat derneği kurmamızı hızlandırdı. Yedi arkadaş bir araya gelerek başladık. Hem Kurmancî hem de Kurmanckî dillerinde dilimiz, kültürümüz ve sanatımızı yaşatacağız” dedi. Derneğin bütün Sêwereg’te yaşayan herkesin derneği olduğunu belirten Çikan, “Yedi kişi bu derneği kurduk ancak bu saatten sonra Sêwereg’te yaşayan herkes bu derneğe sahip çıkmalı. Biz bu derneğin sahipleri değiliz. Bu dernek bütün Kürdistan halklarınındır. Eğer halkın destekleri olmasaydı biz bu derneği kuramazdık. Birlikte bu derneği büyüteceğiz. Türkiye’de Kürtçeye yönelik asimilasyon politikaları sürüyor. Sêwereg’te Kurmanckî yok olmayla yüz yüze. Bunun gerçekleşmesine izin vermeyeceğiz” ifadelerini kullandı. 

‘KOMÜNAL DAYANIŞMAYI YENİDEN HATIRLATTI’

Derneğin metruk bir binada kurulduğunu belirten Ayhan Al, iki aydır kominal bir şekilde süren çalışmaları şu şekilde anlattı: “Metruk olan dernek binasını komünal bir şekilde aldıktan sonra temizleme çalışmalarını başlattık. Bir kuruş paramız olmadan bu işe başladık. Bina iki ay önce içine girilmeyecek bir durumdaydı. Biz gücü halkımızdan aldık. Halkın emekleri ile başladık. Yurtsever halkımız her anda bizi yalnız bırakmadı. Sosyal medyada çalışmalarımızı paylaştıktan sonra Sêwereg dışında olan ve bize destek olmak isteyenler buraya gelerek bir işin ucundan tuttu. Buraya gelen ve çalışmalara katılan çok kişiyi tanımıyorduk bile. Bize iş makinesi lazım oldu destek ile bulduk. Sıvadan anlayan arkadaşları geldi sıvasını yaptı. Ne lazım olduysa hepsi kominal bir şekilde bulundu. Maddi olarak burayı kominal bir şekilde para toplayarak satın aldıktan sonra bir kuruş para harcamadık. Gece gündüz çalıştık. Onlarca kişi burada emek teri döktü. İki aydır bu süreç devam ediyor. Artık sonuna geldik. Son bir hafta çalışmamız kaldı. Halkımızın desteği bize büyük moral oldu. Bu dayanışma bize köklerimizde olan komünal yaşamı, komünal dayanışmayı yeniden hatırlattı” diye konuştu.

‘İNSAN DİLİ OLMADAN YAŞAYAMAZ’

Kürt dili, kültürü ve sanatına dönük yasaklamaların yüz yıldır devam ettiğine dikkati çeken Al ise Kürtlerin bu yasaklara karşı her dönem direndiğini kaydetti. Sêwereg’te ZIWAN-KURD’un yasaklama ve engellemelere tepki olarak kurulduğunu kaydeden Al, devamında şunları söyledi: “Her yerde halkımıza bu engelleme ve yasakları anlatacağız. Dernek binasına hapis olmadan dışarıda halkımızın kapısına giderek dil ve kültürün önemini anlatacağız. Köy köy dolaşarak çocuklara kendi ana dillerini öğreteceğiz. İnsan dili olmadan yaşayamaz.” 

MA / Emrullah Acar