Nükleer ihracat ve ithalat kontrolüne ilişkin usul ve esaslar belirlendi

Nükleer Düzenleme Kurumu (NDK), nükleer ihracat ve ithalat kontrolüne dair usul ve esasları belirledi. Yeni düzenlemeye göre, nükleer madde, teknoloji ve ekipmanlar, nükleer silah veya patlayıcı üretiminde kullanılamayacak.

Nükleer Düzenleme Kurumu’nun (NDK) nükleer ihracat ve nükleer ithalat kontrolüne ilişkin usul ve esaslar belirlendi.

Konuya ilişkin NDK kararı Resmi Gazete’de yayımlandı.

Buna göre, ihraç edilen veya ihraç edilen eşya kullanılarak üretilen eşya ya da ithal edilen veya ithal edilen eşya kullanılarak üretilen eşya, nükleer silah veya patlayıcı yapımı ile ilgili bir faaliyette kullanılamayacak ve bu koşulun sağlandığına ilişkin taahhüdün verilmediği ihracat ve ithalata NDK izin vermeyecek.

Nükleer Transfer Uyarı Listesi’nde yer alan eşyanın ihracatı, alıcı ülke ile Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) arasında imzalanmış nükleer güvence denetimi uygulanmasına ilişkin hükümleri içeren bir tür güvence denetimi anlaşmasının yürürlükte olması veya eşyanın UAEA’nın nükleer güvence denetiminin uygulandığı tesislere gönderilmesi şartıyla gerçekleştirilecek.

Ayrıca bir zenginleştirme tesisinin, ekipmanının veya teknolojisinin ihracatında ihraç edilen tesis veya ekipman ya da ihraç edilen teknolojiye dayanan herhangi bir tesis yüzde 20’nin üzerinde zenginleştirilmiş uranyum üretmek üzere tasarımlanamayacak veya işletilemeyecek.

Bununla birlikte, Nükleer İhracat Kontrolüne Tabi Eşya Listesi kapsamında ihraç edilen bir eşyanın transferi söz konusu olduğunda yeniden transfer edilen eşya nükleer silah veya diğer nükleer patlayıcı cihaz yapımıyla ilgili bir faaliyette ya da UAEA’nın nükleer güvence denetimi olmayan bir nükleer yakıt çevrimi faaliyetinde kullanılamayacak.

Nükleer Transfer Uyarı Listesi, Nükleer Çift Kullanım Listesi ve Nükleer İthalat Kontrolüne Tabi Eşya Listesi, NDK’nın resmi internet sayfasında yayımlanacak ve gerektiğinde güncellenecek.

Öte yandan, ihracata konu bir eşya için diğer bakanlık, kurum veya kuruluşlardan gelen talep kapsamında NDK tarafından nükleer silahların yayılmasının önlenmesi amacıyla değerlendirme yapılacak, ihtiyaç duyulduğu takdirde ilgili bakanlık, kurum veya kuruluşların yazılı görüşü alınacak.

NDK, nükleer ihracat kontrolüne tabi eşya için ihracat iznini elektronik ya da yazılı olarak düzenleyebilecek. (AA)