Emtia fiyatlarında geçen hafta Fed’in faiz indirimi beklentilerinin güçlenmesi ve ABD Başkanı Donald Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında planlanan görüşmeye ilişkin haber akışı etkili oldu.
Bunlarla birlikte, ABD’nin tarifelere ilişkin adımları piyasalarda oynaklığı artıran temel unsurlar arasında yer almaya devam etti.
Önceki hafta ABD’de tarım dışı istihdam verilerinin beklentilerin altında kalmasıyla oluşan ekonomik yavaşlama endişeleri yeni haftaya da taşınırken, bu durum Fed’in faiz indirimine dair beklentileri artırdı.
Analistler, yatırımcıların odağının gelecek hafta ABD’de açıklanacak enflasyon verisine çevrildiğini, para piyasalarında ise Fed’in eylül toplantısında politika faizini 25 baz puan indireceğine kesin gözüyle bakıldığını ifade ediyor.
Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump, karşılıklılık esasına dayanan ve oranları değişen tarifelerin yürürlüğe girdiğini açıkladı.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), et ve bitkisel yağ fiyatlarındaki yükselişle küresel gıda fiyatlarının temmuzda iki yılı aşkın sürenin zirvesine çıktığını, FAO Gıda Fiyat Endeksi’nin 130,1’e yükselerek aylık yüzde 1,6 arttığını kaydetti.
Söz konusu gelişmelerin ardından ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,29 seviyesinde tamamlarken, dolar endeksi yüzde 1 azalışla 98,2’ye indi.
Değerli metaller arasında paladyum değer kaybetti
Değerli metaller tamamlanan haftada, ABD’nin geniş kapsamlı tarifeleri ve jeopolitik belirsizliklerle artan güvenli liman talebiyle paladyum hariç yükseldi. ABD’de istihdam verilerinin Fed’in faiz indirimi beklentilerini güçlendirmesi de değerli metalleri destekleyen bir diğer unsur oldu.
Altının ons fiyatı, ABD’nin altın tarifelerine ilişkin belirsizlik, Fed’in faiz indirimi beklentileri ve jeopolitik risklerin etkisiyle destek buldu.
Bununla birlikte, Citigroup, üç aylık ons altın tahminini 3 bin 300 dolardan 3 bin 500 dolara, beklenen işlem aralığını 3 bin 100 dolar ile 3 bin 500 dolar aralığından 3 bin 300 dolar ile 3 bin 600 dolar aralığına yükseltti.
Banka tarafından, “ABD’de büyüme ve gümrük vergileriyle ilgili enflasyon endişelerinin 2025’in ikinci yarısında yüksek kalmaya devam etmesi bekleniyor. Bu durum, zayıflayan dolarla birlikte altının ılımlı bir şekilde yükselerek yeni rekor seviyelere ulaşmasına neden olacak ” değerlendirmesinde bulunuldu.
Gümüşün ons fiyatı da altına paralel güçlü seyrini korudu. Güçlü yatırım talebi, sanayi kullanımının sürmesi, zayıflayan dolar endeksi ve Fed’den faiz indirimi beklentileri fiyatlamaları pozitif yönde destekledi.
HSBC ise yüksek altın fiyatları ve jeopolitik belirsizlikler nedeniyle 2025 ortalama gümüş fiyatı tahminini ons başına 30,28 dolardan 35,14 dolara yükseltti. Banka tarafından, altının rekorlarının gümüşü de yukarı çektiği, rallinin temelde altına bağlı olduğu belirtildi.
Paladyumda küresel maden üretiminin yaklaşık yüzde 40’ı Rusya’dan sağlanıyor. Arzın bu ülke kaynaklı yoğunlaşması ve ABD-Rusya temaslarının tarifelere olumlu yansıyabileceği beklentisi, geçen hafta fiyatlarda aşağı yönlü baskı yarattı.
Bu gelişmelerle değerli metallerde, ons bazında fiyatlar, altında yüzde 1, gümüşte yüzde 3,5 ve platinde yüzde 1,3 değer kazanırken, paladyumda yüzde 6,9 değer kaybetti.
Baz metaller pozitif seyretti
Baz metaller, ABD’nin ticaret adımlarının etkisiyle dalgalı bir seyir izlemeye devam ederken, haftayı pozitif bir seyirle tamamladı.
Bakırda, temmuz sonunda ABD Başkanı Trump’ın rafine bakırı kapsamayan yumuşatılmış tarife duyurusuyla ABD vadeli fiyatları bir anda yüzde 20’den fazla gerilemişti. Geçen hafta ise fiyatlar kayıplarını telafi etmeye çalıştı.
Öte yandan, piyasalar kapandıktan sonra 9 Ağustos Cumartesi günü açıklanan verilere göre, Çin’de temmuzda Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) yıllık bazda yüzde 3,6 gerilerken, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) yüzde 0’da kaldı, çekirdek TÜFE 17 ayın zirvesine çıktı.
Analistler, zayıf iç talep ve ticaret belirsizliğinin fiyatları baskıladığını, kalıcı toparlanma görülmedikçe dinamiklerin zayıf kalacağını ve Çin hükümeti tarafından hedefli desteklerin artabileceğini belirtti.
Bu gelişmelerle baz metallerde tezgah üstü piyasada bu hafta fiyatlar libre bazında bakırda yüzde 1, çinkoda yüzde 3,6, alüminyumda ve kurşunda yüzde 1,6 ve nikelde yüzde 0,6 değer kazandı.
Petrol fiyatlarında Rusya-Ukrayna ateşkes beklentisi
Brent petrol fiyatları tamamlanan haftada, ABD ile Rusya’nın Ukrayna konusunda olası bir ateşkes anlaşması arayışında olduğuna dair haberlerle ve Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC dışı bazı üretici ülkelerden oluşan OPEC+’ın üretimi artırma kararıyla değer kaybetti.
Brent petrol haftayı yaklaşık yüzde 5 düşüşle kapatarak haziran sonundan bu yana en kötü haftalık performansını gösterdi.
Brent petrol fiyatlarındaki düşüşte, ABD ile Rusya arasında Ukrayna Savaşına ilişkin olası anlaşma beklentisi ve Rus petrolüne yönelik yaptırımların hafifleyebileceği öngörüsü etkili oldu. OPEC+’ın eylülde üretimi günlük 547 bin varil artırma ve gönüllü kesintileri erken sonlandırma kararı arz fazlası endişesini güçlendirdi.
ABD Başkanı Trump’ın Hindistan ve Çin’i Rus petrolü alımlarını azaltmaya zorlayabileceğine dair yaptırım ve tarife mesajları talep görünümünde belirsizlik yaratırken, hafta sonuna doğru ABD-Rusya temaslarına yönelik beklentiler de fiyatlamalar üzerinde etkili oldu.
Bu gelişmelerle, Brent petrolün varil fiyatı yüzde 5 azalırken, New York Ticaret Borsası’nda işlem gören doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 3 değer kaybetti.
Tarım emtia fiyatları karışık seyretti
Tarım emtialarında geçen hafta, küresel arz koşulları ve ABD’deki ihracat gelişmeleri fiyatlar üzerinde etkili oldu.
Rusya’da rekor buğday rekoltesi beklentisi küresel fiyatları baskılarken, ABD’de güçlü haftalık ihracat satışları fiyatlamaları destekledi. AB’de üretim tahminlerindeki artış da arz görünümünü güçlendirdi.
Mısır fiyatlarında, ABD’de rekor verim beklentisi ve Latin Amerika’da ilerleyen hasat arzı güçlü tutarken, ABD’nin yeni sezon için yüksek haftalık satışları ve etanol stoklarındaki gerileme fiyatlamalarda etkili oldu. Brezilya’daki hasat ve lojistik gecikmeleri de bazı alıcıları kısa vadede ABD mısırına yönlendirdi.
Pirinçte, Japonya’daki aşırı sıcaklar ve zararlı böceklerdeki artış verim ve kalite riskini artırırken, olası ek ithalat ihtiyacı Asya piyasalarında yukarı yönlü artış beklentisi oluşturdu.
Bu gelişmelerle, bu hafta Chicago Ticaret Borsası’nda kile başına fiyatlar pirinçte yüzde 3,8 değer kazanırken, soya fasulyesinde yüzde 0,3, buğdayda yüzde 0,2 ve mısırda yüzde 1,2 azaldı.
ABD’de faaliyet gösteren emtia borsası Intercontinental Exchange’te libre bazında fiyatlar, kahvede yüzde 6,3, şekerde yüzde 0,6 ve pamukta yüzde 0,4 arttı. Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı yüzde 7,1 artışla tamamladı. (AA)
