Wan dağlarından pazar tezgahlarına

WAN – Dağlarda toplanılan yöreye ait otlar Wan’da pazar tezgahlarında yok satıyor. Otlar pazarcılar için geçim kaynağı, yurttaşlar için ise şifa kaynağı oluyor. 

Baharın gelişiyle birlikte yurttaşlar her yıl olduğu gibi bu yıl da Wan’da pancar pazarı kurdu. Pazarda kenger, mendê, tirşok gibi bir çok pincar ürünü satılıyor. Halk tarafından yoğun ilgi gören pancar tezgahlara iner inmez bitiyor. Taze taze alınan pincarlar hem şimdi hem de salamura yapılarak kışın tüketiliyor. 

Gün boyu dağlarda topladığı pancarları pazara getirerek satan Fatma Ertin, Bêgirî (Muradiye), Westan (Gevaş) ve Şax (Çatak) ilçelerinde bulunan yüksek dağlara giderek, pancar topladığını söyledi. Fatma Ertin, “Sabah erken saatlerinde kalkıp, yanımıza erzakları hazırlayıp pancar toplama gidiyoruz. Pancar toplamaya gittiğimiz yer uzak ise sabah 04:00’te kalkıyoruz. Daha sonra getirdiğimiz ürünleri pazar ve mahallelerde de satıyoruz” dedi.

DAĞLARDAN TEZGAHLARA

Pazara pancar almaya gelen Sümeyye Can da, “Heliz almaya geldim. Buradaki pancarlar hem güzel hem çok doğal. Hem yağda kızartıyoruz hem peynire katıyoruz hem de kış için kurutuyoruz. Bu ot çok şifalıdır, şeker ve tansiyon hastalığına çok iyi geliyor. Bu yıl kilosu 50 TL’den satılıyor. Fiyat yüksek ama almak tüketmek istiyoruz. İstanbul’a çocuklarıma da gönderiyorum” diye belirtti. 

Pincar alan Hurşî Turgut ise “Pazara mende almaya geldim, fiyatları çok yüksek. Eskiden köydeydik yaylalarımız da çok fazla yetişirdi ve gönlümüzce toplardık. Pazarda bir kilogram mendêyi bile almakta zorlanıyoruz. Köyümüzde çirêş o kadar çoktu ki etrafımız çirêşten görünmüyordu. Köydeyken her türlü pancarı yiyorduk ama şehirde pancara bile hasret kaldık” diye aktardı. 

GEÇİM KAYNAĞI

Pazarda pincar satarak geçimini sağlayan Aydın Kırmız, “Mîks, Westan, Şax dağlarında birkaç ekibimiz var; onlar topluyor, biz pazarda satıyoruz. Bölge halkı bu otları severek alıyor. Otlara yurtdışından ve şehir dışından da talep yoğun. Oralara da gönderiyoruz” ifadelerini kullandı. 

Pincar satışı yapan Tahir Döner, dağlarda yetişen otları sattıklarını belirterek, “Bazen biz topluyoruz, bazen de oradaki işçi ekibi toplayıp bize getiriyor. Her ekip farklı çeşitten ot topluyor. Örneğin; helizin olduğu yerde mendê yetişmiyor; bu yüzden bir gün içerisinde 10-15 kişiden oluşan birkaç ekip yoluyoruz. 20 yıldır bu şekilde yapıyoruz. Bu şekilde geçimimizi sağlıyoruz. Pazar günleri hariç her sabah 06.00’da satışa başlıyorum. Bu işi sadece 2 ay yapabiliyoruz, 2 ayın ardından peynir işine yöneliyoruz” diye konuştu. 

Pazarcı Yusuf Girgin de şunları söyledi: “Bölge halkı bu otları çok seviyor. Otları keledoş, dewîn, gibi yemekler ve Wan peynirine katıyorlar. Bu yıl işlerimiz çok düşük; bölgeye yeteri kadar kar yağmadığı için ürünler çok da güzel sayılmaz. Bu nedenle ürünleri uyguna satıyoruz bu da bizim kazancımızı etkiliyor.”