İllüzyon; TÜİK’e göre kişi başına milli gelir 15 bin 500 dolara dayandı!

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Ekim-Aralık 2024 dönemini kapsayan gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) verilerini açıkladı. Buna göre, Türkiye ekonomisi 2024 yılının tamamında yüzde 3,2 büyürken; 2024’ün son çeyreğinde ise, yüzde 3,0 büyüme gerçekleştirdi. Üretim yöntemine göre cari fiyatlarla GSYH, 2024 yılında bir önceki yıla göre yüzde 63,5 artarak 43 trilyon 410 milyar 514 milyon TL oldu.

Kişi başına GSYH 2024 yılında cari fiyatlarla 507 bin 615 TL, ABD doları cinsinden 15 bin 463 olarak hesaplandı. Ancak söz konusu rakam hiç kimseye inandırıcı gelmiyor zira Türkiye’de insanların alım gücü zamanla artmıyor; aksine azalıyor…

Peki bunun sebebi ne?

Ekonomist Prof. Dr. Burak Arzovo, konuyla ilgili yaptığı kısa paylaşımda, “Kişi başı milli gelir 15 bin USD geçti. Takdire şayan bir finansal mühendislik.” ifadesini kullandı. Arzova’ya göre de söz konusu rakamların ‘gerçekliği’ tartışmalı…

Sadece o mu rakamları gerçekçi bulmuyor; hayır…

Ekonomist Prof. Dr. Serap Durusoy, konuyla ilgili yorumunda, “TÜİK 2024 kişi başı milli gelirin 15 bin 463 dolar yani aylık bin 288 dolar olduğunu açıkladı. TL olarak ayda 46 bin TL civarı. Nüfusun yarıdan fazlasının açlık sınırının altinda ücret aldığı ulkemizde bu rakamlar gelir dağılımı adaletsizliğini ortaya koyuyor.” ifadelerini kullandı.

Serap Durusoy, bir sosyal medya takipçisinin “Hocam siz bu rakamları gerçekçi/doğru buluyor musunuz? Sizce gerçekten Türkiye’de kişi başına gelir 15 bin doların üzerinde olabilir mi?” sorusuna ise şöyle cevap veriyor: “Elbette bulmuyorum.Ama ekonomi politikalari resmi rakamlar uzerinden yapiliyor.”

Bir başka ekonomist, eski Merkez Bankası başekonomisti Prof. Dr. Hakan Kara ise büyüme rakamlarıyla ilgili şunları yazdı: “Türkiye son yıllarda dolar bazında kişi başı milli gelirde gelişmekte olan ülkelere ciddi fark atarak yüksek gelirli ülkeler sınıfına girdi. Değerli TL sağ olsun, vatana millete hayırlı olsun.”

Hakan Kara’ya göre kişi başına milli gelirin yüksek görünmesinin temel sebebi TL’nin aşırı değerli olması. Hakan Kara gibi düşünün bazı ekonomistlere göre Dolar/TL kurunun bugün 42-45 bandında olması gerekiyor.

Peki Türkiye halkı kişi başına milli gelirdeki artışı neden hissetmiyor?

Hakan Kara, bir sonraki paylaşımında bu can alıcı soruya cevap veriyor: “Biz neden hissetmiyoruz diye çok soran olmuş. Dolar bazında gelirimiz çok arttı ama dolar bazında da epey pahalı bir ülke olduk, ondan.”

Milli gelirdeki ‘iyileşmeyi’ vatandaşların hissetmemesinin tek nedeni enflasyonun dolar bazında da yüksek olması değil. Türkiye’de resmi olmayan rakamlara göre 10 milyona yakın mülteci var ve bunlar kişi başına milli gelir hesaplanırken dikkate alınmıyor. Bunlar da dikkate alındığında rakam 13 bin doların bile altına düşüyor. Göçmen sayısını 5 milyon bile kabul etseniz kişi başına milli gelir 14 bin 500 dolara kadar geriliyor.

Kişi başına milli gelir 2022 yılında 10 bin 655 dolar olarak açıklanmıştı. 2023 yılında rakam 13 bin 110 dolara çıktı.