Türkiye’deki derin yoksulluğun acı tablosu: 6 kişiden 1’i yardıma muhtaç; 170 bin çocuğa ailesi bakamıyor

Sosyal yardım istatistikleri, Türkiye’deki derin yoksulluğun ulaştığı çarpıcı tabloyu ortaya koydu. 2024’te 3,5 milyon hanede bulunan 14 milyondan fazla vatandaş, yaşamını ancak sosyal yardımlar ile sürdürebildi. Aile Destek Programı’ndaki hane sayısı 3 milyona dayanırken ailesi tarafından bakılamayan çocuklar 170 bini aştı.

2024 yılında yapılan sosyal yardımlara yönelik Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nca hazırlanan rapor yayımlandı. Bakanlığın verilerine göre, Türkiye’de 14 milyondan fazla vatandaş sosyal yardımlar ile yaşamaya mahkûm edildi.

YARDIMA MECBURİYET

Birgün’den Mustafa Bildircin’in haberine göre, Türkiye’de 2014 yılında 2 milyon 274 bin 182 olan düzenli sosyal yardımlardan yararlanan hane sayısı, 2024 yılında 3 milyon 537 bin 185’e yükseldi. TÜİK’in haneyi dört kişi kabul eden hesabına göre, Türkiye’de 14 milyon 148 bin 740 kişi yaşamını ancak sosyal yardımlar ile sürdürebilir hale getirildi.

AŞIRI YOKSULLUK

Aşırı yoksul hanelerin alındığı Türkiye Aile Destek Programı kapsamındaki hane sayısı da çarpıcı boyutlara ulaştı. 2025 yılında sonlandırılan programdan 2024 yılının aralık ayında 2 milyon 990 bin 408 hanenin yararlandığı belirtildi.

BAKILAMAYAN ÇOCUKLAR

Sosyal ve Ekonomik Destek (SED) kapsamında desteklenen çocuk sayısı, 2024 yılı yoksulluk verilerinin en çarpıcı bölümü oldu. Ailesinin yanında en temel ihtiyaçları dahi karşılanamayan çocukların dahil edildiği program kapsamındaki çocuk sayısı 2024 yılı sonu itibarıyla 170 bin 317’ye fırladı. Yoksulluğun pençesine hapsolan ve ailesinin yanından alınma riski bulunan SED kapsamındaki çocuk sayısının yıllara göre dağılımı da verilerde yer aldı.

Ailesinin bakamadığı çocuk sayısı, 2012-2024 döneminde bazı yıllara göre şöyle kaydedildi:

2012:37 bin 295
2014:60 bin 29
2016:92 bin 115
2018: 122 bin 489
2020:129 bin 422
2022:157 bin 248
2024:170 bin 317

YOKSULLUK KALEMLERİ

Türkiye’deki yoksulluğun ulaştığı boyutu gözler önüne seren diğer bazı veriler şöyle sıralandı:

Yakacak yardımı:1 milyon 587 bin 728 hane
Doğalgaz tüketim desteği:521 bin 408 hane
Elektrik tüketim desteği:3 milyon 428 bin 491 hane

GSS BORÇLULARI

Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borcunu ödeyemeyen ve devlet desteğine ihtiyaç duyan kişi sayısının büyüklüğü de verilere yansıdı. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın verilerine göre, Aralık 2024’te 7 milyon 926 bin 871 kişinin GSS borcu, sosyal yardım ile ödendi.

BAKIMSIZ EVLER

Türkiye’deki, “Oturulamayacak derecede bakımsız hane” sayısı da 2024 yılında 21 bini geçti. Aile Bakanlığı’nın taramaları ile 2024 yılında toplam 21 bin 380 hane, “Eski ve
bakımsız” olarak işaretlendi.

∗∗∗

YOKSULLUĞUN BELGESİ