Kamu-Özel İş Birliği ve Yap-İşlet-Devret modeline üç yıl içinde 678 milyar ödenecek

Serbest Görüş Ekonomi

CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Sivas Milletvekili Ulaş Karasu, TBMM’ye sunulan 2025 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanun Teklifi’ne göre Kamu-Özel İş Birliği (KÖİ) ve Yap-İşlet-Devret (YİD) modeline üç yıl içinde 678 milyar ödeneceğini belirterek “Vatandaşın üzerine vergi üzerine vergi salınırken işçi, emekli yokluk içindeyken, yandaşlara yine servet akacak. Bütçeyi bitiren bu sistem, devletin kasasında koca bir delik açan düzendir. Bu sistem, zengini zengin fakiri daha fakir yapar” dedi.

CHP’li Karasu, Meclis’e sunulan bütçe teklifiyle ilgili yazılı açıklama yaptı. Karasu, Kamu-Özel İş Birliği (KÖİ) ve Yap-İşlet-Devret (YİD) modeliyle gerçekleştirilen projelerin bütçeye olan yükünün büyüyerek artmaya devam ettiğini belirterek “2025 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanun Teklifi TBMM’ye sunuldu. Bütçedeki rakamlar, AKP iktidarında Kamu Özel İşbirliği (KÖİ) ve Yap-İşlet-Devret (YİD) yöntemiyle hayata geçirilen projelerin kamunun bütçesindeki kara karadeliği bir kez daha ortaya koydu. Büyük tutarlardaki kamu kaynaklarının belli şirketlere aktarılmasına neden olan KÖİ ve YİD projeleri ve bu projelere hesapsızca verilen geçiş garantileri nedeniyle köprü ve otoyolların işletmeci şirketleri sermayelerine sermaye katmaya devam edecek” dedi.

“‘Vatandaşın cebinden 5 kuruş çıkmayacak’ denilerek…”

Karasu, YİD modeliyle yaptırılan ve işletilen otoyol ve köprüler için 2025 yılında bütçeden 94.6 milyar lira, Avrasya Tüneli için ise 3 milyar lira ödeme yapılmasının öngörüldüğünü söyledi. Karasu, 2025 yılında bütçeden yine aynı yöntem ile yaptırılan ve işletilen şehir hastanelerin de eklenmesiyle ödemenin 202.2 milyar liraya çıkacağını belirterek, şunları söyledi:

“‘Vatandaşın cebinden 5 kuruş çıkmayacak’ denilerek yapılan bu projelerle yine yandaşlara servet akıtılacak. 2025’te otoyol, köprü geçişleri ve şehir hastaneleri için bütçeden 202,3 milyar TL harcanacak. 2025 tahmini dolar kuruyla bu da ortalama olarak 5 milyar dolar. Bu paralar, bütçede bir karadelik ve yandaşlar vergi dahi ödemeden, vatandaştan toplanan vergileri yutuyor.” 

“Vatandaşa vergi, yandaşa servet”

Döviz üzerinden yapılan sözleşmeler ve “kur güncellemeleri” nedeniyle bu rakamın daha artacağını vurgulayan Karasu, 2017 yılından 2024 yılı sonuna kadar iktidarın gözdesi olan bu şirketlere toplam 384,1 milyar lira ödediğini hatırlattı. Karasu, 2023 yılında sadece Avrasya Tüneli için 4,9 milyar lira, şehir hastaneleri için ise aynı yıl 53.6, 2024 yılında ise hastaneler için 73,8 milyar ödendiğini belirterek şunları kaydetti:

“85 milyon vatandaşın sırtına yük olan ve sözleşmeleri dövize endeksli olan bu projeler için bütçeden; 2026 yılında 232,3 milyar lira ve 2027 yılında ise 243,7 milyar lira ödenmesi öngörülüyor. Yani önümüzdeki üç yılda tam 678,3 milyar lira bu projelere garanti olarak ödenecek. Vatandaşa vergi üzerine vergi salınırken işçi, emekli yokluk içindeyken, yandaşlara yine servet akacak. Vatandaş hem otoyolu, köprüyü kullanırken para ödüyor, hem de toplanan cebinden çıkan vergilerle ödeme yapıyor. Bugüne kadar yapılan garanti ödemeleriyle daha kaç tane köprü ve otoyol finanse edilebilirdi. Bütçeyi bitiren bu sistem, devletin kasasında koca bir delik açan düzendir. Bu sistem, zengini zengin fakiri daha fakir yapar.” (ANKA)