Esnaf siftah yapamaz halde: Akşama kadar boş boş oturuyoruz

ÎDIR – Îdir’in Rus Pazarı esnafı, ekonomik krizden dolayı siftah yapamaz duruma geldiklerini belirtti.

İran, Ermenistan ve Nahçıvan ile sınır olan Îdir’da, ticaretin önemli merkezlerinden biri olan Rus Pazarı’nın esnafı ekonomik krizden dolayı zorlu günler yaşıyor. Siftah yapamayacak duruma gelen esnaf, bir çare bulunmaması durumunda kepenkleri kapatacaklarını söyledi.

Pazarda zücaciye dükkanı işleten Ahmet Keser, 50 yıldır esnaflık yaptığını belirterek, son yıllardaki krizden dolayı artık satış yapamayacak duruma geldiklerini söyledi. Keser, “Bir eşya sattığımızda ‘5 TL kazandık’ diyoruz ancak yarın aynı eşyayı aldığımızda üzerine 5 ile 10 TL üzerine koyup alabiliyoruz. Eskiden bir eşya 6 ay elimizde kalsaydı fiyatı değişmezdi, bu dönemde ise 5 ile 10 gün içinde fiyat değişiyor. Sabah saat 07.00’de dükkanı açtım ancak daha siftah yapmadım. Müşteri bir eşya fiyatını sorduğunda başka bir gün geldiğinde fiyatın artığını görüyor. Haklı olarak tepki gösteriyor. Bir haftada üç kez zam mı olur? Geçen yıl bir mobilya takımının fiyatı 150 bin TL iken bu yıl bu mobilya takımı 400 bin TL olmuş. Bu durum halkı da esnafı da perişan etti. Çözüm, faiz politikasını değiştirip, faizi indirmek ve yüksek olan enflasyonu düşürmektir” diye belirtti.  

‘GELİR GİDERİ KARŞILAMIYOR’ 

Pazar esnaflarından Fazıl Sağmış, dükkanın kirasını yıllık ödediğini belirterek, “Yıllık olarak 50 bin TL kira veriyorum. İş olmadığından dolayı kiraları ödemekte zorlanıyoruz. Akşama kadar boş boş oturuyoruz. Bir elbiseyi 200 TL’ye satıyoruz ama aynısını 320 TL’den alıyoruz. Yani her hafta neredeyse fiyat değişiyor ve sattığımızın yerine aynı ürünü bir daha alamıyoruz. Artık gelir gideri karşılamıyor. Geçen yıl 200 bin TL değerinde elbise aldım. Bu elbiseleri sattım. Sattığım ürünlerin yerine ürün almak için gitsem alamam. ‘Ülkede kriz yok’ diyenler yalan söylüyor. Geçen yıl bir günde 20 elbise satabiliyordum. Bu yıl ise 5 elbise satıyorum” ifadelerini kullandı.

Satış yapamadıklarını ve geçen yıllara oranla giderlerin katlandığını dile getiren Sağmış, “Şuan günlük yemek giderimiz 400 TL’yi buluyor. Önceki yıllarda basit usulle yılda 3 bin TL vergi veriyorduk.  Şuan ise aylık bin 500 TL vergi veriyoruz.  Ayrıca muhasebe gideriyle birlikte yaklaşık 20 bin TL vergi veriyoruz.  İşsizlikten dolayı sigortayı yatıramıyorum. Tek çözüm baştakinin değişmesidir. Değişmeden çözüm olmaz” dedi. 

‘HER YIL GEÇEN YILI ARATIYOR’

Bir diğer esnaf Mehmet Alagöz de, son 5-6 yıldır ekonomik açıdan çok sıkıntılı günler geçirdiklerini söyleyerek, “Her yıl, bir önceki yılı arar duruma geliyoruz” dedi. 

TL’nin sürekli değer kaybettiğini ifade eden Bülent Altun da şunları belirtti: “Önceki yıllarda bin TL satış yapıldığında karımız oluyor, yeni eşya alıp depolayabiliyorduk. Bu yıl ise 10 bin TL satış yaptığında bir şey kalmıyor. Bir pijamayı geçen yıl 30 TL’den aldık ve 50 TL’ye sattık. Bu yıl ise 50 ile 55 TL arasında alış oluyor ve 70 TL’ye satıyoruz. Durum çok kötüye gidiyor” ifadelerini kullandı.  

‘KOLTUK SEVDALILARI BU HALE GETİRDİ’ 

Rus Pazarı’nda 24 yıldır çiçekçilik yapan Özcan İnan ise, tepkisini şöyle dile getirdi: “Geçen yıl yıllık kira 21 bin TL civarındaydı. Şuan ise kira 50 bin ile 70 bin TL arasında değişiyor.  Geçen yılla kıyaslandığında kar aynı ama kira çok yüksek. İş yok, bunun yanında dükkanı açtığın gibi su, elektrik, sigorta, vergi ve yemek günlük olarak 2 bin 500 TL gidiyor. Bu gidere karşı geçen yıllara göre iş yok. Her geçen yıl daha da kötüye gidiyor. Baştakilerin koltuk sevdası ülkeyi bu hale getirdi ve kolay kolay da bırakacak gibi durmuyorlar.”