İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan bu ay Ankara’ya yaptığı ziyaret sırasında Gazze saldırıları dolayısıyla ülkelerden İsrail’e petrol sevkiyatını kesmeleri çağrısında bulundu.
Ancak Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan bu çağrıyı dikkate almadı çünkü VOA’ye konuşan uzmanlara göre Türkiye, Ceyhan limanı üzerinden İsrail petrolü için kilit transit ülke olmaya devam ediyor.
Londra Enerji Kulübü’nden Mehmet Öğütçü VOA’ye yaptığı açıklamada, son rakamların Azerbaycan’ın İsrail’in petrol ihtiyacının yaklaşık yüzde 40’ını karşıladığını gösterdiğini belirterek, petrolün Ceyhan limanına kadar geldiğini, Ceyhan limanından İsrail limanına gönderildiğini, oradan da rafinerilerden birine taşındığını anlattı.
Erdoğan İsrail’e karşı söylemini sertleştirse de ve Hamas’ı bir “kurtuluş hareketi” olarak tanımlasa da, Türkiye üzerinden İsrail’e petrol akışı devam ediyor.
Uzmanlar, Türkiye’nin İsrail’e bir darbe vurmak isterse, zarar vermenin başka yolları olduğunu söylüyor.
Uluslararası ilişkiler uzmanı İlhan Uzgel VOA’ye, Türkiye’nin NATO füze savunma sistemi için kritik öneme sahip olan Malatya’daki Kürecik radar üssünün çalışmasını durdurabileceğini, bu üssün İsrail’in hava sahasını da koruduğunun bilindiğini dile getirdi.
Ancak şimdilik, Erdoğan Hamas’ı övüp İsrail’i kınarken, uzmanlar Türkiye’nin İsrail büyükelçisinin istişareler için geri çağrılması, Erdoğan’ın İsrail ile diplomatik ilişkilerin açık kalacağını vurgulaması ve Hamas’ın elindeki rehinelerin serbest bırakılması için Türkiye’nin çabalarının devam edeceğini açıklaması gibi eylemlerinin daha dengeli olduğunu söylüyor.
ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken Pazartesi günü, İsrail-Hamas çatışmasının başlamasından bu yana ilk kez Ankara’yı ziyaret etti. Ankara, çatışmanın çözümünde bir rol oynayabileceği konusunda ısrar etti. Erdoğan’ın krizi görüşmek üzere Riyad’da düzenlenecek zirvede Arap liderlere katılması bekleniyor.
Ancak bazı uzmanlar Ankara’nın “incelikli yaklaşımının” sınırları olduğu uyarısında bulunuyor. Galip Dalay VOA’ye yaptığı açıklamada, diplomatik çabaların işe yaramaması halinde hem bölgesel düzeyde hem de Türkiye gibi ülkelerde cezalandırıcı adımlar attığının görülebileceğini söyledi.
Erdoğan’ın geniş muhafazakar tabanı İsrail’e karşı protestolarda ön saflarda yer alıyor ve şiddet devam ederse İsrail’e karşı daha sert bir tutum takınması için Erdoğan üzerindeki baskının artması bekleniyor.
