Dünyanın gündemineki Şifa Hastanesi neden kuşatma altında? Hamas hastanede gizleniyor mu?

Gazze’deki Şifa Hastanesi, İsrail’in Hamas’a karşı yürüttüğü savaşta günlerdir devam eden çıkmazın odak noktası haline gelmiş durumda. Hastane, kentin en büyük ve en donanımlı sağlık merkezi konumunda. İsrail, görsel herhangi bir kanıt sunmadan, buranın Hamas tarafından askeri amaçlarla da kullanıldığını iddia ediyor. Hatta Hamas’ın hastanenin altında tünellerle birbirine bağlanan geniş bir yeraltı komuta merkezi inşa ettiğini ileri sürüyor ki Gazze’deki sağlık yetkilileri ve Hamas bunu reddediyor. 

Tüm dünyanın yakından takip ettiği Şifa Hastanesi, çatışmaların merkezine oturmuş durumda. Zira etrafı tanklarla ve zırhlı araçlarla çevrili durumda. 

İsrail, personel ve hastaların tahliyesine izin vermeye hazır olduğunu belirtiyor ancak Filistinliler İsrail güçlerinin tahliye edilenlere ve ambulanslara ateş açtığını ve savunmasız hastaların taşınmasının çok tehlikeli olduğunu ifade ediyor. Bu arada doktorlar Şifa Hastanesi’nin yakıtının bittiğini, işlevsiz kalan birimlerdeki hastaların da birer birer ölmeye başladığını uyarısında bulunuyor.

Peki Şifa Hastanesi neden bu kadar öne çıktı?

Şifa, yıllar süren çatışmalar, yetersiz finansman ve Hamas’ı zayıflatmayı amaçlayan İsrail-Mısır ablukasının gölgesinde büyük ölçüde çökmüş Gazze sağlık sisteminin önde gelen hastanesi. 500’den fazla yatağa ve MR taramaları, diyaliz ve yoğun bakım ünitesi gibi hizmetlere sahip. Gazze Sağlık Bakanlığı’na göre kentte yapılan tüm tıbbi operasyonların yaklaşık yarısı burada gerçekleştiriliyor.

Savaşın patlak vermesinin ardından on binlerce kişi sığınmak için hastane yerleşkesine akın etti. Çatışmalar hastane civarına yaklaştıkça, yerleşkede toplananların önemli bir kısmı da güneye kaçtı.

Ancak görevliler, sağlık çalışanları, prematüre bebekler ve diğer savunmasız hastalar da dahil olmak üzere yüzlerce kişi hala hastanede. 

Cumartesi günü hastane son jeneratörünün de yakıtının bittiğini bildirdi. Sağlık yetkilileri, aralarında üç bebeğin de bulunduğu en az 32 hastanın öldüğünü duyurdu. Hayat kurtaran ekipmanlar çalışamadığı için 36 bebeğin daha ölüm riski altında olduğu açıklandı. 

Gazze Sağlık otoriteleri, 10’dan fazla prematüre bebeği sıcak tutmak için bir yatağın üzerinde battaniyelere sarılmış halde gösteren bir fotoğraf yayınladı.

Uluslararası hukuk, savaş sırasında hastanelere özel koruma sağlar. Uluslararası Kızıl Haç Komitesi’ne göre, savaşçıların hastaneleri savaşçıları saklamak ya da silah depolamak için kullanması halinde hastaneler bu koruma statüsünü kaybedebilir.

Ancak sağlık personeli ve hastaların tahliyesine olanak tanımak için yeterli uyarı yapılması şart. 

Bir saldırının sivillere verdiği zarar askeri hedefle orantılı değilse, bu uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul ediliyor.

İsrail’in Hamas’a karşı kullandığı kart

İsrail uzun zamandır Hamas’ı sivilleri canlı kalkan olarak kullanmakla suçluyor. Grup sık sık kalabalık yerleşim bölgelerinden İsrail’e roket atıyor ve savaşçıları yoğun mahallelerde İsrail askerleriyle çatışıyor. İsrail, çatışmaların başından bu yana camilerin, okulların ve hastanelerin içinde ya da yanında silah ve diğer askeri tesisler olduğunu ileri sürdüğü fotoğrafları ve video görüntülerini yayınladı.

Pazartesi günü geç saatlerde İsrail askeri sözcüsü Tuğamiral Daniel Hagari, Gazze’deki Rantisi Çocuk Hastanesi’nin bodrumunda Hamas’a ait bir silah deposunun bulunduğunu iddia ettiği görüntü yayınladı. 

Hagari, tesisin son hastanın tahliye edilmesinden bir gün sonra, pazartesi günü İsrail askerleriyle birlikte hastaneye girdiğini söyledi. 

Hastanenin yakıtı geçen hafta bitmiş ve İsrail kara harekâtını sürdürürken insanların hastaneyi terk etmesi talimatını vermişti 

Hagari, çocukların çizdiği renkli ağaç resimleriyle süslenmiş bir odaya girdi. Bu odada silahlar yere serilmişti. Aralarında patlayıcı yelekler, otomatik tüfekler, bombalar ve roket güdümlü el bombaları olduğunu söyledi.

Rehineleri tutmak için kullanıldığını öne sürdüğü başka bir alanı gösterdi. İsrailli sözcü, adli tıp uzmanlarının olay yerlerini incelediğini aktardı.

“Bu Gazze’deki son hastane değil ve dünya bunu bilmeli” diye konuştu. 

REKLAM

İsrail ordusu, Hamas’ın Şifa’nın içinde ve altında, bazılarına hastanenin içinden ulaşılabildiğini belirttiği sığınaklarda faaliyet gösterdiğini iddia ediyor. 

Ayrıca 7 Ekim saldırısından sonra yüzlerce Hamas savaşçısının Şifa’ya sığındığını ileri sürüyor.

İsrail bu iddiaların istihbarata dayandığını öne sürüyor. Ancak iddiaları destekleyecek herhangi bir görsel kanıt yayınlayabilmiş değil. 

Hagari geçen ay, İsrail’in Hamas’ın yeraltı komuta merkezlerinin nerede olduğuna inandığını gösteren haritaları açıklamıştı; bunlardan biri hastanenin resepsiyon alanının yanı, diğeri ise diyaliz bölümünün yanında yer alıyor.

İsrail ayrıca yakalanan bir Hamas üyesinin sorgu sırasında soruları yanıtlarken çekildiğini belirttiği bir video yayınladı. 

REKLAM

Uluslararası uzmanlara göre açıkça baskı altında konuşturulan Hamas üyesi, tünellerin çoğunun “hastanelerde saklı” olduğunu söylüyor.

Gözaltı sırasında zorla konuşturulduğu öngörülen Hamas üyesi, “Örneğin Şifa’da yeraltı katları var. Şifa küçük değil. Bir şeyleri saklayabilecek büyük bir yer.” diyor. 

İsrail ordusu ayrıca Gazze’de kimliği belirsiz iki Filistinlinin Şifa Hastanesi’nin altında bir tünelin varlığından bahsettiğini ileri sürdüğü anonim bir ses kaydı yayınladı. 

Kayıt bağımsız kaynaklarca doğrulanamadı. Sosyal medyada bu konuşmadaki aksanının Gazzelilere ait olmadığına dair çokça paylaşım yapıldı. 

Hamas’ın üst düzey yetkililerinden Gazi Hamad, İsrail’in Şifa ile ilgili iddialarını “yanlış ve yanıltıcı propaganda” olarak niteledi ve reddetti.

REKLAM

Hamad, “İşgalci güçlerin bunu kanıtlayacak hiçbir delili yok. Biz hiçbir zaman sivilleri canlı kalkan olarak kullanmadık çünkü bu bizim dinimize, ahlakımıza ve ilkelerimize aykırı.” diye konuştu. 

Açmaz nasıl sona erecek?

İsrail, pazar günü tesise birkaç yüz metre mesafedeki plastik konteynırlar içinde hastaneye yaklaşık 300 litre yakıt ulaştırmaya çalıştığını iddia etti. Pazartesi günü itibariyle yakıtın alınmadığı anlaşıldı. 

İsrail, Hamas’ı sağlık çalışanlarının konteynırları almasını engellemekle suçladı. Ancak hastane yetkilileri yakıtın Filistin Kızılayı tarafından teslim edilmesi gerektiğini ve yakıt miktarının her halükarda yetersiz olduğunu belirtti. 

İsrail insanların gitmesi için güvenli geçiş teklif etti. Gitmeye çalışan siviller ise korkunç deneyimler yaşadıklarını anlattılar. 

Goudhat Samy al-Madhoun isimli bir sağlık çalışanı, pazartesi günü aralarında böbrek diyalizi gören bir kadının da bulunduğu yaklaşık 50 kişinin tesisten ayrıldığını söyledi. Ancak İsrail güçlerinin gruba ateş açtığını ve geride bırakılmak zorunda kalan bir kişinin yaralandığını aktardı. 

REKLAM

ABD Başkanı Joe Biden 13 Kasım tarihli açıklamasında hastanenin “korunması gerektiğini” söyledi ve İsrail güçlerine “daha az müdahaleci eylem” çağrısında bulundu.

Biden, Oval Ofis’te yaptığı açıklamada, “Umudum ve beklentim daha az müdahaleci eylem olacağı yönünde” dedi.

İsrail ordusu, karmaşıklığın farkında olduğu ancak Hamas’ın dokunulmazlık beklememesi gerektiği sözleriyle Biden’a cevap verdi. 

İsrailli ordu sözcüsü Yarbay Richard Hecht, “Biz hastanelerin kontrolünü ele geçirmek istemiyoruz. Altyapılarını dağıtmak istiyoruz. İçeri girip yapmamız gerekeni yapacağız ve çıkacağız. Neye benzeyeceğini söylemek zor.” diye konuştu.