Trafoları sökülen çiftçiler: Abonelik için gittiğimizde ceza kesiliyor

AMED – DEDAŞ’ın trafolarını söktüğü çiftçiler, tapu olmamasından kaynaklı aboneliklerinin yapılmadığını ve her başvuru sonrası “kaçak kullanım” gerekçesiyle kendilerine yüksek miktarda ceza kesildiğini söyledi. 

Dicle Elektrik Dağıtım A.Ş. (DEDAŞ) ekipleri, 4 Ağustos’ta Amed’in Erxenî (Ergani) ilçesine bağlı Tilvaqî kırsal mahallesinde bulunan elektrik trafolarını söktü. Asker eşliğinde mahalleye gelen DEDAŞ ekipleri, mahalle sakinlerine herhangi bir bilgilendirmede bulunmadı ve “kaçak elektrik kullanımı” gerekçesiyle trafoları söktü. Mahallede çiftçilik yapan yurttaşlar, trafoların sökülmesi nedeniyle elektrikle çalışan su pompalarının çalışmadığını ve ekinlerinin tarlada kaldığını belirtti. Çiftçiler, daha öncesinden abonelik için başvurduklarını ancak başvurularının kabul edilmediğini ve “kaçak kullanım” gerekçesiyle yüksek miktarda para cezası kesildiğini söyledi. 

HER BAŞVURU SONRASI PARA CEZASI! 

50 dönümlük arazide pirinç ekimi yapan çiftçi İsmail Aslan, kuyu açtıktan sonra DEDAŞ’a abonelik için başvurduğunu ve kuyunun yanındaki trafoya sayaç takılması için 3 defa DEDAŞ’a dilekçe verdiğini aktardı. Aslan, her seferinde “Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS)” üyeliği olmadığı gerekçesiyle talebinin reddedildiğini söyledi. Evine geçici abonelik için sayaç takıldığını ancak aynı işlemin tarlasının yanında bulunan trafo için yapılmadığını kaydeden Aslan, “Avukatım da başvurdu ancak onu da kabul etmediler. Geçen yıl Temmuz başında yine başvurdum. DEDAŞ ekipleri, ‘abonelik işlemini yaptırmak için gönderildik, 3 gün içerisinde gelip cihazlarını takacağız, devam et’ dediler. Sonra eve bir belge geldi. Belgede, 800 bin TL borç yazıyordu. 50 dönümlük arsa için 20 günlük elektrik kullanım bedeli olarak gelen rakam buydu. Bunun üzerine Ergani’ye gittim, beni Diyarbakır’a yönlendirdiler. ‘Gelip trafoya sayaç takın’ diye tekrar talepte bulundum. Aradan birkaç gün geçtikten sonra 150 bin TL daha ceza geldi” şeklinde konuştu. 

‘ZARARI KİM ÖDEYECEK?’

Aslan, geçen yılın hasadıyla ancak borçlarını ödeyebildiğine işaret ederek, “Tarlanın tamamından 300 bin TL gelir elde edemedim. O kazandığım paranın 150 bin lirasıyla borcumun bir kısmını ödedim. Ne yaptıysam işin içinden çıkamadım. Mecbur bu sene yine ekim yaptım. O ektiğim ekinin yarısı son birkaç günde gitti” dedi. 

Ekiplerin Temmuz ayında da elektrik kesintisi için mahalleye geldiğini aktaran Aslan, “4 Ağustos’ta bir tabur askerle gelmişlerdi. Nefes almamıza izin vermediler. O kargaşada 14 yaşındaki oğlumun dişini kırdılar. Orada oğlumun değil de bir memurun dişi kırılsaydı hepimizi öldürürlerdi. Suyun kesimi üzerinden 3 gün geçti ve ekinlerimiz kurudu. Bu zararımı kim ödeyecek?” diye sordu. 

ÇKS KAYDI YAPAMIYOR

2019-2022 yılları arasında kendisine 7 ceza kesildiğini ve toplam borcunun faiziyle birlikte 2 milyon 791 liraya çıktığını söyleyen Aslan, şunları söyledi: “Bunu nasıl ödeyeyim? Fabrika işletmiyorum, sadece 4 ay sulama için kuyu çalıştırıyorum. Ben 50 dönüm ektim bana 1 milyon TL fatura kesildi. Bu nasıl oluyor? Neyle geçimimizi sağlayacağız?” 

Mahalledeki arazilerin mahkemelik olmasından kaynaklı ÇKS’ye kayıt yaptıramadıklarını ifade eden Aslan, “Biz de geçici olarak abonelik yaptırmak istedik ama bize ne ÇKS ne de geçici abonelik verildi. Aboneliklerimizi yapsınlar biz de onlar da kazansın. DEDAŞ özelleştiğinden beri bu zulmü yapıyor. Çok değil, bir ay istiyoruz; ekinlerimizi hasat etmek için kurumadan çözsünler” çağrısı yaptı. 

500 BİNLİK KAZANCA 1 MİLYON 500 CEZA

Mahalle sakinlerinden Mahsun Yılmaz, DEDAŞ’ın “terörist” muamelesi yaptığını söyledi. “Biz abonelik istiyoruz, abonelik vermiyorlar” diyen Yılmaz, kesilen cezalara işaret etti. Yılmaz, “Bize kesilen ceza o kadar çok ki karşılaştıramıyoruz. Dün akrabalarımızın trafoları kesildi, yarın sıra bize de gelecek. Bunu istemiyoruz. DEDAŞ çalışma yapıyor ve karşılığını da vermek istiyoruz. Ama bize imkan sağlanmıyor. Hayvancılığı da masrafların çokluğundan dolayı yapamıyoruz. Onlardan sadece abonelik istiyoruz. tükettiğimiz elektriğin karşılığını da ödemek istiyoruz ama DEDAŞ bunu yapmıyor. 500 bin kazanacağımız ürün için 1 milyon 500 bin TL para cezası kesiyor” ifadelerini kullandı.  

ÇİFTÇİ ‘ÇARE’ İSTİYOR

Mahalle sakinlerinden Enver Aslan ise, “Pirincin yetişmesi için 4 buçuk süre ve bolca suya ihtiyaç var” dedi. DEDAŞ’a “bize destek olun, köstek olmayın” çağrısı yapan Aslan, “Aboneliklerimizi yapın. İndirim de istemiyoruz. ‘Abone yapın’ diyoruz ‘tapu yok’ diyorlar. ‘Tapuyu yapın’ diyoruz ona da ‘yok’ diyorlar. Ben çiftçiyim, üreticiyim yanlış bir şey yapmıyorum. Ben abone olmak için başvuru yapıyorum, onlar bana 1 milyon ceza kesiyorlar” diye konuştu. 

MA / Bazid Evren