Merkez Bankası yayı gerdikçe geriyor; dolar alımına yeni kısıtlamalar getirildi

Fotoğraf, Turhan Bozkurt’un sosyal medya hesabından alınmıştır.

YUSUF DERELİ | HABER İNCELEME

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, doları tutabilmek için iki önemli karar aldı. Merkez Bankası (TCMB), döviz işlemlerine dönük kısıtlamalara bir yenisini daha ekledi. Bankaların günlük döviz alımlarına sınırlama geldi. Ayrıca bankalar, müşterileri için piyasadan saat 13.00’e kadar döviz alabilecek.

AKP rejimi temsilcileri ‘ekonominin gayet’ iyi olduğunu söyleyedursun, dolar kuru alınan bütün önlem ve arka kapı müdahalelerine rağmen sessiz sedasız 19,40’ı aştı. İktidarın tek amacı 14 Mayıs’a kadar kurun patlamasını önlemek. Bunun için ellerindeki bütün imkanları kullanıyorlar.

Rejimin attığın her adım kur üzerindeki baskıyı da artırıyor. Ancak buna rağmen dolar kuru sadece 1 ayda 19 TL’den 19,40’a kadar tırmandı. Bireysel vatandaşların da yoğun bir şekilde dolar talebi olduğu belirtiliyor.

Prof. Dr. Şenol Babuşçu, konuyla ilgili paylaşımında, “Döviz piyasası çok hareketli. Bankalarda dolar kuru 19.30-19.95. Kapalıçarşı’da ise 19.80-2.050 arasında seyrediyor. Merkez Bankası kurların seçime kadar sıçramaması için ciddi çaba sarfediyor. Bankacılar bireysel müşterilerin döviz talebinin her geçen gün arttığını söylüyor.” diyor.

İKİ KUR OLUŞTU

Rejimin hamleleri sonrası Türkiye’de iki kur oluştu. Prof. Dr. Özgür Demirtaş bununla ilgili dün yaptığı paylaşımda, “Kapalıçarşıda şu an DOLAR alış-satış şu şekilde. İki kur oluştu. Biri Banka ekranlarında gördüğünüz Kur biri de Kapalıçarşı. Satmak isteseniz Bankada 19.30-19.40’a satıyorsunuz. Kapalıçarşı da 19.97. BU sürdürülebilir mi? İnsanlar bankadan para çekip Kapalıçarşıya gidiyor. Bu fark sürdürülebilir değil.” ifadelerini kullanıyor.

MB’NIN ADIMLARI TEDİRGİNLİĞİ ARTIRIYOR

Dolar kuru ‘patlamasın’ diye alınan bütün önlemler piyasalardaki tedirginliği daha da artırıyor. Merkez Bankası’nın geçtiğimiz günlerde de bankalara alım-satım arasındaki farkın en az 60 kuruş olması yönünde talimat verdiği medyaya sızmıştı.

Türkiye’nin çok ciddi döviz ihtiyacı var. MB, Kapalı Çarşı’dan döviz toplayacak hale geldi. Kasasında kendisine ait 1 doları bile yok! Vadesi 1 yıldan az olan borç miktarı 195 milyar dolar civarında. Cari açık 55 milyar doların üzerinde. Şirketlerin ve bireysel vatandaşların dolar borçları var. 14 Mayıs’taki seçim de başka bir kritik eşik. Bütün bu nedenlerden dolayı dolar kuru, arka kapı müdahalelerine rağmen yükselmeye devam ediyor.

DÖVİZ ALIMINA SAAT SINIRLAMASI

Kurun 19,40’a dayanması üzerine Merkez Bankası dün iki karar daha aldı. Prof. Dr. Şenol Babuşçu’nun konuyla ilgili aktardıklarına göre bankalara dövizde işlem saati kısıtlaması getirdi. Bankalar müşterileri için piyasadan saat 13.00’e kadar döviz alabilecek. Ayrıca gerçek ve tüzel kişilere her bankanın satabileceği toplam döviz miktarına günlük limit getirdi. Limitler her banka bazında ayrı belirlendi.

Konuyla ilgili Bloomberght’de yayınlanan haberde, “Seçim öncesinde döviz kurlarında yükselişi önlemek isteyen TCMB, döviz işlemlerinde birçok fiili ve resmi kısıtlama uyguluyor. Döviz fazlası olarak şirketlerin krediye erişimi zorlaştırılırken, şirketlerin döviz alımlarında da sınırlamalar ve sıkı kontrol mekanizmaları uygulanıyor. Döviz işlemleriyle ilgili saat sınırlamaları da uygulanırken, alım-satım marjı açılarak döviz talebi soğutulmak isteniyor.” deniliyor.

Peki bütün bu önlemler kuru tutmaya yetecek mi?

Döviz bürolarının ve kuyumcuların önündeki kuyruklar, bu önlemlerin de işe yaramayacağını gösteriyor. Belki seçime kadar bir kur patlaması olmayacak ama 20 TL barajının yıkılma ihtimali yüksek.

14 Mayıs’ta seçimi AKP kazanır ve ‘heterodoks’ politikalarda ısrar ederse kurun gidebileceği yeri kimse tahmin edemiyor. Ancak en iyimser senaryoda bile 6 ay 1 yıllık zaman diliminde 30 lira civarına sıçraması bekleniyor. Seçimi muhalefetin kazanması ve geleneksel ekonomi politikalarına dönülmesi durumunda bile kurun 25 lira civarına sıçrayıp, oradan ineceği raporlanıyor.