The White Helmets direktörü depremi CNN’e yazdı: Dünyanın en ölümcül felaketlerinden biriydi, bize sırtını dönen BM’yi affedemeyiz

Suriye’nin kuzeybatısında faaliyet gösteren az sayıdaki insani yardım kuruluşundan biri olan The White Helmets (Beyaz Baretliler) direktörü Raed Al Saleh, deprem felaketinde yaşananları CNN için kaleme aldı.

Al Saleh, Kuzeybatı Suriye’deki insanların nasıl enkaz altında günlerce yalnız bırakıldıklarını, Birleşmiş Milletler’in Suriye’deki mağdurlara ‘bürokrasi’ yüzünden nasıl sırtını döndüğünü ve Esad’ın kendileriyle nasıl alay ettiğini anlatıyor.

İşte olanlara bizzat şahit olan Al Saleh’in yürek burkan tanıklığı:

Sadece biz ve yerel halk vardı

“Türkiye ve Suriye’de meydana gelen yıkıcı depremin üzerinden tam bir hafta geçti – Suriye’deki çatışmanın en karanlık saatlerinde bile yaşamadığımız ölçekte bir dehşet ve yürek acısıyla dolu yedi gün.

Suriye’nin kuzeybatısındaki Beyaz Baretliler gönüllü kurtarma ekibimiz gece gündüz çalışarak dış dünyadan neredeyse hiç yardım almadan enkazdan sağ kalanları çıkarıyor ve yaşam belirtisi arıyor.

Hayatta kalanları bulma umudumuz azaldı. Enkazdan daha fazla ceset çıkardıkça, kurtarılabilecek olan ve zamanında ihtiyacımız olan yardımı alamadığımız için gereksiz yere kaybedilen her ruh için kalbim parçalanıyor.

Burada ağır arama ve kurtarma faaliyetlerini yürütebilecek ekipmana ve eğitime sahip tek kuruluş biziz. Gönüllüler imkansızı başardılar ve onların özverileri ve adanmışlıkları beni çok etkiledi.

+50 hours #WhiteHelmets saved his life, hero boy see this reaction #earthquake #earthquakes #Syria
pic.twitter.com/XG97Q2wggF

— Raed Al Saleh ( رائد الصالح ) (@RaedAlSaleh3) February 8, 2023

BM’nin insani işlerden sorumlu müsteşarı ve acil yardım koordinatörü Martin Griffiths, depremden sonraki arama ve kurtarma çalışmalarını “tarihte eşi benzeri görülmemiş” olarak nitelerken, Suriye’nin kuzeybatısında mevcut sınırlı ekipman ve insan gücüyle elimizden geleni yapmak zorunda bırakıldık.”

“Binlerce binanın enkazını ararken, bize en çok yardım eden yerel halk oldu: arabalarını ve ağır vasıtalarını müdahaleye ödünç verdiler, kazmaya yardım ettiler ve kendilerini sıcak tutmak için kullanabilecekleri yakıt bağışında bulundular.

Bu depremin getirdiği yeni zorluklarla başa çıkmak için mücadele ediyorlar. Suriyelilerin daha fazla desteğe ihtiyacı var ve bunu hak ediyorlar. Yerel kuruluşlarımız ve yerel müdahalelerimiz takdiri ve finansmanı hak ediyor.”

Birleşmiş Milletler’i affedemeyiz

“Açık konuşayım: Beyaz Baretliler kurtarma operasyonlarının en kritik anlarında Birleşmiş Milletler’den hiçbir destek görmedi ve şu anda bile operasyonel kapasitemizi yeniden tesis etmek ve kurtarma ve rehabilitasyon çabalarına yardımcı olmak için hiçbir yardım sözü almadık.

Pazar günü Griffiths ile bir araya geldiğimde BM’nin derhal harekete geçmeyerek Suriye’nin kuzeybatısındaki insanları hayal kırıklığına uğrattığını kabul etti. “Şu ana kadar kuzeybatı Suriye’deki insanları hayal kırıklığına uğrattık. Haklı olarak kendilerini terk edilmiş hissediyorlar. Henüz gelmemiş olan uluslararası yardımı bekliyorlar,” dedi Griffiths Pazar günü Twitter’da.

Depremin ardından, Babel Hava’da BM yardım teslimatları için izin verilen tek sınır kapısından kuzeybatı Suriye’ye herhangi bir uluslararası yardımın akmaya başlaması dört gün sürdü. Çadır, barınak malzemeleri ve temel yardım malzemelerini taşıyan ilk yardım sevkiyatı depremden önce planlanmıştı. Kurtarma çabalarımıza yardımcı olacak hiçbir şey yoktu.

BM’nin bu felakete hızlı bir şekilde müdahale edememesi utanç vericidir. BM’ye yardımın neden zamanında ulaşmadığını sorduğumda aldığım cevap bürokrasi oldu. Son yıllarda dünyayı vuran en ölümcül felaketlerden biri karşısında BM’nin elinin kolunun bürokrasi tarafından bağlandığı anlaşılıyor.

Griffiths hafta sonu Sky News’e verdiği demeçte, BM’nin Güvenlik Konseyi’nden iki ek sınır kapısından yardım girişine izin vermesini istediğini söyledi, bu değerli zamanı boşa harcayan yanlış bir yaklaşım. Hukuk analistleri ve akademisyenler buna karşı çıkarken, insani yardım kuruluşları da yardım girişinin siyasileştirilemeyecek kadar büyük bir ihtiyaç olduğunu söylüyor.

Birleşmiş Milletler’in daha iyisini yapması gerekiyor. Acil bir durum sırasında insan hayatını korumak ve kurtarmak için kurulan sistem, değerli dakikalar ve saatler geçerken çocukları enkaz altında ölüme terk ediyorsa bir şeyler açıkça bozulmuştur.”

“Birleşmiş Milletler’i, ihtiyaç duydukları anda Suriyeli sivillere bir kez daha sırtını döndüğü için affedemeyiz.”

Esad bizimle alay ediyor

“BM Pazartesi günü Beşar Esad rejiminin Suriye’nin kuzeybatısındaki iki geçiş noktasını daha insani yardım için üç ay süreyle açmayı kabul ettiğini duyurdu. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres bu geçiş noktalarının açılmasının “daha fazla yardımın daha hızlı bir şekilde girmesini sağlayacağını” söyledi.

Esad’ın müdahalesi çok geç kalmış alaycı bir hamledir. BM’nin, milyonlarca Suriyeliyi bombalayan, gazlayan, aç bırakan, zorla yerinden eden ve hapseden Suriye rejiminin iznini beklemekteki ısrarı affedilemez. Suriye rejiminin, tüm Suriyelilerin acılarını tarafsız ve yansız bir şekilde ele alma konusunda güvenilir bir ortak olmadığı bir sır değildir.

Esad rejimi, müttefiki Rusya’nın yardımıyla yıllardır insani yardımı silah olarak kullanmış ve depremden önce bile yaklaşık 4,5 milyon insanın umutsuz bir insani krizle karşı karşıya olmasına rağmen kuzeybatıdaki sivillerin insani yardıma erişimini kısıtlamaya çalışmıştır.

Rusya defalarca Güvenlik Konseyi’ndeki vetosunu kullanarak sınır kapılarını kapattı ve Türkiye üzerinden sınır ötesi yardım ulaştırma yollarını tek bir girişe indirdi. Geçici olarak ilave sınır kapılarının açılması yeterli değildir – daha fazla sınır ötesi güzergaha zaten şiddetle ihtiyaç vardı.

Kaybedecek daha fazla zamanımız yok. BM Genel Sekreteri kendisini tarihin doğru tarafına koyacak vizyona ve liderliğe sahip olmalıdır. Güvenlik Konseyi ve rejim, gelecekte insani yardım erişimini kısıtlamak için kullanılmamalıdır. Guterres, daha fazla can kaybının yaşanmaması için Birleşmiş Milletler ve uluslararası yardım kuruluşlarının insani yardıma engelsiz erişimini derhal sağlamalıdır.”