Türkiye milyonlarca Suriyeli mülteciye evsahipliği yapıyor. Yüksek enflasyon ve ekonomik krizle birlikte siyasi söylem mültecilerin aleyhine dönüyor. Toplum içinde de mültecilerin fiziksel ve sözlü saldırılara maruz kaldıkları haberleri geliyor. Türkiye, daha fazla Suriyeli mülteciyi ülkelerine geri göndermeyi planlıyor.
Suriyeli mülteci Muhammed Sheikh, Halep’ten eşi ve iki çocuğuyla birlikte 2016’da kaçmış. İstanbul’a yerleşmişler ve iki çocukları daha olmuş. Ancak ekonomik kriz hayatlarını zorlaştırıyor ve ailenin zor kararlar alması gerekiyor. Sheikh, mecbur kalırsa Suriye’ye gideceğini ancak hayat koşullarının çok zor olduğunu söylüyor. “Gidebilsem başka bir ülkeye giderim” diyen Sheikh, ev sahibinin onlara iyi davrandığını söylese de, Ocak ayında kirayı 9 bin TL (490 dolar) arttıracağından ve bunun kendileri için çok zor olacağından şikayet ediyor.
Türkiye’de Ekim ayında enflasyon yüzde 85’e çıktı. 3 milyon 600 bin Suriyeli mülteci bu durumdan en çok etkilenen hassas kesimde yer alıyor. Ekonomik kriz bazı Türkler’in mültecilere tavır almasına neden oluyor.
Sheikh, Türk meslektaşlarının kendisine “Neden buraya geldin? Senin yüzünden kiralarımız arttı, gıda fiyatları arttı, yaşamak artık daha zor” dediklerini söylüyor ve birçok Suriyeli’nin benzer şeyler yaşadıklarını anlatıyor.
Birleşmiş Milletler 153 binden fazla mültecinin Türkiye’den Suriye’ye döndüğünü bildirdi. Türk hükümeti ise sayının yarım milyona yakın olduğunu söylüyor.
Mayıs ayında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, 1 milyon mülteciyi geri gönderme sözü vermişti. Ekonomik kriz eşliğinde Haziran ayında gidilecek seçimin Erdoğan için zorlu olması bekleniyor.
İnsani Yardım Vakfı’dan (İHH) Osman Atalay, özellikle son yıllarda siyasi partilerin Suriyeli mültecileri çok sert eleştirmeye başladıklarını ve iktidara gelirlerse Suriyeliler’i geri göndereceklerini söylediklerini kaydetti. Atalay, Suriyeliler’in çoğunun çok az maaşla da olsa çalıştıklarını, burada kalmak ve hayatlarını kazanmak için uğraştıklarını anlattı. Ancak Atalay, bazı Suriyeliler’in baskılar ve sözlü saldırılar nedeniyle ülkelerine geri döndüklerini ekledi.
Hüseyin Kablavi, İstanbul’a 2019’da eşi ve beş çocuğuyla birlikte Suriye’den geldi. Ancak hükümet bu yıl İstanbul dahil 16 ilde mültecilerin kayda geçirilmesini durdurdu. Suriyeli mülteci Kablavi, resmen kayıtlı olmadıkları için kiralık daire ve düzgün bir iş bulamadığını söylüyor.
Kablavi’nin çocukları sokağa çıkmaya korkuyor. Polisin kayıtlı olmadıklarını öğrenmesi halinde Suriye’ye geri gönderilmekten endişe ediyorlar.
Milyonlarca Suriyeli gibi onlar da zor seçimlerle karşı karşıya; hayatın gittikçe zorlaştığı ve toplumun düşmanlaştığı Türkiye’de kalmak, hala savaşın etkilerini yaşayan ülkelerine geri dönmek ya da birçok tehlike ve belirsiz bir gelecekle dolu bir yolculuğa çıkarak Avrupa’ya ulaşmaya çalışmak…
