Resmi rakamlar bunu söylüyor; uyuşturucu operasyonları göstermelik

İLKER DOĞAN | HABER İNCELEME

İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun haftada 5 bin kişinin uyuşturucu operasyonları kapsamında gözaltına alındığını açıklaması tartışmaları alevlendirdi. Muhalefete göre bu açıklama Türkiye’nin uyuşturucu cennetine dönüştüğünün ispatı. İktidar temsilcileri ise söz konusu rakamın uyuşturucuyla mücadeledeki başarıyı gösterdiğini savunuyor. Ancak resmi rakamlar, haftalık 5 bin gözaltı işleminin ‘göstermelik’ olduğunu net olarak ortaya koyuyor. İktidar temsilcileri, rakamları ‘şişirmek’ için önüne gelene ‘uyuşturucu’ suçlamasıyla işlem yapmış.

CHP lideri Kemal Kılıçdaroğlu, geçtiğimiz hafta sosyal medya hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, iktidara uyuşturucuyla mücadele politikası üzerinden yüklenmişti. Türkiye’de uyuşturucu salgını olduğunu belirten Kılıçdaroğlu’na göre bunun sebebi de iktidarın yanlış politikalarıydı. Kılıçdaroğlu, cari açığın ‘uyuşturucudan gelen paralarla’ kapatılmaya çalışıldığını savunmuştu.

Söz konusu paylaşım üzerine İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, CHP liderine tepki gösterdi. Emniyet ve Jandarma da CHP lideri hakkında suç duyurusunda bulundu.

İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, dün uyuşturucuyla mücadele konusunda bazı rakamlar verdi. Soylu, “Haftada ortalama 5 bin uyuşturucu satıcısını veya imalat yapanı gözaltına alıyoruz.” dedi. Söz konusu rakam yılda 260 bin kişiye operasyon yapıldığı anlamına geliyor.

MUHALEFET: ACI GERÇEĞİN İTİRAFI

Süleyman Soylu’nun haftalık 5 bin gözaltı açıklaması tartışmaları da beraberinde getirdi. İktidar temsilcilerine göre söz konusu rakam uyuşturucuyla ne kadar etkili mücadele ettiklerinin göstergesi. Ancak muhalefet öyle düşünmüyor! Muhalefete göre ise rakam Türkiye’nin uyuşturucunun merkezi haline getirildiğinin delili.

Haftalık 5 bin kişinin gözaltına alınması Türkiye gibi bir ülke için büyük bir rakam. Ancak resmi veriler söz konusu rakamın ‘şişirilmiş’ olduğunu gösteriyor. İçişleri Bakanlığı ve Emniyet’in rakamları ‘iktidarın, rakamları büyük göstermek için önüne geleni uyuşturucudan aldığı tezini’ doğruluyor.

8 YIL ÖNCE TUTUKLANMA ORANI YÜZDE 31

Resmi rakamlarla anlatalım; narkotik ekiplerinin 2015’te düzenlediği 2 bin 302 operasyonda yakalanan 12 bin 255 şüpheliden 3 bin 984’ü tutuklanırken, bir önceki yıl düzenlenen bin 744 operasyonda yakalanan 14 bin 185 şüpheliden 4 bin 331’i çıkarıldığı mahkeme tarafından cezaevine konuldu.

2014 ve 2015 birlikte değerlendirildiğinde gözaltına alınan her 100 kişiden 31’i tutuklanmış. Ancak ilerleyen yıllarda tutuklama oranının bariz bir şekilde düştüğü görülüyor.

TUTUKLANMA ORANI HER GEÇEN YIL AZALIYOR

Yine resmi rakamlarla gidelim; İçişleri Bakanlığı, 2019’da ülke genelindeki operasyonlarda 219 bin 970 şüphelinin gözaltına alındığını, zanlılardan 25 bin 931’inin tutuklandığını açıkladı. Gözaltına alınanlardan sadece yüzde 11,7’i cezaevine gönderilmiş; ki onların da muhtemelen büyük bir çoğunluğu 1 yıl bile tutuklu kalmadan salıverilmiştir.

2021 yılında ise bu oran daha da düşüyor. Emniyetin açıklamasından aynen aktaralım; “Narkotik ekiplerince düzenlenen 215.228 operasyonda, 293.905 kişi gözaltına alınırken bunlardan 26.128’i adli makamlarca tutuklandı.”

Tutuklanma oranının resmi verilere göre 2021’de yüzde 8,8’e kadar gerilediği görülüyor. Özetle, 2014-2015 yıllarında gözaltına alınan her 100 kişiden 31’i tutuklanırken, 2021 yılında hakkında işlem yapılan her 100 kişiden sadece 8,8’i cezaevine gönderiliyor.

TUTUKLU SAYISI 100 BİN CİVARINDA

Bu arada bir rakam daha verelim; cezaevlerinde uyuşturucuyla ilgili tutuklu ve hükümlü sayısı 2002 yılında 2500 civarındaydı. Bu sayı 2016 yılı itibariyle 30 bine ulaştı. Bugün ise 100 bin civarında olduğu belirtiliyor.

NARKOTİK RAPORU: METAMFETAMİN TEHDİT OLMAYA DEVAM EDECEK

Narkotik Daire Başkanlığı’nın Ağustos 2022 tarihli Uyuşturucu Raporu’nda önemli tespitler yer alıyor. Raporda,Türkiye’nin uyuşturucuda ‘Balkan Rotası’ üzerinde yer alması nedeniyle hem hedef hem de transit ülke konumunda olduğu belirtiliyor. Rapora göre 2021 yılında Türkiye’de 22,2 ton eroin ele geçirildi. Ele geçirilen eroin miktarı bir önceki yıla göre yüzde 61,1 arttı.
Rapora göre, 2021 yılında Türkiye’de 57 bin 897 metamfetamin olayı tespit edildi. Bu olaylarda 80 bin 112 şüpheli yakalandı. 5 bin 528 kg metamfetamin ele geçirildi. 2015 yılında 54 ilin sokaklarında yakalanan metamfetamin maddesinin 2020 ve 2021 yıllarında 81 ile yayıldığına dikkat çekilen raporda, “Bu yakalama verisi metamfetaminin önümüzdeki dönemde de tehdit unsuru olarak kalacağının bir göstergesidir.” ifadeleri kullanılmıştı.
Adli Tıp Kurumu verilerine göre, 2021 yılında 270 doğrudan narkotik madde bağlantılı ölüm meydana geldi.