2021 yılının Haziran ayında, resmi rakamlara göre Türkiye’de açlık sınırında yaşayanların sayısı 16 milyondu. Yoksullar ise 50 milyona dayanmıştı. Aradan geçen 7 ayda, bu rakamlar katlanarak arttı.
2022’nin Ocak ayında, dört kişilik bir aile için hesaplanan açlık sınırı oranı, Kamu-Ar’a göre ayda 4 bin 924 TL, Türk-İş’e göre 4 bin 200 TL. Yani asgari ücretle çalışan bir kişinin, dört kişilik bir aileyi doyurmasına imkan yok.
Barınma, eğitim, sağlık, ulaşım gibi harcamalarla birlikte belirlenen “yoksulluk sınırı” ise ayda 14 bin ile 15 bin lira arasında değişiyor…
Ayda ortalama 7-8 bin lira maaş alanlar dahi yoksulluk sınırında yaşıyor artık. Ev sahibi olmayanlar, işsizler, güvencesiz işlerde çalışanlar, hele evsizler için tablo daha da vahim.
Yüzde 59,67’ye dayanan gıda enflasyonunun ardından görünen o ki en temel ihtiyaçlara ulaşmak, önümüzdeki aylarda çok daha zorlaşacak.
Türkiye’de oluşan bu tablonun ardından, gazeteci Mehveş Evin ihtiyaç sahiplerine ulaşan, dayanışma kuran, gıda israfıyla mücadele eden gönüllü dernek, kurum ve platformları derledi. Evin’in derlemesinde siyasi ve dini amaçlarla hareket etmeyen, yardım dağıtmanın dışında sosyal fayda sağlama amacı güden gönüllü çalışmalara ağırlık verildi.
DAYANIŞMA YAŞATIR İŞÇİ KOOPERATİFİ
İnşaat İşçileri Sendikası’nın Ekim ayında kurduğu “Dayanışma Yaşatır İşçi Kooperatifi” doğrudan üretici köylüden temin ettiği temel gıda ürünlerini, aracısız satıyor.
Böylelikle hem üreten, hem alan kazanıyor. Pülümür çiçek balından Mardin’in kırmızı mercimeğine, Hatay zahterinden Çanakkale zeytinyağına, şimdilik 39 ürün bulunuyor. Hepsi de “ucuz” denen market ürünlerinden daha uygun fiyata.
Emekçi, yoksul bölgelerde ve sanayi alanlarında tezgah açıyorlar. Dileyen dayanismakoop.com sitesi üzerinden sipariş verebilir.
Salgın döneminde “dayanışma yaşatır” kampanyasıyla ilk adımları atan kooperatifin destek verdiği kesimler, sadece inşaat işçileri değil. Tekstilden metal sektöründe çalışanlara, iş kazası geçirip çalışamayanlara dek yüzlerce aileye gıda kolisi ulaştırıyorlar.
DERİN YOKSULLUK AĞI
Hacer Foggo’nun çalışmalarını ve Derin Yoksulluk Ağı, Açık Alan Derneği’nin gönüllü ve üyelerinin 2019’da kurduğu dayanışma ve araştırma ağı. Ağ ile derin yoksulluğun koşullarını görünür kılmak, bir insan hakkı ihlali olarak tartışmak için çalışmalar yürütüyor.
Pandemide güvencesiz çalışan, işsiz kalan, yoksulluk koşullarında yaşayan kesimlerin acil ihtiyaçlarına destek olabilmek için “Evden Değiştir Dayanışma Kampanyası”nı başlattılar. Kampanyayla ilgili bilgilere şu adresten ulaşabilirsiniz: https://derinyoksullukagi.org/evdendegistir/
HAYATA SARIL LOKANTASI
Ayşe Tükrükçü’nün aile içi şiddetten geneleve, sokaktan iş hayatına uzanan etkileyici öyküsü, medyada yer aldı. Tükrükçü, dört yıl önce Beyoğlu’nda “Hayata Sarıl” lokantasını açarak evsizlere hem iş, hem aş imkanı yarattı. Gündüz müşterilerin doldurduğu bu küçük mekan, akşam saatlerinde kapısını evsizlere açıyor.
Evsizlere psikolojik destek ve mesleki eğitim veren Hayata Sarıl Lokantası’nda şu anda dört evsiz çalışıyor, ayrıca part time çalışan öğrenciler var. Pandemi döneminin öncesine göre akşam dağıtılan yemek tabaklarına yüzde 50 daha fazla talep olduğunu söylüyorlar. Her akşam ortalama 130 tabak çıkarılıyor.
Destek olmak, ofis veya ev yemekleri siparişi vermek isteyenler paket servis aplikasyonlarından lokantaya ulaşabilir.
ÇORBADA TUZUN OLSUN
2017’den beri evsizlik sorunu ile mücadele eden, Türkiye’deki sayılı sivil toplum kuruluşlarından biri olan Çorbada Tuzun Olsun Derneği, kurulduğundan beri her akşam Beyoğlu’nda, haftada bir akşam Beşiktaş’ta evsizlere gıda yardımı yapıyor. İstanbul’un başka ilçelerinde de her ay temel insani yardım malzemeleri dağıtıyorlar.
Maksatları, temel ihtiyaçlarını sağlamak kadar topluma kazandırmak. Evsizleri kimliklendirmek, sağlık ve sosyal hizmetlerden yararlanmalarını sağlamak, güvenlik ve haklarını koruyabilmek için faaliyetlerde bulunan derneğe ulaşmak çok kolay:
corbadatuzunolsun.org sitesi üzerinden gönüllülük, bağış ve sponsorluğa dair bilgilere tüm bilgilere erişiliyor.
SOKAK LAMBASI
İstanbul Fatih’te, yılın 365 günü sıcak çorba pişirip, dağıtan bir dernek, Sokak Lambası Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği. Derneği Serap Irmak 2018 yılında kurdu.
Cerrahpaşa Onkoloji bölümünde tedavi gören çocuklar, şiddet görmüş kadınlar, evsiz ve kimsesizlere kıyafet, yemek ve gıda ihtiyacı, barınma ve terapi sağlayan derneğin tüm çalışanları gönüllü. Depremzedelerden Batman’daki bir köy okuluna, kampanyalarla ihtiyaç sahiplerine ulaşıyor.
Derneğe sosyal medya hesaplarından kolaylıkla ulaşılıyor: @Sokak__Lambasii
TEMEL İHTİYAÇ DERNEĞİ
Türkiye’de yılda 18.8 milyon ton gıdanın çöpe gittiğini biliyor muydunuz? Dalından koparılmayan meyveden otel, market gibi işletmelerin kullanmadığı ürünlere, devasa bir kayıptan bahsediyoruz.
Dünyada bu kaybı önlerken ihtiyaç sahiplerine ulaştırmak amacıyla kurulan gıda bankacılığı, şirketlerin ürettiği atık olmayan, sağlıklı besinlerin, kar amacı gütmeyen kurumlara bağışlanıp, dağıtılmasını sağlıyor.
Türkiye’de gıda bankacılığının öncülerinden biri, Temel İhtiyaç Derneği. TİDER, 2015’de İstanbul Maltepe’de ilk Destek Marketini açtı: www.tider.org
***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***
