Giresun’da çöken maden havuzu: Şirket müdürüne göre suya ‘az’ atık karıştı

Giresun’un Şebinkarahisar ilçesinde faaliyet gösteren Nesko Maden A.Ş.’ye ait atık havuzunun iç seti, 18 Kasım’da taşarak çevreye yayıldı. Yedikardeş köylülerinin arazilerine ve bölgede bulunan Kılıçkaya Barajı’na kadar ulaşan kimyasal atıklar, tartışma konusu oldu. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı şirkete ceza keserek faaliyetten men ettiğini duyurdu.

Gazete Duvar’dan Osman Çaklı’nın haberine göre, bölgeden alınan numunelerin incelemesi devam ederken, Nesko Maden A.Ş. Genel Müdürü Yusuf Tuncel, atık havuzundaki taşkının nasıl meydana geldiğine ve iddialara ilişkin konuştu. Tuncer, Kılıçkaya Barajı’na ulaşan kimyasal atık miktarını veri olarak bilmediklerini ancak ‘az bir miktarda kimyasalın baraja ulaştığını’ söyledi: “Bu kimyasallar zaten dibe çöküyor. Barajın yüzeyinde kimyasal yok.”

“SİYANÜR KULLANMIYORUZ”

Madenden taşan kimyasallar arasında siyanür olmadığını söyleyen Tuncel, “Biz zaten siyanür kullanmıyoruz, kurşun çinko tesisinde siyanür kullanılmaz” dedi. Kullandıkları kimyasalların isimleri ‘aklında olmadığı için’ yanlış yönlendirmek istemediğini söyleyen Tuncel, şirket olarak önümüzdeki haftalarda yayınlamak üzere bilgilendirici bir çalışma hazırladıklarını kaydetti. Şebinkarahisar’da 18 Kasım’da meydana gelen çevre felaketi, atık barajı rehabilitasyon çalışmaları esnasında yaşandı. Tuncel’in aktardığına göre, baraj setlerinde kopmalar yaşandı: “Atık barajından taşan kimyasal malzeme böylelikle dere yatağına ulaştı. Komple atık barajının patlaması söz konusu değil.”

“55 BİN METREKÜP KİMYASAL TEMİZLEDİK”

Çevrecilerin yaptığı hesaplamaya göre, atık havuzu 100 bin metreküp hacme sahip. Şirket yetkilisi Tuncel, havuzun ne kadar atık taşıdığıyla ilgili soruya “Şu an ölçümler yapılıyor tam rakamlar önümüzdeki hafta netleşecek, bunu o zaman söyleyebilirim” yanıtını verdi. Temizledikleri atıkla ilgili şu bilgiyi verdi: “Havuzdan 3,5 kilometre mesafeye kadar yaklaşık 55 bin metreküp atık malzeme temizledik. Diğer şantiyelerde olan iş makinelerini getirerek bu çalışmayı yürüttük.” Bölgedeki diğer maden atıklarının da Nesko madene ait atık havuzunda toplandığı iddialarına yönelik Tuncel, yedi aydır şirkette çalıştığını belirterek şu an böyle bir durumun söz konusu olmadığını söyledi: “Yıllar önce Ordu’dan bir miktar kimyasal taşındı. Yine kurşun çinko atığıydı bu. Daha sonra maliyetli olduğu için bundan vazgeçildi.”

“KÖYLÜLER DAHA FAZLA PARA İÇİN ARAZİLERİ TEMİZLETMEDİ”

Atık havuzundan çevredeki tarlalara ve su yataklarına akan kimyasal malzemeye ilişkin köylülerin çektiği videolar mevcut. Taşkın esnasında arazilerinin etkilendiğini söyleyen köylüler, madene tepki göstermişti. Tuncel de arazilerini temizlemek istediklerini fakat köylülerin karşı çıktığını ileri sürdü: “Köylüler, ‘İl Tarım gelsin, tespit yapsın’ deyince temizlik yapamadık. Onlar rıza göstermedi. Bunu daha fazla para almak için yaptılar. Biz kesilen cezayı ödeyeceğiz ama bizden daha fazlasını talep ettiler. Biz bunu doğal olarak kabul edemeyiz, devlet ne söylerse onu yapıyoruz.”

“TEDBİRLERİ ALDIKTAN SONRA ÇALIŞMAK İSTİYORUZ”

Şirketin faaliyeti bakanlık tarafından durdurulmuştu. Temizlik yapıldıktan sonra faaliyete devam edip etmeyeceklerine dair Tuncel, “Maden dairesinin vize verdiği bazı unsurlar var. Havalandırma fanı talep ediliyor. Biz zaten havalandırma fanını İzmir’den almıştık, sevkiyatını yaptıracağız. Gerekli tedbirleri aldıktan ve yetkililer bunu onayladıktan sonra tabi ki çalışmak istiyoruz.”

“BALIKLAR NASIL ÖLDÜ ANLAMADIK”

Tuncel, madenle ilgili yalan haber yapıldığını da öne sürerek, kamuoyunun yanlış yönlendirildiğini iddia etti. Kılıçkaya Barajı’ndan su verilmemesine rağmen balık ölümlerinin nasıl olduğunu anlamadıklarını sözlerine ekleyen Tuncel, şunları ifade etti: “Bu tür şeyler çok saçma. Gerçeklerin yazılmasını istiyoruz. Yalan, yanlış haberlere ilişkin hukuk servisimiz özenle çalışıyor. Kılıçkaya Barajı müdürüyle sahayı gezdik. Barajda 120 milyon metreküp su var. Bin metreküp su bırakılsa bile bu kadar suyun içinden zarar verme ihtimali çok düşük bir oran. Su üstten alınıyor. Atık, tabana çöken bir şey. Dere yatağının barajla buluştuğu yerde bizim yaptığımız incelemelerde aman aman bir kirlenme ben görmedim. Az da olsa suya kimyasal bulaştı ama oran veremem. Biz tedbir amaçlı barajdaki suyla ilgili de analiz yaptırıyoruz. O kadar şey oldu, ilk defa bir gazete bizi arayıp sormayı düşündü. Kimse bize ‘ne oldu’ diye sormadı.”