Fransa’da 6 STK ‘ayrımcı kimlik kontrollerini’ sonlandırmak için devlete karşı toplu dava açtı

Fransa’da aralarında Uluslararası Af ve İnsan Hakları Gözetleme örgütlerinin de olduğu 6 sivil toplum kuruluşu, polisin “ayrımcı kimlik kontrollerine” son vermesi için devlet aleyhine toplu dava açtı.

Sivil toplum kuruluşları ocak ayında resmi olarak Fransız hükümetinden bu kontrolleri durdurması için yapısal reformlar hayata geçirmesi ve somut önlemler alması talebinde bulunmuştu.

Yetkililerin kanuni zorunluluk olan 4 ay içerisinde bu talebe karşılık vermesi gerekiyordu. Bunu yapmayınca kuruluşlar üst idari mahkeme olan Devlet Konseyi’ne başvurdu.

Başvurularında STK’lar ceza kanunlarının değiştirilerek ayrımcı kimlik kontrollerinin doğrudan yasaklanması ya da kimlik kontrollerinden sonra bir belge verilmesi talebinde bulundu.

STK avukatlarından Antoine Lyon Caen ABD’deki emsal karara binaen böyle bir adım attıklarını belirtti. 2013 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nde açılan benzer bir toplu dava sonrası ceza kanunlarının değiştirilmesine karar verilmiş bunun sonucunda da New York’taki kimlik kontrolü uygulaması ciddi şekilde azalmıştı.

450 sayfalık başvuruda şahıs ifadeleri, akademik çalışmalar ve önceki mahkeme kararları da yer alıyor. Bunların arasında Paris Temyiz Mahkemesi’nin 2017 yılında Gare du Nord tren garında 3 lise öğrencisine uygulanan kimlik kontrolünün ayrımcı olduğu yönünde verdiği karar da bulunuyor.

Davacı kuruluşlardan Pazapas Belleville Başkanı Issa Coulibaly bu uygulamaya özellikle gençlere karşı çok sık başvurulduğunu belirtti. Coulibaly bu uygulamanın kişiler üzerinde dışlanmışlık ve ikinci sınıf vatandaş olma hissine neden olduğunu vurguladı.

İnsan Hakları Gözetleme örgütü tarafından haziran ayında yayınlanan bir raporda 10 yaşındaki çocukların bile kimlik kontrolüne maruz kaldığı, bazılarının ellerini duvara ya da arabaya yaslayarak bacaklarını ayırmak ve polisin aşağılayıcı müdahalelerine sessiz kalmak zorunda kaldığı vurgulandı.

Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da aralık ayında verdiği bir röportajda “Şu anda, eğer ten renginiz beyaz değilse daha fazla kontrol ediliyorsunuz. Problem faktörü olarak görülüyorsunuz ve bu kabul edilemez,” ifadelerini kullanmıştı.

Polis sendikaları ise bu açıklamalara sert tepki göstererek ırkçılık suçlamalarını reddetmiş ve kimlik kontrollerine tamamen son verme çağrısında bulunmuştu.