İnternet Haberler Köşe Yazıları Yorumlar Siyaset Ekonomi Spor

Etiket: Market

  • ‘Pazar’ Tartışması İsyan Çıkardı! Sektör Yetkililerinden ‘Ekonomiye Darbe’ Çıkışı

    ‘Pazar’ Tartışması İsyan Çıkardı! Sektör Yetkililerinden ‘Ekonomiye Darbe’ Çıkışı


    Bir süredir Türkiye gündeminden düşmeyen “zincir marketlerin pazar günü kapatılacağı” tartışmaları büyümeye devam ediyor. Türkiye Perakendeciler Federasyonu (TPF) Başkanı Ömer Düzgün, Türkiye Esnaf ve Sanatkarları Konfederasyonu (TESK) işbirliğiyle düzenledikleri çalıştayda sektör temsilcilerinin, Avrupa ülkelerinin çoğunda uygulanan pazar günü market zincirlerinin kapalı olması yönünde ortak bir mutabakata vardığını açıkladı.

    Market zincirlerinin pazar günü kapalı olması yönündeki bu ‘mutabakat’ açıklamasına sektörün önemli temsilcilerinden olan Türkiye Alışveriş Merkezleri ve Perakendeciler Federasyonu’ndan (TAMPF) itiraz geldi. Ardından bir açıklama da Yönetim Kurulunda Migros Bim CarrefourSA ve A 101 yöneticilerin yer aldığı Gıda Perakendecileri Derneği’nden (GDP) geldi.

    ‘DAHA AZ İSTİHDAM VE KÜÇÜLME DEMEK’

    Dernek, sektörün, zincir marketlerin pazar günü kapalı olmasıyla ilgili anlaşmaya vardıkları haberine dair bu doğrultuda bir görüş birliği bulunmadığını belirterek, “Mevcut durumda işletmeler, haftanın 7 günü faaliyet göstermek üzerine kurulu bir sistem yürütmekte, çalışan sayılarını da buna göre ayarlamaktadırlar. Haftanın bir günü kapatma hali, dolayısı ile daha az istihdam ya da küçülme anlamına gelecektir” denildi.

    Gıda Perakendecileri Derneği’nin açıklamasında şu ifadelere yer verildi:

    “Ülkemizde gıda perakendesinde faaliyet gösteren ulusal zincirlere ait 47 bin satış noktasını ve sektörde istihdam edilen 465 bin çalışanı temsil eden Gıda Perakendecileri Derneği olarak; bugün çeşitli basın yayın organlarında çıkan sektörün, zincir marketlerin pazar günü kapalı olmasıyla ilgili anlaşmaya vardıkları haberine dair bu doğrultuda bir görüş birliğimiz olmadığını kamuoyuna önemle arz ederiz.

    ‘EKONOMİDE BÜYÜK YARALAR AÇAR’

    Üyesi olduğumuz, organize perakendenin %90’ının üzerinde bir temsiliyete sahip Türkiye Alışveriş Merkezleri ve Perakendeciler Federasyonu’nun da yapmış olduğu açıklama bağlamında, teknik verilerin tamamı göstermektedir ki haftanın bir günü gerçekleşecek bir kapanma hem istihdamda hem kayıtlı ekonomide oldukça büyük ve onarılması güç yaralara neden olacaktır.

    Yaklaşık 5 bin satış noktası ile tüm sektörü temsil etmekten uzak olan Türkiye Perakendeciler Federasyonu’nun, sektörü, ülke ekonomisini ve en önemlisi tüketicileri olumsuz etkileyecek bu konuda, tüm sektör adına açıklama yapmış olmasının son derece yanlış olduğunu ifade etmek isteriz.

    Ekonomimizin daha da güçlenmesi gereken bir dönemde, daha çok çalışmak yerine çalışma gününü azaltıcı bir tavsiyede bulunulması ve bunun etkilerinin kapsamlı bir şekilde değerlendirilmemesi kabul edilebilir değildir. Mevcut durumda işletmeler, haftanın 7 günü faaliyet göstermek üzerine kurulu bir sistem yürütmekte, çalışan sayılarını da buna göre ayarlamaktadırlar. Haftanın bir günü kapatma hali, dolayısı ile daha az istihdam ya da küçülme anlamına gelecektir.

    ‘İSTİHDAM KAYIPLARI ÇOK DAHA YÜKSEK OLACAK’

    Çalışma günlerine getirilecek kısıtlama hem kısa hem de uzun vadede istihdamı son derece olumsuz etkileyecek, işletmeler işe alımlarını da doğal olarak sınırlandıracaktır. Ayrıca sadece perakendede değil doğrudan ve dolaylı olarak perakende sektörü ile etkileşim içerisinde olan başta üretim ve lojistik sektörleri olmak üzere birçok sektörde de istihdamın azalmasına neden olacaktır. Haftada bir gün kapalı kalmak, sadece mağaza istihdamında yüzde 14 seviyesinde bir azalmayı getirecektir. Tedarik zinciri ve tüm paydaşlar düşünüldüğünde olası istihdam kayıpları çok daha yüksek olacaktır.

    Çalışma günlerine gelecek bir kısıtlama, tedarik zincirinde de önemli bir aksamaya sebebiyet verecektir. Özellikle hızlı tüketim ürünlerinde zincirin bozulması, ürün kayıpları noktasında dünya ortalamalarının çok üzerinde kayıplarımız olduğu göz önüne alındığında üreticiler, tüketiciler ve enflasyon etkileri olarak ekonomiyi olumsuz etkileme potansiyeli taşımaktadır.

    ‘7/24 İNTERNETTEN ALIŞVERİŞ YAPILABİLİYOR’

    Alışveriş günlerinin kısıtlanması tüketici mağduriyetine sebep olacaktır. Bu şekilde tüketicinin, ürünlere daha uygun fiyatlarla ulaşma, farklı alternatif ve çeşitlilik içinde seçme hakları elinden alınmış olacaktır. Bu, özellikle ekonomik yönden alım gücü düşük olan tüketicinin son derece aleyhine bir durum ortaya çıkarmış olacaktır. Ayrıca, kısıtlama önerilirken; günümüzde dijitalleşmenin geldiği noktada, haftanın 7 günü, günün 24 saati internet üzerinden alışveriş yapılabildiği gerçeği de göz önünde bulundurulmalıdır.”

    Kaynak: Haber Merkezi

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • 150 Liralık Yağı 450 Liraya Satınca Bakanlık Harekete Geçti! Markete Dev Ceza Yolda

    150 Liralık Yağı 450 Liraya Satınca Bakanlık Harekete Geçti! Markete Dev Ceza Yolda


    Sosyal medyada yayılan bir videoda market çalışanın 150 liralık ayçiçek yağının 450 liraya satıldığı iddia edildi. Hızla yayılan video büyük tepki toplarken Ticaret Bakanlığı harekete geçti. Bakanlık birimleri videonun çekildiği marketi araştırmaya başladı ve bu arada yağın üreticisiyle de görüşüldü.

    Bakanlığın harekete geçmesi sonrası yağ üreticisinden ilk açıklama geldi. Yapılan açıklamada ilgili ürünün bayi maliyetlerinin güncel piyasa raf fiyatlarıyla uyumlu olduğunu, iddia edilen 151,50 TL tedarik maliyetinin ise 2023 yılına ait olup 2025 yılı rafine sıvı yağ maliyetleriyle ilgisi bulunmadığını vurguladı.

    ÇIKAN GÖRÜNTÜLER SONRASI BAKANLIK HAREKETE GEÇTİ

    Ticaret Bakan Yardımcısı Mahmut Gürcan, sosyal medya paylaşımında, soruşturmanın nasıl yapıldığını şu sözlerle anlattı.

    “Hatay Ticaret İl Müdürlüğü ekiplerimizce itina ile yürütülen araştırmalar sonucunda, görüntülerde yer alan sosyal medya kullanıcısının Abdullah G. olduğu; bahse konu marketin ise S. Mahallesi Ö. Apartmanı’nda faaliyet gösteren “T. Market” olduğu kesin olarak tespit edilmiştir”

    Ticaret Bakan Yardımcısı Mahmut Gürcan

    MARKET SAHİBİNDEN İLK AÇIKLAMA GELDİ

    Gürcan’ın verdiği bilgiye göre, market sahibi kendi ikrarıyla verdiği beyanında “Sosyal medya üzerinden mizah amaçlı paylaşım yaptım. Ürünü alış fiyatım normalde 351,25 TL’dir. Sosyal medyada yaptığım paylaşım gerçeği yansıtmamaktadır. Şu an stok durumum 55 adet olarak gözükmektedir.” dedi.

    17 MİLYON LİRA CEZA YOLDA

    Bakan Yardımcısı Gürcan, bu aşamadan sonra konunun yasal işlemle tabi tutulacağını belirterek, “Konu Ticaret Bakanlığı Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu’na iletilecek olup, söz konusu eylemin 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında stokçuluk ve piyasa dengesi ile serbest rekabeti bozucu fiil olarak değerlendirilmesi halinde, ilgili şahıs hakkında 1 milyon 400 bin TL ile 17 milyon 200 bin TL arasında değişen tutarlarda idari para cezası uygulanacaktır” ifadelerini kullandı.

    150 Liralık Yağı 450 Liraya Satınca Bakanlık Harekete Geçti! Markete Dev Ceza Yolda - Resim : 2

    Ticaret Bakan Yardımcısı Gürcan videoyu paylaşan sosyal medya hesapları hakkında, araştırma yapmadan paylaşım yaptıkları için de “Gizli reklam yapıldığı tespit edilmiş olup, bu doğrultuda ilgili hesaplar hakkında Reklam Kurulu tarafından inceleme başlatılmıştır. İnceleme sonucunda, bu hesaplara 850.000 TL ile 8.500.000 TL arasında idari para cezası uygulanacaktır.” bilgisini verdi. Bakanlığın verdiği bilgiye göre, 4 sosyal medya hesabı hakkında ayrıca suç duyurusunda da bulunuldu.

    Kaynak: Haber Merkezi

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • Bakan Bolat Yeşil Işık Yaktı: Marketler Pazar Günü Kapalı mı Olacak?

    Bakan Bolat Yeşil Işık Yaktı: Marketler Pazar Günü Kapalı mı Olacak?


    Bir süredir marketlerin pazar günü kapatılacağı yönündeki iddialar gündemden düşmezken, Ticaret Bakanı Ömer Bolat konuyla ilgili açıklamalarda bulundu. Bolat, marketlerin pazar günü kapalı olup olmayacağının yanında stokçuluk ile aldatıcı ve yanıltıcı reklamlara ve bunlarla olan mücadeleleriyle ilgili de bilgiler paylaştı.

    Türkiye gazetesinden Berat Temiz’in haberine göre; Türkiye Perakendeciler Federasyonu’nun (TPF) marketlerin pazar günü kapalı olması talebi hakkında konuşan Bolat, “Perakende işletmelerin çalışma saatleri, üst meslek kuruluşlarının (Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu) müşterek teklifi üzerine Bakanlığımızca bölge veya ülke düzeyinde belirlenebilir” dedi.

    Ticaret Bakanı Ömer Bolat

    ‘ÇALIŞMA SAATLERİNİ VALİ BELİRLEYEBİLİR’

    Mevcut durumda henüz bakanlığa üst meslek kuruluşlarınca oluşturulan müşterek bir teklif ulaşmadığını söyleyen Bakan Bolat, “Bununla birlikte, perakende işletmelerin çalışma saatlerinin il düzeyinde vali tarafından belirlenebilmesi de imkan dâhilindedir” ifadelerini kullandı.

    STOKÇULUK VE FAHİŞ FİYAT

    Fahiş fiyat ve stokçuluğa yönelik her türlü girişimi yakından izlediklerini söyleyen Bolat, “Bu bağlamda, bu tür fırsatçı girişimlere yönelik bakanlığımız 81 ilimizde piyasa denetim ve gözetim faaliyetlerine devam ediyor. Günlük olarak yapılan denetimlerde 190 binden fazla firma ve 1,4 milyondan fazla ürün denetlendi. Söz konusu denetimler kapsamında, Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu eliyle fahiş fiyat artışı ve stokçuluk yaptığı tespit edilen işletmelere 950 milyon TL idari para cezası uygulandı” diye konuştu.

    Bakan Bolat Yeşil Işık Yaktı: Marketler Pazar Günü Kapalı mı Olacak? - Resim : 2

    YANILTICI REKLAMLARA REKOR CEZA

    Reklam Kurulu tarafından aldatıcı ve yanıltıcı reklamlara karşı yürütülen çalışmalar hakkında ise Ticaret Bakanı, “2025 yılının ilk sekiz ayında incelenen 18 bin 34 dosyadan 1.035 tanesinin mevzuata aykırı olduğu değerlendirilmiş olup toplam 173 milyon 128 bin lira idari para cezası uygulandı. Güncel gelişmeler neticesinde ortaya çıkan yeni ihtiyaçlara cevap verebilecek mevzuatın hazırlanması konusunda da detaylı çalışmalar yapılıyor” dedi.

    SAĞLIK VE GIDADA ŞİKAYET ZİRVEDE

    Bakan Bolat, Reklam Kurulu’na yapılan şikayetlerde sağlık ve gıda sektörlerinin de zirvede olduğunu ifade etti. Şikayetlerin büyük bölümünün sağlık, gıda, örtülü reklamlar ve dijital mecralarda yer alan, birden fazla sektörü ilgilendiren reklamlarla ilgili olduğu belirtildi.

    Kaynak: Türkiye Gazetesi

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • Markette Korku Dolu Anlar Kamerada: Müşteri, Kasiyerin Burnunu Kırdı

    Markette Korku Dolu Anlar Kamerada: Müşteri, Kasiyerin Burnunu Kırdı


    Bursa’daki bir markette kasada görevli Kübra A. ile bir müşteri arasında çıkan tartışma, kanlı bitti. Kasiyerin para üstünü fırlatmasıyla alevlenen tartışma, tekme ve yumrukların havada uçuştuğu bir kavgaya dönüştü.

    BURNU KIRILDI

    Olay, Bursa’da bulunan bir markette yaşandı. Kasiyer Kübra A. ile kasaya gelen bir müşteri arasında henüz bilinmeyen bir nedenle tartışma çıktı. Tartışmanın fitilini ateşleyen ise Kübra A.’nın para üstünü müşterinin yüzüne doğru fırlatması oldu. Yere saçılan paraları almak için eğilen müşteri Vedat K.’ya, Kübra A. tekme atarak engel olmaya çalıştı.

    Bu hareketle birlikte gerginlik tavan yaptı ve olay bir anda kavgaya dönüştü. Öfkelenen Vedat K., genç kasiyer Kübra A.’ya yumruk attı. Aldığı darbe sonucu burnu kırılan Kübra A., olay sonrası Vedat K.’dan şikayetçi oldu.

    FAİL YAKALANDI

    Olayın ardından Asayiş Büro Amirliği ve Karacabey İlçe Emniyet Müdürlüğü, faili meçhul olayın aydınlatılması için geniş çaplı bir çalışma başlattı. Güvenlik kameralarının saniye saniye kaydettiği görüntüler incelenerek şüphelinin Vedat K. olduğu tespit edildi. Hızla harekete geçen ekipler, Karacabey ilçesinde düzenledikleri operasyonla Vedat K.’yı yakalayarak gözaltına aldı.

    Kaynak: İHA

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • Ramazan’da pazardaki fiyatlarda son durum

    Ramazan’da pazardaki fiyatlarda son durum



    Ramazan ayına 1 gün kala Bayburt’ta vatandaşların pazarlardaki alışverişi yoğunlaştı.

    Türkiye’de olduğu gibi Bayburt’ta da Ramazan ayının ilk orucu için 10 Mart gecesi ilk sahura kalkarak Ramazan orucunun ilk niyetini alacak. Vatandaşın Ramazan ayı çarşı pazar alışverişi de hız kazandı.

    Marketlerin dışında Bayburt’ta semt pazarlarından da Ramazan ayı alışverişi yapılıyor.

    Pazarcı esnafın vermiş olduğu sebze meyve fiyatları şu şekilde:

    “Salatalık kilo 25 TL, kabak 25 TL, taze yerli soğan 20 TL, 1 kilo gelen kıvırcık 30 TL, karnabahar 25 TL, turp 15 TL, patates 6 kilo 100 TL, köy yumurtası koli 125 TL”

    Süt ürünleri dediğimiz peynir, tereyağı grubunda da pazarcı esnafı çok iş olmadığı ürünlerin genelinde pahalı olduğunu ve vatandaşın alım gücünün olmadığını ifade ederek fiyat verdi:

    “Taze salamura peynir 140 TL, çökelek 60 TL, göyermiş peynir 150 TL, tulum peyniri 280 TL, tereyağı 300 TL, bal grupları 150 ve 250 TL arası.”

    Kaynak: İHA

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • CHP’li Öztürk: Market fiyatları artık günlük değişiyor

    CHP’li Öztürk: Market fiyatları artık günlük değişiyor



    CHP Bursa Milletvekili Öztürk, Meclis’te düzenlediği basın toplantısında, Türkiye’nin her geçen gün derin bir enflasyon girdabına girdiğini savundu.

    Geçen yıl doların 18 lira civarında olduğunu dile getiren Öztürk, “Bugün bastırılmasına rağmen dolar 30 lirayı aşmış durumda. Ekonomistler doların 40 lira bandında olması gerektiğini ifade ediyor. Çarşı, pazar yangın yerine dönmüş.” diye konuştu.

    Doların artmasıyla fiyatların da arttığına dikkati çeken Öztürk, asgari ücrete lütfedilmiş gibi yapılan zamların vatandaşların cebine girmeden eridiğini belirtti.

    “ETİKETLER ARTIK GÜNLÜK DEĞİŞİYOR”

    Piyasayı manipüle edenlerin fiyatların yükselmesindeki etkisine de değinen Öztürk, “Marketler enflasyon bahanesiyle fiyatları katladıkça katlıyor. Etiketler artık aylık ya da haftalık değil neredeyse günlük değişiyor. Bugün alacağımız her şeyin fiyatı düne göre pahalı, yarına göre ise ucuz. Sıradan bir dairenin fiyatı milyonun üzerinde rakamlardan başlıyor.” değerlendirmesinde bulundu.

    Bazı kötü niyetli satıcıların ekonominin bu halinden yararlanıp 3 liralık ürünü 13 liraya satmaya başladığına işaret eden Öztürk, piyasanın yeterince denetlenmediğini dile getirdi.

    AKP’yi eleştiren Öztürk, “AK Parti ekonomide sınıfta kaldı. Yıllarca iktidarda kalmak ekonomimize kaybettirdi, hiçbir şey kazandıramadı. Yıllardır bu ülkeyi yöneten AKP iktidarı, üzülerek söylüyorum ki ekonomide iktidar olamadı.” ifadelerini kullandı.

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • Bitcoin 2022 başlarından bu yana ilk kez 42 bin doları aştı; altın yeni rekor kırdı

    Bitcoin 2022 başlarından bu yana ilk kez 42 bin doları aştı; altın yeni rekor kırdı


    Yatırımcılar ABD ekonomisinden gelecek iyi haberleri beklerken, İsrail-Hamas savaşının yayılabileceği endişesi altın fiyatını yükseltti

    REKLAM

    Bitcoin, ABD’de faiz indirimleri ve borsada işlem görecek bitcoin fonlarının yakında onaylanacağına yönelik beklentiler nedeniyle 42 bin doları aşarak Nisan 2022’den beri en yüksek seviyesini gördü.

    Dünyanın en büyük kripto para birimi pazartesi günü yüzde 8’den fazla artışla 42 bin 100 dolara ulaştıktan sonra biraz geriledi. Bitcoin salı sabahı itibariyle 41 bin 600 dolar civarında işlem görüyor.

    Bitcoin yıl başından bu yan yüzde 150’nin üzerinde artış gösterdi ancak mevcut fiyat 2021’deki tüm zamanların en yüksek seviyesinden hala yüzde 40 daha düşük.

    Diğer taraftan altın, jeopolitik risklerin ve belirsizliklerin arttığı bu dönemde her zamanki gibi güvenli liman olarak görülürken yükselişini sürdürdü.

    Pazar günü Kızıldeniz’de bir Amerikan savaş gemisi ve ticari gemilere yapılan saldırı İsrail-Hamas savaşının daha geniş bir çatışmaya dönüşebileceği korkularını alevlendirdi.

    Altın, ABD merkez bankası Federal Reserve’ün gelecek yıl faiz oranlarını düşüreceği beklentilerinin yanı sıra Orta Doğu’daki gerilim ve zayıflayan doların etkisiyle yeni bir rekora ulaştı. 

    Fiyat kısa bir süre içinde tüm zamanların en yüksek seviyesi olan ons başına 2 bin 144 doları gördükten sonra salı sabahı itibarıyla 2 bin 50 dolar civarına geriledi.

    Petrol fiyatları düştü

    Artan jeopolitik gerginliklere rağmen petrol fiyatları, yatırımcıların OPEC+’nın arz kesintilerine ilişkin son kararına yönelik kuşkuları ve küresel yakıt talebine ilişkin belirsizliklerin baskısıyla düşüşe geçti, ancak Orta Doğu’daki çatışmalardan kaynaklanan arz kesintisi riski kayıpları sınırladı.

    Brent ham petrol vadeli işlemleri salı sabahı 78 dolar civarında seyrederken WTI ham petrol vadeli işlemleri varil başına 74 doların altına düştü.

    Bu hafta yatırımcılar hangi verileri takip edecek?

    Piyasalar, enflasyonun gevşediğine dair işaretleri bekliyor ve Fed’in faiz oranlarını artırmayı bitirmiş olmasını umut ediyor.

    Asya hisse senetleri salı günü geriledi. Hindistan hisseleri, finans ve enerji hisselerinin etkisiyle yükselirken, eyalet seçimlerinde iktidar partisinin önemli kazanımlar elde etmesi iç piyasayı canlandırdı.

    ABD hisse senetleri, Fed Başkanı Jay Powell’ın yorumlarının merkez bankasının faiz oranlarını artırmayı bitirdiği ve faiz oranlarını beklenenden daha erken indirmeye başlayacağı umutlarını körüklemesinin ardından cuma günü Mart 2022’den bu yana en yüksek seviyesinde kapanmıştı.

    Bu hafta yatırımcılar ABD’deki petrol stoklarını ve ülkeden gelen çeşitli istihdam raporlarını yakından izleyecek, çünkü dünyanın en büyük ekonomisinin hızlı bir toparlanma göstermesi ve gelecek yıl resesyondan kaçınması bekleniyor.

    Yeni işler ekonomik sağlığın öncü göstergesi olduğundan, salı günkü JOLTs iş ilanları, perşembe günkü işsizlik başvuruları ve cuma günkü işsizlik oranı yatırımcıların yakından takip edeceği verilere olacak.

    Bir sonraki Fed para politikası toplantısı 12-13 Aralık’ta yapılacak.

    Avrupa’da ise perşembe günü açıklanacak olan Euro Bölgesi ekonomik büyüme ve istihdam verileri, resesyonla karşı karşıya olmasından endişe edilen bölgeyl ilgili ipuçları verecek.

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • Marketler kaça alıp kaça satıyor: BİM, ŞOK, Migros ve CarrefourSA zincir marketlerin kâr oranı kaç?

    Marketler kaça alıp kaça satıyor: BİM, ŞOK, Migros ve CarrefourSA zincir marketlerin kâr oranı kaç?


    Türkiye’de enflasyonun yükselişe geçmesiyle zincir marketler de zaman zaman hedef tahtasına konuluyor.

    Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “5 tane zincir market” diyerek işaret ettiği firmalar konusunda akıllara BİM, A101, Şok, CarrefourSA ve Migros gelmişti. 

    Peki, zincir marketler ürünleri kaça alıp kaça satıyor? Zincir marketlerin brüt kâr marjı ne kadar?

    Borsada işlem gören marketlerin bilançolarına Kamuoyu Aydınlatma Platformu’ndan (KAP) erişmek mümkün. KAP’ta yer alan bilançolarından BİM, Şok, Migros ve CarrefourSA’nın son dört yılını analiz ettik. 

    2022 yılında henüz üçüncü çeyrek verileri açıklandığı için diğer yıllar için de Ocak-Eylül arasını kapsayan üçüncü çeyrek sonlarına baktık.

    Bilançolardaki en önemli kısımların başında “hasılat” ve “satışların maliyeti” ile bunlara bağlı hesaplanan “brüt kâr” geliyor. 

    Hasılat bir marketin cirosunu, yani satış yaptığı ürünler neticesinde kasaya ne kadar para girdiğini gösteriyor.

    “Satışların maliyeti” ise bu ürünleri kaç paraya aldığına işaret ediyor. Dolayısıyla “satışların maliyetine” pazarlama, personel, genel yönetim ve finansman gibi giderler dahil değil. “Hasılat”tan “satışların maliyeti” çıkarıldığı zaman ortaya brüt kâr çıkıyor.

    İncelediğimiz dört firma içinde en yüksek hasılat açık ara BİM’e ait. 2022 yılının ilk çeyreğinde BİM 102,3 milyar TL hasılat elde etti. Satışlarının maliyeti ise 83,9 milyar lira oldu. BİM’in bu dönemdeki brüt kârı 18,4 milyar lira oldu.

    2021 yılının ilk çeyreğinde BİM’in hasılatı 50,1 milyar TL; brüt kârı ise 9,4 milyar lira olmuştu. Ancak hasılat artarken satışların maliyeti de yükseliyor. 

    Bundan dolayı yıllar arasındaki artıştan ziyade kaça alıp kaça sattığı ve brüt kâr marjına bakmak sektörü anlamak açısından daha önemli.

    ŞOK’un 2022 yılı ilk dokuz ayındaki hasılatı 40,6 milyar, satışlarının maliyeti 30,9 milyar ve brüt kârı 9,7 milyar lira oldu.

    ŞOK’un da hasılatı önceki yıla göre ikiye katlanmış durumda. ŞOK’un 2021 yılı ilk üç çeyrek hasılatı 20,4 milyar; satışlarının maliyeti ise 15,7 milyar lira olmuştu.

    Migros’un 2022 ilk üç çeyrek hasılatı 50,1 milyar, satışlarının maliyeti 37,5 milyar ve brüt kârı 12,5 milyar lira oldu.

    Migros’un 2021 yılının aynı döneminde hasılatı 25,9 milyar; brüt kârı ise 6,3 milyar TL gerçekleşmişti.

    CarrefourSA’nın iş hacmi ise daha düşük seyrediyor. Firma 2022 yılının ilk dokuz ayında 12,9 milyar hasılat elde ederken satışlarının maliyeti 9,6 milyar; brüt kârı ise 3,3 milyar lira oldu.

    Marketlerin hasılat kıyası

    Dört zincir marketin yılın ilk üç çeyreğine ilişkin hasılatlarına bir arada bakıldığında bu firmaların iş hacimleri ortaya çıkıyor. Hasılat bakımından BİM; Migros ile ŞOK’u ikiye katlamış durumda.

    2022 yılının ilk dokuz ayında Migros, ŞOK ve CarrefourSA’nın toplam hasılatı 103,3 milyar lira yaparken BİM’in tek başına hasılatı ise 102,3 milyar lira oldu. Yani, üç marketin toplam cirosu neredeyse BİM ile eşit.

    Marketler kaça alıp kaça satıyor?

    “Satışların maliyeti” ile “hasılat”a bakarak marketlerin malları kaça alıp kaça sattığını görmek mümkün. 2022 yılının ilk üç çeyreği sonunda veriler şöyle: Satış maliyeti 100 lira olan bir ürünü BİM 122 liraya; ŞOK 131,5 liraya; Migros 133,4 liraya ve CarrefourSA 134,5 liraya satıyor. Aradaki fark ise net kâr değil; brüt kâr.

    Peki, son dört yıla baktığımızda bu oranlar değişti mi? BİM için bu oran 2019’un aynı döneminde 121,2; 2020’de 122; 2021 yılında ise 123 oldu. 2022’de 122’ye düştü.

    Migros ve CarrefourSA 2022 ile 2019 arasında az bir düşüş dikkat çekiyor.

    100 liralık hasılatın ne kadarı brüt kâr?

    Peki, marketlerin yaptıkları hasılatın ne kadarı brüt kâr? “Brüt kâr marjı” denilen bu veri marketlerin yaptıkları 100 liralık hasılatın ne kadarının brüt kâr olduğunu gösteriyor. Bu oran 2022 yılında BİM için 18; ŞOK için 23,9; Migros için 25,1 ve CarrefourSA için 25,6 oldu.

    Örneğin BİM’in hasılatı 102,3 milyar iken bunun yüzde 18’i; yani 18,4 milyarı brüt kâr oldu.

    Net kâr ne durumda?

    Şu ana kadar brüt kâr üzerinde durduk. Peki firmaların net kâr oranı ne kadar? Bunun için brüt kâr sonrası giderleri çıkarmak gerekiyor. Buna pazarlama, personel, genel yönetim, finansman gibi gelir ve giderler dahil. 2022 yılının ilk üç çeyreğinde BİM 4,8 milyar; ŞOK 1,8 milyar ve Migros 1,4 milyar net kâr açıklarken CarrefourSA185 milyon zarar ettiğini açıkladı. Bu zarar yatırım veya finansman giderlerinden kaynaklanabiliyor. Yoksa bu dönemde CarrefourSA’nın dönem kârı 3,3 milyar lira idi.

    Bu durumda 2022 yılı ilk üç çeyrek sonunda BİM hasılatının yüzde 4,69’u kadar net kâr yaptığını açıkladı. ŞOK hasılatının yüzde 4,44’ü kadar net kâr ilan etti. Migros ise hasılatının yüzde 2,82’sinin net kâr olduğunu duyurdu.

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • Yunanistan’da süpermarketler, un ve ayçiçeği yağı satışına sınırlama getirdi

    Yunanistan’da süpermarketler, un ve ayçiçeği yağı satışına sınırlama getirdi


    Yunanistan’da süpermarketler, Ukrayna’daki savaş yüzünden tedarik zincirinin etkileneceği endişeleri üzerine talebin artmasının ardından ön tedbir amacıyla un ve ayçiçeği yağı satışına sınırlama getirdi

    Yunanistan’ın önde gelen süpermarket zincirlerinden AB, Sklavenitis, Kritikos ve My Market yaptıkları açıklamada hem internet üzerinden hem mağazalarda un ve ayçiçeği yağı satışına sınırlama getirildiğini duyurdu.

    AB market zinciri, getirilen kısıtlama yüzünden vatandaşların üç paket un ve üç şişe ayçiçeği yağı alabileceğini aktardı.

    Yunanistan Ticaret ve Tüketicileri Koruma Genele Sekreteri Sotiris Anagnostopoulos, televizyona yaptığı açıklamada, gıda ürünlerine yönelik tüketicilerin stoklama çabası yüzünden bazı mallara yönelik talebin son haftalarda üç misli arttığını duyurdu.

    AB içinde daha önce İtalya ve İspanya’daki süpermarketler de bu yönde karar almıştı.

    Bir aydır savaşın sürdüğü Rusya ve Ukrayna, dünyanın tahıl ihtiyacının üçte birisini karşılıyor.

    Yunanistan, AB’nin doğal gaz için toplu alım yapmasından yana

    Bu arada Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, Ukrayna krizinin dünya enerji fiyatlarını önemli ölçüde etkilediğini belirterek, Yunanistan’ın, Avrupa Birliği’nin (AB) doğal gazı uluslar üstü bir mevcudiyet olarak tedarik etmesinden yana olduğunu söyledi.

    Miçotakis, AB Liderler Zirvesi girişindeki açıklamasında, doğal gaz toptan satışının spekülatörlerin elinde başıboş bırakılmaması gerektiğini ifade etti.

    Piyasanın arz ve talebin gerçek gücüne uygun şekillenmesi gerektiğini belirten Miçotakis, “AB, doğal gazı uluslar üstü bir mevcudiyet olarak tedarik edebilir ve doğal gaz tedarikçileri ile toplu şekilde müzakere yapabilir.” dedi.

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***

  • Temel gıda ürünlerinde üretici ile raf fiyatları arasındaki fark yüzde 200’ü aştı

    Temel gıda ürünlerinde üretici ile raf fiyatları arasındaki fark yüzde 200’ü aştı


    Türkiye’de yıllık resmi enflasyon kasım ayında yüzde 20’yi aşarken gıda fiyatlarındaki artış dar gelirli vatandaşları etkiliyor.

    Türkiye gıda fiyatlarındaki artışı izlemek için ‘erken uyarı sistemi’ kurarken sebze ve meyvelerde üretici ile market fiyatları arasındaki belirgin fark devam ediyor.

    Türkiye Ziraat Odaları Birliği’nin (TZOB) verilerine göre birçok gıda maddesinde üretici ile marketlerdeki fiyat farkı yüzde 200’i aştı; çok sayıda üründe de fiyat farkı yüzde 100 ila 200 civarında seyrediyor.

    Peki, sebze ve meyve fiyatlarında üretici-market farkı hangi üründe ne kadar? Üretici fiyatı ile hal, pazar ve market fiyatları arasındaki fark yüzde kaç?

    TZOB aralık ayı başında yaptığı açıklamada kasım ayında üretici, hal, pazar ve marketlerde sebze ve meyve fiyatlarının ne kadar olduğunu duyurdu. TZOB’un verilerine göre, Kasım 2021’de fiyat farkının en çok olduğu ürün limon. 1 kilogram limonun fiyatı üreticide 50 kuruş iken halde 2,56; pazarda 3,66 ve marketlerde 4,5 TL oldu. Hal ile üretici fiyatı arasındaki fark yüzde 411 olurken pazar fiyatı fark yüzde 632; marketlerle fark ise yüzde 790 oldu.

    Temel gıdalarda fiyat farkı yüzde 200’den fazla

    En temel gıda maddelerinden birisi olan kuru soğanda da yüksek kar oranları dikkat çekiyor. Üretici kuru soğanın kilosunu 59 kuruşa satarken aynı ürünün hal fiyatı 1,29; pazar fiyatı 2,25 TL ve market fiyatı ise 2,42 lira.

    Bu da üretici fiyatının üzerine yüzde 309 ekleme yapıldığı anlamına geliyor. Bir başka ifadeyle kuru soğanın fiyatı marketlerde üretici fiyatının 4,1 katına satılıyor.

    Mandalinanın üretici fiyatı 1,82 TL iken marketlerde 6,3 liraya satılıyor. Fiyat farkı yüzde 247. Üretici fiyatı 1,89 lira olan ıspanağın market satış fiyatı 6,31 TL. Fiyat farkı ise yüzde 233. Portakal ve elmadaki fiyat farkı da yüzde 221. Üreticide 2,18 lira olan elmanın market fiyatı 6,99 TL. Kabak ve marulda da üretici-market fiyatı yüzde 200’den fazla.

    Domates

    Türk mutfağının ana ürünlerinden domatesteki fark da göze çarpıyor. Üreticide kilogramı 2,91 TL olan domates marketlerde 7,99 liraya satılıyor. Marketlerin kar oranı yüzde 174.

    TZOB’un verilerine göre domates pazarlarda ise 6 liraya satılıyor. Benzer şekilde salatalığın üretici fiyatı 2,34 TL iken market fiyatı 6,26 TL. Karnıbahardaki üretici-market fiyat farkı ise yüzde 156. Marketlerin patlıcandaki kar oranı yüzde 135.

    Nohut ve kuru fasulye 2 katına satılıyor

    Kuru bakliyat nohut ve kuru fasulye ise marketlerde üretici fiyatının 2 katına satılıyor. Üreticide 8,31 TL olan kuru fasulyenin market fiyatı 16,22 TL. Fiyat farkı yüzde 95. Üreticide 8,79 olan nohut ise marketlerde 17,6 TL’den satılıyor. Marketlerin nohuttaki kar oranı yüzde 100.

    TZOB’un seçilmiş gıda maddeleri listesinde fiyat farkının en az olduğu ürün yüzde 35 ile kuru kayısı. Patateste fark yüzde 42; pirinçte yüzde 51. Dana eti üreticide 49,12 TL iken market fiyatı 76,63 lira.

    Gıda fiyatlarında “erken uyarı sistemi” işe yaradı mı?

    Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan birçok gıda ürününde yaşanan fiyat artışlarına farklı zamanlarda tepki gösterirken marketleri hedef almıştı.

    Erdoğan 21 Ocak 2019’daki açıklamasında “Faiz oranları, enflasyon belli oranda düşmüş. Buna rağmen markette hala sebze meyvede fiyat düşmüyor. Bunun ahlaki bir temeli olabilir mi?… Üreticiden çıkışı ortada ama bakıyorsunuz bunlarda en ufak bir oynama, düşüş söz konusu değil. Hala ‘vatandaşımı nasıl sömürürüm’ bunun gayreti içerisinde. ” demişti.

    Erdoğan’ın açıklaması sonrası hükümet gıda fiyatları için ‘Erken Uyarı Sistemi’ oluşturmak için harekete geçti. Gıda ve Tarımsal Ürün Piyasaları İzleme ve Değerlendirme Komitesi (Gıda Komitesi) Eylül 2021’de “erken uyarı sistemi”nin kurulduğunu açıkladı.

    Hükümet, gıda fiyatlarındaki artışa ilişkin olarak denetim başta olmak üzere pek çok idari tedbir de alıyor. Bu kapsamda üretici, tedarikçi ve perakende işletmelerin fahiş fiyat artışı ve stokçuluk uygulamalarına yönelik her türlü tedbiri almak amacıyla 2020 yılında Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu oluşturuldu.

    2022 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı’nda da “gıda fiyatlarına önlem” öngörülüyor. Buna göre gıda fiyatlarının enflasyon üzerindeki baskısını azaltmaya yönelik olarak lojistik ve depolama alanlarında gerekli düzenlemeler yapılacak ve tarımda bölge ve ürün bazında bir planlamanın kurumsal altyapısı hayata geçirilecek.

    ***Mutluluk, adalet, özgürlük, hukuk, insanlık ve sevgi paylaştıkça artar***