Foto: Jens Büttner / dpa
Koronavirüsün (Covid-19) yüksek düzeyde bulaşıcılığa sahip olan Omicron varyantı, şu anda dünyadaki vakaların yarısını oluşturuyor.
Ancak Omicron, koronavirüsün bazı birbiriyle yakından bağlantılı türleri için kullanılan genel bir terim ve en çok görülen Omicron alt varyantı ise BA.1.
Şimdi ise daha fazla ülke, özellikle de Asya ve Avrupa ülkeleri, BA.2’nin neden olduğu bir vaka artışı bildirdi.
BA.2 diğer alt varyantlara göre daha bulaşıcıymış gibi görünürken, henüz daha ağır bir hastalığa yol açtığına dair bir kanıt yok.
Peki bu yeni varyant hakkında ne ölçüde kaygı duymalıyız?
İşte Omicron’un yeni varyantı hakkında bilinenler…
BA.2 NEDİR?
Virüsler mutasyon geçirip, yeni varyantlar ortaya çıktığında bazen alt türlere ayrılabiliyor. Örnegin Delta varyantının 200 farklı alt varyantı var.
Aynısı Omicron’da da görüldü. Bunlar arasında BA.1, BA.2, BA.3 ve B.1.1.529. bulunuyor. Vakaların büyük çoğunluğuna yol açan BA.1 Omicron varyantı.
Dünya Sağlık Örgütü’ne göre (WHO) 25 Ocak itibariyle küresel GISAID veri tabanına gönderilen örneklerin yaklaşık yüzde 99’u bu alt varyanttı.
20 KEZ MUTASYON
BBC Türkçe’nin haberine göre BA.1 ve BA.2 benzer olmakla birlikte, aralarında 20 mutasyon fakı bulunuyor.
BA.2’nin nerede ortaya çıktığı belli değil, ancak ilk olarak Filipinler’de tespit edildi.
57 ÜLKEDE TESPİT EDİLDİ
WHO, bu Omicron alt varyantının 57 ülkede tespit edildiğini söyledi. WHO, bazı ülkelerde genetik yapısı incelenen virüslerin yarısından fazlasının BA.2 olduğunu da ekledi.
Bazı yerlerde, kayıtlara geçen alt varyant vakalarındaki yükseliş keskin oldu.
Danimarka Statens Serum Enstitüsü’ne (SSI) göre BA.2 vakaları ocak ayında bildirilen Covid vakalarının yaklaşık yarısını oluşturuyor.
Moleküler Biyolog Bijaya Dahakal da Hindistan’da BA.2’nin hızla Delta ve BA.1 varyantlarının yerini aldığını söyledi. Şimdiden bazı eyaletlerde bu alt varyant hakim ve büyük olasılıkla ülkedeki üçüncü dalganın arkasındaki itici güç oldu.
Filipinler Sağlık Bakanlığı BA.2 alt varyantının ocak sonunda toplanan numunelerde daha çok görüldüğünü belirtti.
İngiltere Sağlık Güvenliği Kurumu’na (UKHSA) göre İngiltere’de de şu ana dek 1000’den fazla teyitli BA.2 vakası görüldü.
İngiliz sağlık yetkilileri BA.2 “gözlem altındaki varyant” statüsüne aldı. Bu da bu alt varyantın izleneceği, ancak aşırı kaygı da duyulmadığı anlamına geliyor.
UKSHA’nın Covid Direktörü Dr. Meera Chande göre BA.2, Almanya’da da Delta ve BA.1’den daha hızlı büyüyor.
BA.2 DAHA MI BULAŞICI?
Danimarka Statens Serum Enstitüsü’nün 8500 hane ve 18 bin birey üzerinde yaptığı araştırmada BA.2’nin, BA.1’e kıyasla “önemli ölçüde” daha bulaşıcı olduğu sonucuna varıldı.
Çalışmada, BA.2 alt varyantının aşılardan daha iyi kaçabildiğine yönelik bazı kanıtlar da elde edildi.
Ancak yine de aşılıların bu varyanta yakalanma ve başkalarına bulaştırma riski aşısızlara kıyasla daha az.
İngiltere’de yapılan bir araştırmada da, BA.2’nin daha bulaşıcı olduğu sonucuna varıldı.
Ancak ilk değerlendirmelerde, her iki alt varyantta da aşıların semptomatik Covid’e karşı daha az etkili olduğuna dair bir kanıta rastlanmadı.
BA.2 DAHA MI AĞIR HASTA EDİYOR?
BA.2’nin diğer Omicron alt varyantlarına kıyasla daha ağır hastalığa yol açtığına işaret eden bir veri yok.
WHO’dan Dr. Boris Pavlin “BA.2’nin hakim olmaya başladığı diğer ülkelere baktığımızda, hastaneye yatışlarda beklediğimiz düzeyde bir artışla karşılaşmadık” dedi.
UCL Genetik Enstitüsü’nin Direktörü Prof. Francois Balloux da BA.1 ve BA.2’nin epidemiyolojik açıdan Omicron’un büyük ölçüde benzer alt varyantları olduğunu söylüyor.
Uzmanlar, diğer varyantlarda olduğu gibi aşıların ağır hastalıklara ve hastaneye yatışlara karşı yüksek derecede etkili olduğuna inanıyor.
Dr. Chand “Şu ana dek BA.2’nin, BA.1’e kıyasla daha ağır hastalığa yol açıp açmadığını belirlemek için kanıtlar yetersiz” dedi. Chand ayrıca “İhtiyatlı olmalı ve aşılanmalıyız. Düzenli olarak hızlı antikor testleri yapmalı, belirti görülürse de PCR testine gitmeliyiz” tavsiyesinde bulundu.
