Organların Yaşı, Ömrü Belirliyor: Genç Kalmak Mümkün mü?

Stanford Üniversitesi öncülüğünde yürütülen ve Nature dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, vücuttaki organların farklı hızlarda yaşlanabildiğini ortaya koydu. Bilim insanları, kandaki belirli protein zincirlerini analiz ederek bir kişinin organlarının biyolojik yaşını tespit edebiliyor. Araştırma, daha “genç” kalan organların uzun ve sağlıklı bir yaşamla doğrudan bağlantılı olduğunu gösteriyor.

YAŞLI BEYİNLER ALZHEIMER OLUYOR

Araştırma sonuçlarına göre, organların biyolojik yaşının daha ileri olması; kalp yetmezliği, KOAH, tip 2 diyabet ve Alzheimer gibi ölümcül hastalıklarla ilişkili. Özellikle “yaşlı” bir beyne sahip bireylerin Alzheimer’a yakalanma riskinin çok daha yüksek olduğu vurgulanırken, “genç” bir beynin ise bilişsel gerilemeye karşı doğal bir kalkan görevi gördüğü belirtildi.

ORGANLAR NASIL GENÇ KALIR?

Uzmanlar, organları genç tutmanın yollarını da araştırdı. Buna göre, düzenli ve yoğun egzersiz, balık ve kümes hayvanları gibi sağlıklı protein kaynaklarıyla beslenmek, zihinsel aktivitelerde bulunmak ve ileri eğitim almak, beyin sağlığını koruyabiliyor. Basit bulmacaların dahi zihinsel çöküşü yavaşlattığı belirtiliyor.

Öte yandan, sigara ve alkol tüketimi, işlenmiş gıdalar, uyku bozuklukları ve sosyoekonomik zorluklar organ yaşlanmasını hızlandırıyor. Özellikle HITT (yüksek yoğunluklu interval antrenman) gibi egzersizler, beyne giden kan akışını artırarak demansa karşı daha etkili olabilir. Ancak yatmadan önce yapılan ağır egzersizler uykuyu olumsuz etkileyerek ters etki yaratabilir.

Araştırmalar, egzersizin ideal yaş aralığını 45-65 olarak belirlerken, aşırı egzersizin ise beyin kanaması gibi ciddi sonuçlara neden olabileceği uyarısında bulunuyor. Demansa karşı korunmak için sosyal ilişkileri sürdürmek, sağlıklı kiloyu korumak, işitme kaybını önlemek de önemli faktörler arasında. İngiltere’de 2040 yılına kadar 1,4 milyon kişinin demans hastası olacağı öngörülürken, hastalığın ekonomik yükünün yıllık 90 milyar sterline ulaşması bekleniyor. Uzmanlar, erken teşhisin semptomların yönetilmesinde kritik rol oynadığına dikkat çekiyor.