Üç kentte kayıpların akıbeti soruldu

Kayıp yakınları ve İHD, üç kente düzenledikleri eylemlerde Cüney Aydınlar, Mehmet Ali Aslan, Mehmet Yaşar’ın akıbetini sorarak faillerin yargılanmasını istedi

Kayıp yakınları ve İnsan Hakları Derneği (İHD) kayıpların akıbetini sormak faillerin yargılanmasını talep etmek amacıyla düzenlediği eylemler bu hafta da devam etti.

Amed

İHD Amed Şubesi ve kayıp yakınları “Kayıplar bulunsun, failler yargılansın” şiarıyla düzenledikleri eylemlerini 890’ıncı haftasında da sürdürdü. Rezan (Bağlar) ilçesi Koşuyolu Parkı İnsan Hakları Anıtı önünde yapılan eyleme çok sayıda kişi katıldı. Eylem alanına kaybedilen ve katledilenlerin fotoğraflarının yer aldığı pankart açıldı. Kayıp yakınları kaybettirilen ve katledilenlerin fotoğraflarını taşıdı.

Bu haftaki eylemde 20 Şubat 1994’te kaybedilen Cüneyt Aydınlar’ın akıbeti soruldu. Aydınlar’ın teyzesi Nuray Barçin, “Bizler etkili, bağımsız ve şeffaf bir soruşturma talep ediyoruz. Eğer bu olayda adı geçen kamu görevlilerinin bir sorumluluğu yoksa bunu hukuk ortaya koymalıdır. Eğer sorumluluk varsa, hukuk gereğini yapmalıdır. Çünkü yaşam hakkı Anayasa ile güvence altındadır. Çünkü işkence mutlak yasaktır. Çünkü zorla kaybetme insanlığa karşı suçtur ve zaman aşımına uğramaz” dedi.

Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan’ın 27 Şubat’ta yaptığı Barış ve Demokratik Toplum Çağrı’sıyla başlayan sürece dair de seslenen Nuray Barçin, “Kayıp anneleri yıllardır yağmurda, soğukta, sıcakta evlatlarının akıbeti için meydanlarda. Onlar bir isim aramıyor. Bir mezar arıyor. Bir kemik parçası arıyor. Bir hakikat arıyor. Çünkü mezar olmadan yas tutulmaz. Hakikat olmadan barış kurulmaz. Zaman acımasızdır. Anneler birer birer evlatlarının mezarına sarılamadan aramızdan ayrılıyor.  Bir dua okuyamadan, bir mezar taşına dokunamadan. Biz geride kalanlar, kayıplarımızın en küçük bir parçasını dahi bulup toprağımıza götürebilmek için mücadele ediyoruz. Tarih boyunca savaşlardan sonra bile ölüler ailelerine teslim edilmiştir. Çünkü ölüye saygı insanlığın en temel değeridir. Bu süreçte taraf olan herkese anneler adına sesleniyoruz: Gözaltında kaybedilenlerin akıbetlerini açıklayın. Faili meçhul cinayetleri aydınlatın. Mezarsız bırakılanları mezarlarına kavuşturun. Hakikat açıklanmadan toplumsal barış kurulamaz. Meclis’te kurulan komisyonda kayıplarımızı anlattık. Fakat hazırlanan raporda zorla kaybetmeler yok sayıldı. Kayıpları inkâr ederek barış kurulmaz. Biz buradayız. Vazgeçmedik, vazgeçmeyeceğiz. Ve sormaya devam edeceğiz: Cüneyt Aydınlar nerede?” diye sordu.

Cüney Aydınlar’ın hikayesi

Ardından İHD Amed Kayıp Komisyonu üyesi Berfin Elçi Cüneyt Aydınlar’ın kaybedilme öyküsünü şu şekilde paylaştı:

“Cüneyt Aydınlar 90’ların başında Amed’deki ailesinin yanından üniversite eğitimi için İstanbul’a gitti. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi üçüncü sınıf öğrencisiyken 20 Şubat 1994 tarihinde bir arkadaşı ile buluşmak için Bakırköy/İncirli’de bulunan Ömür Durağı’na gitti. Burada Terörle Mücadele polisleri tarafından bir operasyon kapsamında gözaltına alındı. Bu operasyonda gözaltına alınan on dört kişi gibi Cüneyt de Gayrettepe’deki İstanbul Emniyet Müdürlüğü’ne götürüldü. Yedi gün kayıt dışı gözaltında tutulduktan sonra 27 Şubat 1994 tarihinde gözaltı kaydı yapıldı.

28 Şubat 1994 tarihinde akşam saatlerinde, Terörle Mücadele Şubesi’nde görevli polisler Cüneyt’i Beyoğlu Çukurcuma Kadirler Yokuşu’na götürdü. Mahalle sakinleri otuz kadar polis eşliğinde elleri kelepçeli olarak getirilen Cüneyt’in kanlar içinde olduğunu, bir bacağının kırık olduğunu ve ayakta duramadığını gördüler.

Polisler, mahalle sakinlerinin ‘yürüyemez halde’ olduğunu söyledikleri Cüneyt’in yer gösterme esnasında ‘Dur’  ihtarına uymayarak kaçtığına ve arkasından koşmalarına rağmen yakalanamayıp firar ettiğine dair bir tutanak düzenlediler.

Cüneyt Aydınlar ile birlikte gözaltında tutulan on dört kişi tutuklanıp hapishaneye gönderildi. Bu kişiler 17 Mart 1994 tarihinde avukatları aracılığıyla kamuoyuna yaptıkları açıklamada, Cüneyt Aydınlar’ın 20 Şubat 1994 tarihinde gözaltına alındığını ve onu 2 Mart 1994 tarihine kadar gözaltında gördüklerini söylediler.  Ağır işkence gören Cüneyt’in 2 Mart 1994 tarihinde, kendisine  ‘Ölmeye hazır mısın? Ölmeye gidiyorsun!’ diyen altı polis tarafından sürüklenerek bulunduğu hücreden çıkarıldığını ve kendisini bir daha görmediklerini açıkladılar.

Ailenin başvurusu üzerine İHD avukatları olayı araştırdı ve 25 Mart 1994 tarihinde İHD İstanbul Şubesi bir basın açıklaması yaparak Terörle Mücadele Şubesinin gözaltına aldığını kabul ettiği Cüneyt Aydınlar’ı kaybettiğini duyurdu ve İçişleri Bakanlığı tarafından konuyla ilgili açıklama yapılmasını talep etti. Ailenin ve İHD’nin tüm girişimleri sonuçsuz kaldı. İstanbul Emniyet Müdürlüğü polislerin beyanı dışında hiçbir dayanağı olmayan ‘Cüneyt Aydınlar’ın yer gösterme esnasında ellerinden kaçtığı’ iddiasını sürdürdü. Cumhuriyet Savcısı olayı soruşturmak yerine polisin firar senaryosunu esas alarak Cüneyt hakkında yakalama kararı çıkardı. Hâkim, polislerin ifadelerini esas alarak haklarında beraat kararı verdi. Cumhuriyet Savcısı zaman aşımını gerekçe gösterip şüpheliler hakkında kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verdi. 889. Haftamızda Menekşe Aydınlar’ın ‘32 yıl oldu bilmeye hakkım var; oğluma, göz bebeğime ne oldu?’ Sorusunu hem devleti yönetenlere ve hem de adli makamlara soruyoruz Cüneyt Aydınlar’a ne oldu?”

Êlih

Êlih’te (Batman) ise İHD ve kayıp yakınlarının eylemi, 726’ncı haftasında Gülistan Caddesi’nde bulunan İnsan Hakları Anıtı önünde sürdü.  Bu haftaki eylemde, 1 Mart 2001 yılında Êlih Merkez Japon Pasajı çevresinde gözaltına alındıktan sonra kendilerinden bir daha haber alınamayan aynı köylüler Tahir Aslan ile Mehmet Ali Aslan’ın akıbeti soruldu.

Tahir ile Mehmet Ali Aslan’ın kaybedilme hikayesini İHD yöneticisi Abdurrahman Yıldırım okudu. Okunan hikaye şöyle:

“Edinilen bilgi ve kayıtlara göre; 1 Mart 2001 tarihinde saat 12.30 civarında 15’inci Cadde Japon Pasajı yanı Döviz Bank karşısında, sivil giyimli silahlı ve telsizli kişiler tarafından gözaltına alınarak 72 AF 678 plakalı araç ile götürülmüşler. Tahir Aslan ve Mehmet Ali Aslan yakınları 2 Mart 2001 tarihinde Batman Valiliği, Batman Cumhuriyet Savcılığı ve Batman Emniyet Müdürlüğü nezdinde yapılan başvuruları sonucunda yakınlarına Tahir Aslan ve Mehmet Ali Aslan’ın Jandarma tarafından gözaltına alındığı ve Batman Jandarma Alay Komutanlığı’nda bulunduğu bilgisi verilmiştir. Ailelerinin tüm arama ve başvurularına rağmen kayıplar hakkında herhangi bir bilgiye ulaşılamamıştır.”

Colemêrg

İHD ve kayıp yakınlarının Colemêrg’in (Hakkari) Gever (Yüksekova) ilçesindeki eylem 216’ncı haftasında devam etti. Sanat Sokağı’ndaki eylemde gözaltında kaybettirilenlerin fotoğrafları taşındı. Bu haftaki eylemde 20 Şubat 1994’te kaybedilen Mehmet Yaşar’ın akıbeti soruldu. Açıklamayı İHD Colemêrg Şubesi Kayıplar Komisyonu Sözcüsü Eren Baskın okudu.

Türkiye’de 90’lı yıllarda gözaltında katledilenlerin sayısı azımsanamayacak şekilde çok olduğunu ifade eden Eren Baskın, “Cumartesi Annelerinin güçlü duruşu sokaklardan, meydanlardan dünyaya doğru açılan bir umut kapısı olmaya başladı. Bu umut gözaltında kaybedilenlerin akıbetinin hukuksal zeminde aranması ve sorumluların gerçek bir adalet olgusu ile yargılanmaları umuduydu. Bu umudu bu gün yan yana durup kayıplarımızın akıbetini sorarak daha da büyütüyoruz.  Mehmet Yaşar, 28 Şubat 1994 yılında kaçırılıp katledilen Mehmet Zeki Yılmaz’ın akıbetini sormak için evden çıktı ve bir daha geri dönmedi. Mehmet Yaşar, gözaltında katledilen yakın dostu Mehmet Zeki Yılmaz’ın cenazene törenine katıldı. Cenaze sırasında Mehmet Yaşar göz hapsine alındı ve takip edilmeye başlandı. Bir akrabasının evine sığınan Mehmet Yaşar’ın bulunduğu ev ablukaya alındı ve akşam saat 20:00 sularında evde kimlik sorgulaması yapan polis ekipleri ‘’bizimle emniyete geleceksin’’ diyerek Mehmet Yaşar’ı gözaltına aldı” dedi.

‘İtirafa rağmen soruşturulmadı’

Ailesi Mehmet Yaşar’ın gözaltına alındığı haberi üzerine bir çok resmi kuruma başvurduğunu ancak sonuç alamadığını ifade eden Eren Baskın, “Herhangi bir soruşturma başlatılmadığı gibi ailenin adalet arayışı tehdit ve inkar ile sekteye uğratıldı. Bir dönem bölgede birçok insanımızı katleden yapının unsurlarından olan ve daha sonra yazdığı bir kitap ile tüm cinayetler açısından bilgiler veren Kahraman Bilgiç isimli itirafçı, Mehmet Yaşar’ın gözaltına alınarak katledilmesi olayı ile ilgili ‘Mehmet Yaşar, Tabur Komutanı Mehmet Emin Yurdakul’un talimatıyla alınıp tabura getirildi. Çok ağır işkence yapıldı, işkence sonucu dirsek kemikleri görünüyordu. Daha sonra helikoptere bindirip götürdüler ve geri getirilmediğine tanık oldum, büyük ihtimalle helikopterden atılmıştır’ dedi. Bu açıklamalara rağmen etkin bir soruşturma yürütülmedi. Tüm adli merciler bu inkar siyasetinin bir parçası oldular. Mehmet Yaşar henüz 32 yaşında insanların gözleri önünde gözaltına alınarak kaybedildi” dedi.

Kaynak: MA