Zirai donun büyük zarara yol açtığı kayısıda destek beklentisi

Malatya Ticaret Borsası Başkanı Ramazan Özcan, zirai donun kayısıya büyük zarar verdiğini belirterek, deprem bölgesi olmaları nedeniyle desteklemelerde pozitif ayrımcılık beklediklerini söyledi.

Ramazan Özcan yaptığı açıklamada, 11 Nisan’da etkili olan kar yağışı ve soğuk hava sonrası zirai don yaşandığını anımsattı.

Özcan, her yıl yaklaşık 500 milyon dolarlık kayısı ihracatının gerçekleştirildiği Malatya’da Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) ekiplerinin sahada hasar tespit çalışmalarına devam ettiğini anlattı.

Zirai dondan 30’un üzerinde ilin etkilendiğini belirten Özcan, şöyle konuştu:

“En fazla etkilenen illerin başında Malatya’nın geldiğini düşünüyorum. Kayısı biliyorsunuz bir bölge ürünü, aslında civar illerin de ekonomik o anlamda ciddi anlamda gelir sağladığı bir ürün. Hasat döneminden bakımlarına, bakımdan ihracata, her anlamda çok ciddi insan iş gücü istihdamı sağladığımız bir ürün. Tabii yıllık hedefini 750 milyon dolara çıkardığımız bir ihracat potansiyeli olan bir ürün. Malatya, dünyada kuru kayısı ve yaş kayısı üretim merkezi olmuş. Dünyada önemli bir marka değeri almışsınız, Avrupa Birliği coğrafi işaret belgeli kayısı önemli bir ürün.”

Zirai don sonrası devletten destek beklediklerini dile getiren Özcan, şöyle devam etti:

“Mutlaka hükümetimiz genel anlamda afetten dolayı bir karar çıkaracaktır ama biz özellikle deprem bölgesi olmamız hasebiyle pozitif ayrımcılık bekliyoruz. Pandemi ve hemen akabinde Elazığ merkezli Sivrice’de yaşadığımız 2020 depremi. Daha o depremin yaralarını sararken bir anda 2023 Şubat ayında yaşadığımız o asrın felaketi. Genel anlamda şehrin bütün ticari yapısını ve aksını aslında diri tutan bir tarım ürünü kayısı. Bu işin birinci mağduru ve aslında en çok zor durumda kalanı mutlaka ki üreticimiz ama bununla beraber esnafımız, tacirlerimiz, tüccarlarımız ki aslında Türkiye’nin kuru meyve ihracatı zarar gördü.”

Özcan, kentin Elazığ ve Kahramanmaraş depremlerinden etkilenmesiyle beraber zirai donla da üreticilerin zorlu bir sürece girdiğini dile getirdi.

Kayısının bölge halkının geçim kaynağında önemli bir yeri bulunduğunu ifade eden Özcan, “Bölgede her yıl birçok aileyi burada hasat döneminde misafir ediyoruz. Ürünlerimizin ihracatını yaparken fabrikalarımızda ciddi anlamda istihdam sağlıyoruz. Sadece 50 bine yakın ailenin ekonomik gelir elde ettiği bir ürünün dışında, Malatya ve bölge genel anlamda gelir elde ettiği bir ürünü kaybetti.” diye konuştu.

 “TARSİM zorunluluğu gelmeli”

Tarım sigortasının önemine dikkati çeken Özcan, şunları kaydetti:

“Tabii hadisenin ilk başından beri özellikle Tarım ve Orman İl Müdürlüğü genel tahkikat yapıyor, gelen ihbarlara göre pozisyonunu belirliyor. TARSİM sigorta kapsamlarını güncellemeli çünkü bu mevcut yönetmelikler, bu yaşadığımız fizyolojik sebep, sağanak yağmur geçişleri, dolu geçişleri şimdi de bu yaşadığımız afet, kapsam olarak bazen yönetmeliklere takılıyor ve üretici mağdur oluyor. Dolayısıyla yönetmelik değişikliğiyle TARSİM’i güncellemek gerekiyor ama bununla beraber de kesinlikle TARSİM zorunluluğu gelmeli. Her yıl devletimiz bu hadiselere karşı aslında zor durumda kalmamalı, üretici de zor durumda kalmamalı. Mutlaka TARSİM’in zorunlu sigorta DASK gibi zorunlu bir sigorta alanı açılmalı.”