Türkiye’nin en önemli dut merkezlerinden olan ve birçok şehrin yanı sıra Avrupa ülkelerine ihraç da edilen coğrafi işaretli Ulukale dutunu don vurdu. Ulukale ve Bozağaç Köyleri Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı Necmettin Duman, “Kaybımız 2024 yılı verilerine göre 120 milyon liradır” dedi.
Tunceli’de verimli topraklara sahip Çemişgezek ilçesine bağlı Ulukale ve Bozağaç ile yakınlarındaki köylerde 350 üretici geçimlerini yaklaşık 3 bin dekar alana dikili dut ağaçlarından sağlıyor. Yetiştirilen dutlar kurulan kooperatif aracılığıyla birçok şehrin yanı sıra 10 ülkeye ihraç ediliyor. Türkiye’deki en önemli dut üretim merkezi olan ilçedeki coğrafi işaretli Ulukale dutu, kar yağışı ve don nedeniyle büyük zarar gördü. Bölgede inceleme yapan ekipler, bölgedeki ağaçlarda yüzde 100 oranında bir zarar oluştuğunu tespit etti.
“Dut üretiminin yüzde 100’ü ne yazık ki yok oldu”
Ulukale ve Bozağaç Köyleri Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı Necmettin Duman, “Bu sene 10-11-12 Nisan’da olumsuz hava koşulları, kar ve tipiden dolayı ağaçlarımızda don olayı meydana geldi. 2025 yılına ait dut üretiminin yüzde 100’ü ne yazık ki yok oldu. Tarım ve Orman İlçe Müdürlüğü’nden gelen yetkililerin yaptığı çalışmalarda bu teyit edildi. Kurumlarımız gerçekten hassas davrandılar. Zaman kaybetmeden zararımızı tespit ettiler. Umarız merkezi yönetim de hassasiyetle davranır ve üreticinin yüzünü güldürür. Kaybımız 2024 yılı verilerine göre 120 milyon liradır” dedi.
“35 derecelik farkla ağaçlarımız yandu”
Üretici Celal Çiçek de 1 yıllık emeklerinin boşa gittiğini ifade ederek, “7 dönüm içinde 90 ağacımın bulunduğu bir bahçem var. İklimlerin dengesiz gitmesinden dolayı mart ayında 28 derece olan sıcaklık, nisan ayında eksi 8 dereceye düştü. 35 derecelik farkla ağaçlarımız yandı ve tüm ürünlerimiz boşa gitti. Hiçbir şey yapamadık, alacağımız bir önlem de yoktu zaten. Komşularımız duman verdi ama etkili olmadı. Bizim devletimizden, hükümetimizden beklentimiz var. Öyle komşularımız var ki; hiçbir yerden gelirleri yok. Onların maliyetlerinin en azından karşılanması gerekiyor. Bahçeler kendiliğinden olmuyor, emeksiz hiçbir şey olmaz. 1 yıl boyunca sulanması, sürülmesi, hayvan gübresinin verilmesi, damlamaların serilmesi, sondajların elektrik parası gibi yoğun bir maliyeti var” diye konuştu.
“Tüm ürünlerimiz gitti”
Boş zamanlarında üreticilik yapan öğretmen Engin Duman da “Eşimle birlikte öğretmenlik yapıyoruz. Onunla beraber bu bahçeyi yetiştirdik. Evladımızı nasıl yetiştirdiysek, okuldaki öğrencimizi nasıl yetiştirdiysek, bu dut ağaçlarımızı da öyle yetiştirdik. Bahçem 5 yıllık ve içinde 100 ağaç var. 12 Nisan’daki don olayı bizim de belimizi büktü. Tüm ürünlerimiz gitti. Bu son değil. Çünkü ülkemizde iklim değişikliği var. Buna karşı nasıl önlem almalıyız? Önümüzdeki yıllar bu ürünü nasıl korumalıyız? Ona dikkat etmemiz gerekiyor. Üretici olarak maddi destek değil, teknolojik destek bekliyoruz. Çünkü iklimler değişti ve bu durum her sene devam edecek” dedi. (DHA)
|
|
