Ukrayna savaşında 3 yıl geride kalırken Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Türkiye ziyaretinde barışın sağlanması konusunda “Koşullarımız değişmedi. Ukrayna’nın NATO’ya girmemesi açık şartımız. Biz bunu Riyad’da ABD’yle de konuştuk” dedi. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ise Türkiye’nin barış için olası görüşmelere evsahipliği yapmaya hazır olduğu mesajını verdi.
Geçtiğimiz hafta Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski’yi ağırlayan Ankara’yı bu kez Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ziyaret etti. Ukrayna’daki Rus işgali dördüncü yılına girerken savaşın nasıl sona erdirileceğine yönelik müzakereler Avrupa dahil uluslararası toplumda tartışma konusu.
Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski 18 Şubat’taki Ankara ziyaretinde “Biz barış istiyoruz ama adil şartlarda gerçekleştirilmesini istiyoruz. Bizim arkamızdan bir şeylere karar verilmesi doğru değil. Ukrayna olmadan Ukrayna’daki savaş nasıl bitirilebilir diye tartışılamaz” demişti.
Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov hem Dışişleri Bakanı Hakan Fidan hem de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la biraraya geldi.
Lavrov Fidan’la birlikte düzenlenen ortak basın toplantısında, “adını dahi konuşmaya değer görmüyoruz” dediği Zelenski’nin Ukrayna’ya “uluslararası barış gücü” yerleştirilmesi gibi müzakere şartlarıyla ilgili tepki gösterdi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’le 12 Şubat’ta telefonda görüşmesini ve ardından Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da 17 Şubat’ta ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’yla görüşmelerini anımsatan Lavrov, ABD’yi dikkate alacaklarını sıkça vurguladı. Sergey Lavrov, Ukrayna’nın NATO’ya üye olması ve barış gücü gönderilmesi olasılığı konusunda ABD’yi işaret etti.
Avrupa ülkelerini “Ukrayna’yı savaşmaya zorlamakla” suçlayan Lavrov, “Biz diğer tarafın (Ukrayna – Zelenski) bazı görüşlerini dikkate almıyoruz. ‘Biz bu konuya iyi niyetle yaklaşan herkes ile müzakereye, barışa hazırız’ dedi Devlet Başkanımız. Bu savaş bizim tarafımızı tatmin edecek bir sonuç olursa duracak. Ukrayna’nın NATO’ya girmemesi açık şartımız. Biz bunu Riyad’da ABD’yle de konuştuk” dedi.
“Ukrayna’yı NATO’ya alma çabası bu savaşın başlamasında önemli sebep” diyen Lavrov, (Riyad’da) Donald Trump’ın danışmanlarından birinin bu savaşın tahrik edildiğini ve tahriki yapanın da Rusya olmadığını söylediğini ileri sürdü.
Rusya Dışişleri Bakanı ABD’yle görüşmeler konusunda, “Biz diyalog kanallarımızın devamında anlaştık. Washington ve Moskova’da elçiliklerimizi tekrar açmayı da görüştük. Geçtiğimiz hafta bu konuda iki teknik görüşme gerçekleşti. Ümit ederim ki ABD tarafında bununla ilgili bürokratik engellerle karşılaşmayız” dedi.
Riyad’da geçen hafta ABD ve Rusya arasında yapılan görüşmelerde Rus heyetinde Lavrov, Kremlin Dış Politika Danışmanı Yuriy Uşakov ile Rusya Doğrudan Yatırım Fonu Başkanı Kiril Dmitriyev ve ABD heyetinde ise Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Danışmanı Mike Waltz ve Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff yer almıştı.
Hakan Fidan: “Nihai hedefimiz kalıcı barış, kolaylaştırıcı rolü her zaman oynuyoruz”
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ise, “ABD tarafından, savaşın, müzakereler yoluyla sona erdirilmesini hedefleyen bir girişim mevcut. Bu durum bizim başından beri öngördüğümüz, izlediğimiz yol ile örtüşüyor. Biz de Karadeniz’de seyrüsefer güvenliği için çabalarımızı sürdüreceğiz. Nihai hedefimiz kalıcı barışın sağlanmasıdır” açıklamasında bulundu.
Fidan, Ukrayna’nın talep ettiği ve Türkiye’nin de katılmasını istediği “barış gücü” konusundaki soruya yanıtında, “Teknik hazırlıkları da olduğunda Cumhurbaşkanımız gerekli kararı verecektir. Türkiye her zaman kolaylaştırıcı rol oynamaya her zaman hazırdır, bu rolü de her zaman oynuyoruz. Bazen kamuoyu önünde olmasa da. Amacımız bu yıkıcı savaşın durması ve bölgedeki yaraların sarılmasıdır” dedi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan Kırım vurgusu
Cumhurbaşkanı Erdoğan da Pazartesi günü 4. Kırım Platformu Liderler Zirvesi’nde yayımlanan görüntülü mesajında, “En başından beri savunduğumuz üzere adil ve kalıcı barışa giden yol ancak ve ancak savaşın her iki tarafının da eşit ve hakkaniyetli bir şekilde temsil edildiği bir denklemle açılabilir. Gelecek sene savaşın değil barışın yıl dönümünü idrak etmek için hepimize önemli sorumluluklar düşüyor. Türkiye olarak, adil ve kalıcı barışın tesisi için tüm gücümüzle çalışmaya devam edeceğiz” vurgusunu yaptı.
Rusya’nın 2014’te ilhak ettiği Kırım’ı da anımsatan Erdoğan, “Ukrayna’nın toprak bütünlüğü, egemenliği ve bağımsızlığına olan güçlü desteğimizi sürdürüyoruz” mesajını paylaştı.
Lavrov Ankara’dayken Ukrayna Elçiliği’nde ölenler anıldı
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Ankara’yı ziyaret ederken Ukrayna’nın Ankara Büyükelçiliği’nde ise, AB Delegasyonu Başkanı Büyükelçi Thomas Hans Ossowski ve Avrupa ülkelerinden diplomatik misyon temsilcileri katılımıyla Ukrayna’daki savaşta ölenler törenle anıldı.
Törende dualar okundu, Ukrayna’da Rusya’nın saldırılarından etkilenmiş hastane, okul, kilise binaları başta olmak üzere yaşanan yıkımı gösteren fotoğraf sergisi gezildi. Konuklara VR destekli gözlüklerle savaşa ilişkin videolar izlettirildi.
Törende konuşan Ukrayna’nın Ankara Büyükelçiliği Maslahatgüzarı Oleksiy Çernışev (Oleksii Chernyshev), “Desteğinizi ölçmek ve hesaplamak imkansız. Her bir çaba, kurşun, kuruş Ukrayna halkının hayatını kurtardı. 2014’ten beri Ukrayna’nın yanında duran evsahibi ülkemiz Türkiye’nin desteğini de küçümseyemeyiz. Biz var olma hakkımızı savunacağız ve kimse bizi teslim olmaya zorlayamayacak. Biz garantilere dayalı, istikrarlı bir barışı istiyoruz. Bu garantiler olmadan Putin toparlanacak ve güçlerini toparlayıp tekrar saldırıya geçecek ve Ukrayna’dan daha uzağa gitmeye çalışacak. Onu ancak ortak çabalarımız durdurabilecek” ifadelerini kullandı.
BRICS’e katılım da gündemdeydi
Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov ile Bakan Hakan Fidan arasındaki görüşmelerde Türkiye’nin BRICS’e katılımı konusu da gündemdeydi.
Fidan bu konuyla ilgili soru üzerine, “AB’nin büyük bir Müslüman ülkeyi kendi içine alma konusunda isteksizliği nedeniyle AB’yle üyelik müzakerelerimiz durma noktasında. Biz de ekonomik işbirliği bakımından diğer platformlarla da ilgileniyoruz. BRICS de bunlardan birisi. Ancak onlar da yeni üye alımını durdurmuş durumda. BRICS de ‘ortaklık’ öngörmüş. An itibariyle bize üyelik teklifi gelmedi” dedi.
Rus Bakan Lavrov ise, Putin ile Erdoğan’ın geçtiğimiz yıl Haziran’da Kazan’da Astana Zirvesi kapsamında ve Ekim ayında BRICS kapsamında görüştüğünü anımsatarak, her zaman Türkiye’yle iyi ilişkiler içinde olduklarının altını çizdi.
