Afrika’da maymun çiçeği alarmı

HABER MERKEZİ – Afrika ülkelerinde maymun çiçeği virüsünün hızla yayılması üzerine acil durum ilan edildi. 

Afrika’da maymun çiçeği (mpox) virüsü bu yıl hızla yayılıyor. 2024’ün başından bu yana Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde 13 bin 700’den fazla maymun çiçeği vakası ve 450 ölüm kaydedildi. Uzmanlara göre bu tür, şimdiye kadar görülen en tehlikeli varyant. Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nden sonra diğer Afrika ülkelerinde de hızla yayılan virüse karşı Afrika’nın kamu sağlığı kurumu Afrika Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC) acil durum ilan etti

MAYMUN ÇİÇEĞİ VİRÜSÜ NEDİR?

Maymun çiçeği virüsü (monkeypox), “Orthopoxvirus” ailesine ait olan bir virüstür ve insanlarda nadir görülen bir enfeksiyona neden olur. İlk kez 1958 yılında laboratuvar maymunlarında tanımlanmış olup, bu nedenle “maymun çiçeği” olarak adlandırılmıştır. İnsanlarda ilk vaka ise 1970 yılında Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde rapor edilmiştir.

Virüsün şu anda iki farklı türü var: “Clade 1” Orta Afrika’da endemik bir tür, “Clade 1b” ise mevcut salgında görülen yeni ve daha şiddetli olan virüs türü.

NASIL BULAŞIYOR?

Maymun çiçeği hastalığı, kemirgenler ve primatlar gibi vahşi hayvanlardan kaynaklanan ve bazen insanlara bulaşan zoonotik bir hastalık.

Virüs başlangıçta sadece hayvanlardan insanlara bulaşıyordu ama artık insandan insana da bulaşabiliyor. Temas ve solunan büyük damlacıklar yoluyla bulaşabiliyor. Virüs, ciltteki bir yaradan solunum yoluyla ya da göz-burun-ağızdan geçebiliyor.

BELİRTİLERİ NELER?

Maymun çiçeği virüsünün tespit edilebilen belirtileri; yüksek ateş, baş ağrısı, sırt ağrısı, kas ağrısı ve şişlik. Hastanın ateşi yükseldikten sonra vücudunda kaşıntı, kızarıklık ve şişlik oluşuyor. Belirtiler genellikle yüzde, avuç içinde ve ayak tabanlarında ortaya çıkıyor. Kaşıntı aşırı derecede rahatsız edici ya da acı verici olabiliyor. Enfeksiyon genelde 14 ila 21 gün sürüyor ve kendiliğinden geçiyor.

TEDAVİSİ VAR MI?

Çiçek hastalığına karşı geliştirilen aşıların maymun çiçeğine karşı yüzde 85 koruma sağladığı belirtiliyor. Şu anda mpox için üç aşı bulunuyor ancak bunlar sadece risk altındakiler veya enfekte bir kişiyle yakın temasta bulunanlara veriliyor. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) yaygın bir aşılama programı tavsiye etmiyor. Afrika’da aşıya erişim ise büyük sorun. Ayrıca antiviral ilaçlar da hastalığın tedavisinde kullanılıyor.