Borrell: AB aşırılık yanlısı İsrailli yerleşimcilere yaptırım uygulanması konusunda ‘siyasi anlaşmaya’ vardı

Avrupa Birliği Dışişleri Bakanları, diplomasiye yeni bir şans vermek amacıyla konuyu pazartesi günü yaptıkları toplantıda masaya yatırdı.

AB dış politika şefi Josep Borrell, “Hamas’a yönelik yaptırımları görüştük. Aşırılık yanlısı yerleşimcilere yönelik yaptırımlar konusunda da mutabık kaldık. Geçen Dışişleri Konseyi’nde bu mümkün olmamıştı. Bu sefer mümkün oldu. Çalışma düzeyinde sağlam bir uzlaşma sağlandı ve umarım bu yakında tam olarak kabul edilene kadar devam eder” dedi.

Yaptırımlar aylardır üzerinde çalışılan bir konuydu ve başlangıçta bloğun en sıkı İsrail destekçileri arasında yer alan Almanya, Çek Cumhuriyeti ve Avusturya’nın da aralarında bulunduğu bir kaç ülke tarafından engellenmişti.

Ancak Gazze Şeridi’nde yaşanan yıkım ve İsrail vatandaşlarının Filistinlilere yönelik devam eden şiddet haberleri görüşmelere aciliyet kazandırdı. ABD, Birleşik Krallık ve Fransa’nın aşırılık yanlısı yerleşimcilere yaptırım uygulamasının ardından bu durum daha da derinleşti.

Diplomatlara göre son engel, geçen hafta muhalefeti kaldıracağını bildiren Macaristan’dı.

Siyasi anlaşmanın yürürlüğe girmesi için hala büyükelçiler tarafından nihai olarak kabul edilmesi gerekiyor. Batı Şeria’daki yerleşimler uluslararası hukuka göre yasadışı ve iki devletli çözüm çerçevesinde kalıcı bir barışa ulaşılmasının önünde büyük bir engel olarak görülüyor.

Borrell gazetecilere yaptığı açıklamada yaptırımların “şiddet eylemlerinden sorumlu olduğu tespit edilen belirli kişilerle ilgili olduğunu” söyledi ve kısıtlamaların seyahat yasağı ve AB topraklarında sahip olunan varlıkların dondurulmasından oluşacağını doğruladı. 

Karar, bloğun terör örgütü olarak kabul ettiği Hamas’a yönelik yeni yaptırımlarla aynı zamana denk gelen dikkatli bir diplomatik koreografinin parçası oldu.

İsrail’de 1,100’den fazla sivilin ölümüne neden olan 7 Ekim saldırılarına tepki olarak AB, Hamas ve Filistin İslami Cihad’ı (PIJ) maddi ya da finansal olarak desteklediğinden şüphelenilen tüm kişi ve kurumları hedef alan özel bir yaptırım rejimi oluşturdu.

‘Açık hava mezarlığı’

Pazartesi günkü dışişleri bakanları toplantısı, Entegre Gıda Güvenliği Aşama Sınıflandırması’nın (IPC) İsrail saldırılarının başlamasından bu yana 31 binden fazla insanın hayatını kaybettiği Gazze’deki insani krizin ciddiyetini ortaya koyan yeni bir rapor yayınladığı sırada gerçekleşti.

IPC’ye göre “Gazze Şeridi’ndeki tüm nüfus (2.23 milyon) yüksek düzeyde akut gıda güvensizliği ile karşı karşıya” ve nüfusun yarısı felaket kategorisinde. Bölgenin kuzey kesiminde ise kıtlığın “eli kulağında”.

AB’nin dış politika şefi Borrell toplantıya başlamadan önce sahadaki durumu şöyle anlattı:

“Gazze savaştan önce en büyük açık hava hapishanesiydi. Bugün ise en büyük açık hava mezarlığı. On binlerce insan için bir mezarlık ve aynı zamanda insancıl hukukun en önemli ilkelerinin birçoğu için de bir mezarlık” dedi.

Borrell ayrıca 2000 yılından bu yana yürürlükte olan AB-İsrail Ortaklık Anlaşmasının geleceğine ilişkin bir “siyasi yönelim tartışması” önereceğini söyledi.