İspanya ve İrlanda, AB-İsrail ticaret anlaşmasının gözden geçirilmesini istiyor

İrlanda ve İspanya, AB anlaşmasının insan hakları yükümlülükleri nedeniyle İsrail ile yapılmakta olan ticaretinin acilen gözden geçirilmesini istedi. İki ülke başbakanı Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’e yazdıkları mektupta anlaşma koşullarının ihlal edildiğinin ortaya çıkması halinde gerekli önlemlerin alınmasını istedi.

Gönderilen mektupta Gazze’de kötüleşen durumdan duydukları derin endişeyi dile getiren liderler İsrail’in Avrupa Birliği ile imzaladığı ticaret anlaşması kapsamındaki insan hakları yükümlülüklerine uyup uymadığının acilen gözden geçirilmesini talep etti.

İrlanda lideri Leo Varadkar ve İspanya Başbakanı Pedro Sánchez’in mektubunda ayrıca Komisyon’dan İsrail’in AB/İsrail Ortaklık Anlaşmasındaki yükümlülükleri ihlal ettiğinin tespit edilmesi halinde alınabilecek uygun tedbirleri açıklaması isteniyor.

Mektupta “Refah’taki muhtemel İsrail askeri operasyonları tehdidinin yarattığı daha büyük bir insani felaket riski karşısında ve Ekim 2023’ten bu yana Gazze’de yaşananlar ve yaşanmaya devam edenler, İsrail’in Uluslararası İnsancıl Hukuk ve uluslararası insan hakları yasalarını ihlal edebileceğine dair yaygın endişeler de dâhil olmak üzere, Komisyon’un, insan hakları ve demokratik ilkelere saygıyı ilişkinin temel bir unsuru haline getiren AB/İsrail Ortaklık Anlaşması da dâhil olmak üzere, İsrail’in yükümlülüklerine uyup uymadığını acilen gözden geçirmesini talep ediyoruz.” denildi.

İki lider, “İsrail ve Gazze’de kötüleşen durumdan, özellikle de devam eden çatışmaların masum Filistinliler, özellikle de çocuklar ve kadınlar üzerindeki etkisinden derin endişe duyduklarını” belirtirken Refah bölgesindeki genişletilmiş İsrail askeri operasyonunu, uluslararası toplumun acilen yüzleşmesi gereken ciddi bir tehdit olarak nitelediler.

AB ile İsrail arasındaki ticari ilişkileri düzenleyen AB-İsrail Ortaklık Anlaşması 2000 yılında imzalandı ve AB, İsrail’in en büyük ticaret ortağı olarak dikkat çekiyor. Anlaşmanın 2. Maddesinde taraflar arasındaki ilişkilerin “insan haklarına ve demokratik ilkelere saygı temelinde olacağı” belirtiliyor.

İspanya ve İrlanda tarafından yapılan teklifin Almanya, Macaristan ve Çek Cumhuriyeti gibi İsrail’in blok içindeki en büyük destekçileri tarafından kabul görmeyeceği düşünülüyor.