Gözler komisyona çevrildi; asgari ücret 11 bin lira olur mu?

TR724 | EKONOMİ

Döviz kurundaki hızlı artış ve buna bağlı olarak TL’nin değer kaybı, asgari ücretliyi vurdu. Asgari Ücret Tespit Komisyonu, yapılacak ara zam oranını görüşmek üzere 13 Haziran’da toplanacak. Emekçilerin gözü şimdi komisyondan çıkacak kararda. Ancak her zamanki gibi son sözü yine Saray söyleyecek.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu’ndan çıkacak karar çok önemli; zira söz konusu rakam milyonlarca insanı ilgilendiriyor.

Eski Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, geçtiğimiz yıl Aralık ayında yaptığı açıklamada asgari ücretli çalışan oranının yüzde 37 düzeyinde olduğunu açıklamıştı. Ancak söz konusu oranın bugün yüzde 50’nin bile üzerinde olduğu tahmin ediliyor. Yani Türkiye’de çalışan her iki kişiden biri asgari ücretli. Avrupa ülkelerinde bu oran yüzde3 ila 7 arasında değişiyor.

Doğrudan 8 milyondan fazla çalışanı, dolaylı olarak ise tüm vatandaşları ilgilendiren yeni asgari ücret rakamıyla ilgili süreç 13 Haziran’da başlayacak. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının ev sahipliğindeki toplantıya, işçi kesimini temsilen TÜRK-İŞ, işveren kesimini temsilen Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) heyeti katılacak.

Asgari ücret, bir işçi için aylık brüt 10 bin 8 lira, vergiler ve kesintiler düştüğünde net 8 bin 506 lira 80 kuruş olarak uygulanıyor. Asgari ücretin işverene toplam maliyeti, bir işçi için 11 bin 759 lira 40 kuruş.

VEDAT BİLGİN, ‘500 DOLAR CİVARINDA OLACAK’ DEMİŞTİ

Eski Çalışma Bakanı Vedat Bilgin, daha önce yaptığı açıklamada 500 dolar civarına çıkarılacağı sözünü vermişti. Söz konusu rakam bugünkü kurla yaklaşık 11 bin 700 lira yapıyor. Ancak işveren bu rakamın çok yüksek olduğunu söylüyor. TİM Başkanı Mustafa Gültepe de üç gün önceki açıklamasında asgari ücrette en fazla 300-400 dolar seviyenin korunması gerektiğini söylemişti. İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekip Avdagiç, geçtiğimiz günlerde katıldığı bir televizyon programında, “Asgari ücrete ilk 6 aydaki TÜFE kadar zam yapılması makul olacaktır.” demişti.

İşverenlerin ‘makul’ bulduğu rakam ise asgari ücretin ilk altı aylık TÜFE oranında artırılması. İlk 5 ayda TÜFE yüzde 15,26 gelmişti. Haziranda aylık enflasyon yüzde iki bile olsa ilk 6 aylık enflasyon yüzde 17,5 civarında olacak demek. Bu da asgari ücretin yaklaşık 9 bin 990 liraya çıkarılması anlamına geliyor.

Asgari ücret 8 bin 500 liraya çıkarıldığında dolar kuru 18,65 TL idi. Yani bir asgari ücretlinin maaşı 455 dolara geliyordu. Bugün dolar kuru 23 lira 35 kuruş seviyelerinde. Asgari ücret 364 dolara geriledi. Asgari ücretlinin alım gücü dolar bazında yüzde 25 eridi.

İŞEREN KANADI YÜZDE 15 CİVARINDA ARTIŞI ‘MAKUL’ GÖRÜYOR

Türk-İş’e göre açlık sınırı Mayıs 2023’te 10 bin 362 liraya çıktı. Dolayısıyla asgari ücretin bu rakamın altında belirlenmesi mümkün değil. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, dün yaptığı açıklamada, “Asgari ücret müzakereleri başlayacak, yaşanan ekonomik gelişmeler değerlendirilecek ve uzlaşmayla sonuçlandırılacak.” dedi. Ancak yeni Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in ‘enflasyonla mücadle ve mali disiplin’ kaygıları nedeniyle asgari ücretteki artışın da sınırlı kalması da büyük ihtimal.

Dolayısıyla gözler 13 Haziran’da başlayacak ara zam görüşmelerine çevrilmiş durumda. Yukarıda aktarılan açıklama ve verilerin ardından asgari ücretin en az 10 bin TL civarında olacağını söylemek mümkün. 11 bin TL ve üzerinde bir rakam şimdilik zor görünüyor…