AFAD’ın değişmeyen deprem karnesi: Aynı rapor, aynı hayal kırıklığı…

Cumhuriyet gazetesi yazarı Barış Pehlivan, “Kopyala yapıştır rapor” başlıklı bir yazı kaleme aldı.

Barış Pehlivan bugünkü yazısında, Kahramanmaraş merkezli iki büyük depremde müdahalede yetersiz kalan AFAD’ın 12 yıl önceki Van depremi sonrasında hazırladığı rapora dikkat çekti.

Pehlivan, “Hangi raporu açarsanız açın, hayal kırıklığına uğruyorsunuz. Zira, aradan yıllar geçiyor ama ‘eksiklerimiz’ diye listelenen her şey sanki bir sonraki rapora kopyalanıyor” dedi.

İşte o yazı:

1- Bölgeye giden ilk uçaklara önem derecesine bakılmadan tüm personel bindirildi.

2- Bölgeye giden ekiplerin enkazlara yönlendirilmesinde sıkıntılar yaşandı.

3- Köpekli arama/kurtarma çalışmalarında, operasyon bölgesinde veteriner hekimler ve ilgili tıbbi malzeme yoktu.

4- Çadır ve gıda dağıtımında güvenlik boşluğundan kaynaklı olarak sistemik problemler ortaya çıktı; ihtiyaç sahiplerine çadır ulaştırmada gecikildi.

5- Çadırkentler için kurulacak alanlar önceden bilinmiyordu.

6- Gelen yardımların depolanacağı alanlar tespit edilmemişti. 

7- Depo alanında tasnif ve dağıtım yapacak personel eksikti.

8- Çadırların bir kısmı mevsim koşullarına uygun değildi.

9- Depremle birlikte cep telefonu iletişiminin kesilmesi nedeniyle bazı koordinasyon problemleri yaşandı.

10- Uygulanabilir “İl ve İlçe Afet ve Acil Durum Planları” yoktu veya mevcutları yetersiz kaldı. 

11- Yetersiz güvenlik önlemleri nedeniyle zaman zaman adli vakalar (hırsızlık vb.) meydana geldi.

12- Göç nedeniyle küçük esnaf personel istihdam edemedi ve müşteri kaybı nedeniyle ekonomik açıdan sıkıntı yaşandı.

13- Yetersiz adres bilgisi ve şehrin terk edilmesi nedeniyle sigortalılar ile irtibat sorunu yaşandı.

14- Basına yapılan açıklamalar halk üzerinde olumsuz etki yarattı.

15- Geciken eğitimden dolayı çocuklarda hayatın normal seyrinde devam ettiği bilinci zayıfladı.

Okuduğunuz bu maddeler AFAD’ın hazırladığı kendi raporunda yazıyor. Lakin, 9 gün önceki depremlere değil, 12 yıl önceye ait tespitler. Halbuki, ne kadar da tanıdık değil mi? Evet, değişen ölenlerin adı. 

Van önce 23 Ekim 2011’de, sonra 9 Kasım 2011’de 7.2 ve 5.6 büyüklüğünde iki depremle sarsıldı. Toplam 644 yurttaş hayatını kaybetti. 

İşte AFAD bu depremde verdiği sınavın karnesini bir rapora dönüştürdü. Dönemin AFAD Başkanı Fuat Oktay da 104 sayfalık o raporun önsözünde şöyle dedi: “Raporda yer alan bilgi ve değerlendirmeler ileriki dönemlerde gerçekleştireceğimiz çalışmalarımıza da ışık tutacaktır.” Raporun sonundaki “Genel Değerlendirme” bölümünde de ileride güçlendirilmesi gereken zayıf noktalara yer verildi. Siz de 12 yıl önceye ait kalması gereken o zayıf noktalardan 15 madde okudunuz. 

Gelin görün ki… 

Hangi raporu açarsanız açın, hayal kırıklığına uğruyorsunuz. Zira, aradan yıllar geçiyor ama “eksiklerimiz” diye listelenen her şey sanki bir sonraki rapora kopyalanıyor. 

Bakan değişiyor, başkan değişiyor, ölenler değişiyor… Ama AFAD hiç değişmiyor.