Daha önce iki kez cumhurbaşkanı seçilen Adalet ve Kalkınma Partisi Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan, yeniden cumhurbaşkanı seçilebilir mi? Bu soru özellikle Perşembe günü yapılan Altılı Masa toplantısından sonra kamuoyunun gündeminde daha fazla yer bulmaya başladı.
19 Ocak 2012’de kabul edilen ve 25 Nisan 2018’de değiştirilen Cumhurbaşkanı Seçim Kanunu’nun ikinci maddesinde, “Bir kimse en fazla iki defa Cumhurbaşkanı seçilebilir. Ancak Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi hâlinde, Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir” deniyor.
Ancak AKP cephesi Erdoğan’ın, 2014-2018 yılları cumhurbaşkanlığının 2018 yasa değişikliğinden önce olduğu için gelecek seçimlerdeki adaylığının yasayla çelişmediğini savunuyor.
Erdoğan: “4,5 yıldır aklınız neredeydi?”
Bugün Denizli’de konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan da ilginç bir çıkış yaparak 2018 yılında cumhurbaşkanlığı kronometresinin sıfırlandığını söyledi.
Perşembe günü kendilerinden ilk kez “Millet İttifakı” olarak bahseden Altılı Masa bileşenlerini sert sözlerle eleştiren Erdoğan, “Baktılar kendileri masadan aday çıkaramıyor bu defa bizim adaylığımıza çamur atmaya başladılar. Halbuki biz aylardır karşımıza kimi çıkaracaksanız çıkarın, söyleyin de milletin huzurunda yarışalım dedik. Bir yılda bir aday çıkarmayı beceremeyenler, kendi sünepeliklerinin üzerini örtmek için şimdi istikameti başka tarafa çevirdiler. Bunca zamandır bizim adaylığımıza karşı çıkmak akıllarına gelmemiş, hep seçim sandığını işaret etmişlerdi. Ee, 4,5 yıldır cumhurbaşkanıyız. Aklınız neredeydi ya? Türkiye, 2018 seçimleriyle birlikte yeni yönetim sistemine geçti. Kronometreyi sıfırladı. Aklen de hukuken de fiilen de 2018’de seçilen cumhurbaşkanı, yeni sistemin ilk cumhurbaşkanıdır” dedi.
Sarıgül: “Bir siyasiyi kanunla yok edemezsiniz, Cumhurbaşkanı adaylığını açıklayacaktır”
Cumhuriyet Halk Partisi’nden ihraç edildikten sonra Türkiye Değişim Partisi’ni kuran Mustafa Sarıgül de Erdoğan’a destek verdi.
Bugün Trabzon’da konuşan Sarıgül, “Bir siyasiyi kanunla yok edemezsiniz. Bir siyasinin yok olma şekli demokrasilerde sandıktır. Sayın Cumhurbaşkanı adaylığını açıklayacaktır. Karşısına başka adaylar da çıkacak. Milletimizin vereceği karara herkes saygı duyacak. Demokratik bir ortamda seçim yapılacak. Bir siyasiyi, yasal yollarla engellemeye çalışmak doğru değildir. Demokrasilerde güç, halkın gücüdür. Sayın Cumhurbaşkanı’nın da seçilip seçilmeme kararını ancak milletimiz bilir” diye konuştu.
Şentop: “Erdoğan’ın seçilmesinin önünde hukuki bir tartışma yoktur”
TBMM Başkanı Mustafa Şentop da Erdoğan gibi 2018 değişikliklerinin, Erdoğan’ın adaylığının önünü açtığı görüşünde.
Dün Ankara’da Cuma namazı çıkışında gazetecilerin sorularını yanıtlayan Şentop, “2018’den itibaren bütün vatandaşlara yeniden 2 defa seçilme hakkı tanınmıştır. Tereddütsüzdür, hukuki bir tartışma yoktur. Bu, Sayın Cumhurbaşkanımızın birinci dönemidir. İkinci defa adaylığı normal prosedüre göre olur. Önceki dönemde cumhurbaşkanlığı yapmış olanlara da bu imkân tanınmıştır. Anayasa’nın 101’inci maddesi değiştirildi, 101 ve 102. madde birleştirilerek tek bir madde halinde yazıldı. Orada, cumhurbaşkanı aday gösterilmesiyle ilgili yeni düzenlemeler yapıldı. Seçimlerin yenilenmesi kararı alınır. Bu kararı Meclis de alabilir, Cumhurbaşkanı da alabilir” ifadelerini kullandı.
Altılı Masa: “TBMM yenileme kararı almadıkça Erdoğan’ın 14 Mayıs seçimlerinde bir kez daha aday olması mümkün değildir”
Erdoğan’ın eleştiri oklarını yönelttiği Millet İttifakı’nın büyük partisi CHP’nin Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, geçtiğimiz hafta Yüksek Seçim Kurulu’ndaki iktidar partisi ağırlığı nedeniyle, bu konuyu siyasi tartışmaya dönüştürmenin yarar sağlamayacağını söyledi. Ancak Saadet Partisi’nin ev sahipliğinde 26 Ocak’ta toplanan altı partinin genel başkanlarının kamuoyuna duyurduğu açıklamada, Erdoğan’ın adaylığının ancak TBMM kararıyla mümkün olduğuna işaret edildi.
Açıklamada, “Türkiye, hukuksuzluk, kanunsuzluk ve başıbozuklukla hareket eden bir hükümet tarafından yönetilmektedir. Bu çerçevede, Anayasa ve kanunda hiçbir tereddüde yer vermeyecek kadar açık bir şekilde düzenlenmiş olan hükümler uyarınca, TBMM yenileme kararı almadığı müddetçe, Sayın Erdoğan’ın 14 Mayıs’ta yapılacak olan seçimlerde bir kez daha aday olması mümkün değildir. Cumhurbaşkanı’nın, Anayasa’ya aykırı olarak üçüncü kez adaylığını ilan etmesi demokrasi tarihimize eklediği bir diğer kara sayfadır. Anayasa’yı yok sayan bu başıboşluğu kabul etmediğimizi kamuoyunun bilgisine sunarız” dense de devamında “Sayın Erdoğan’ın 14 Mayıs’ta yapmayı planladığı seçime halkımızdan aldığımız destekle, kendimize olan inancımızla ve ülke sevdamızla hazır olduğumuzu belirtmek isteriz” ifadeleriyle adaylığı bir siyasi tartışmaya dönüştürmeyeceklerinin mesajını verdiler.
Saruhan Oluç: “Bu ortamda hukuki bir karar alınamaz YSK’ya başvurmayacağız”
Halkların Demokrasi Partisi de CHP gibi yapısı gereği Yüksek Seçim Kurulu’na başvurmanın bir sonuç getirmeyeceği görüşünde.
VOA Türkçe’nin konuştuğu HDP TBMM Grup Başkan Vekili Saruhan Oluç, “Yüksek Seçim Kurulu’nun tüm üyeleri son üç yılda atandı. Oraya yapılacak bir başvurudan sonuç almak mümkün değil. Çünkü maalesef hukuki değil siyasi bir konuyla karşı karşıyayız. Hukuki olarak bir sonuç elde etmek mümkün değil. En son HDP davasında bu hukuksuzluğa tanık olduk. Nasıl mı? 2021’den beri Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı HDP’ye ödenecek Hazine yardımının kesilmesi için canla başla çalışıyordu. 2 kez başvurdu, olmadı. Üçüncü başvuruyu 13 Aralık 2022’de yaptı. Mahkeme, 29 Aralık’ta ‘Somut delil yok’ dedi. 31 Aralık’ta bir gizli tanık Diyarbakır Adliyesi’ne gitti, 46 sayfa ifade verdi. ‘Çok önemli şeyler anlatacağım’ dedi. Kim bu gizli tanık? Adı da şöyle, kod adı: CV23TY45UP78. Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı’na ifade verdi 46 sayfa. 5 Ocak’ta Anayasa Mahkemesi HDP’nin Hazine yardımını bloke etti. Cumhur İttifakı’nın siyasi baskılarına Anayasa Mahkemesi, teslim olmuştur. Bu siyasi ortamdan hukuki bir karar beklenemez” dedi.
Demirtaş: “Kralını tanımam, YSK’ya itiraz dilekçesi sunacağım”
Ancak HDP Eski Eş Başkanı Selahattin Demirtaş geçtiğimiz Twitter hesabından yaptığı paylaşımlarda, Erdoğan’ın adaylığına karşı YSK’ya dilekçe göndereceğini açıkladı.
Demirtaş, “Erdoğan hem diploması olmadığı için hem de olsa bile üçüncü kez cumhurbaşkanı olamayacağından, adaylığı yasaya aykırı ve gayrı meşrudur. Yüksek Seçim Kurulu’nun Erdoğan’ın adaylığını kabul etmesi bu gerçeği değiştirmez. Sadece, Yüksek Seçim Kurulu, bir suça daha ortak olur. Erdoğan’ın yasa dışı ve gayrı meşru bir aday olarak seçime girmesi sağlanabilir ama pirüpak bir aday olarak asla. Erdoğan’ın adaylığına karşı Yüksek Seçim Kuruluna itiraz dilekçesi sunacağım. Erdoğan kral mı ki yasalar onu bağlamıyor? Kusura bakmayın, ben kralını tanımam” dedi.
