BM’den Kıbrıs için taslak rapor: Atmosfer kötüleşiyor

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres’in Kıbrıs’la ilgili taslak raporu basına sızdı. ‘İyi Niyet Misyonu’ başlıklı raporda, Kıbrıs’taki taraflara ve uluslararası kamuoyuna yönelik önemli uyarılar yer aldı. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in ayrıca, Türkiye tarafının son yıllarda ön plana çıkardığı ‘iki devletli çözüm’ fikrine ‘sıcak bakmadığı’ anlaşılıyor. Gutteres’e göre, Ege’deki gerginlik ile Kıbrıs’ta yaklaşan cumhurbaşkanlığı seçimleri Kıbrıs’taki çözüm arayışlarını olumsuz etkiliyor.

Gazete Duvar’dan Nikolaos Stelya‘nın Kıbrıs Haber Ajansı’ndan aktardığına haber göre Guterres, Kıbrıs’ta barış sürecinde ortak bir zemine ulaşma ihtimalinin şimdilik ‘belirsiz’ olduğunu belirterek, ortak zemin arayışında siyasi irade ve esneklik göstermenin ‘son derece önemli’ olduğunu yineledi. Guterres, 15 Haziran ve 12 Aralık 2022 tarihleri arasındaki gelişmelere odaklanan raporda, her iki tarafın da ileriye dönük yol konusunda karşıt görüşleri üzerinde ısrar ettiğini belirtti. Raporda ayrıca, iki liderden her iki toplumda da yankı uyandıracak yapıcı ve uyumlu mesajların gelmemesi nedeniyle iki taraf arasındaki ve BM nezdindeki atmosferin ‘kötüleştiği’ belirtildi.

BM Genel Sekreteri, ara bölge, mücavir alanlar, Maraş’taki alanlarla ilgili anlaşmazlıklar ve açıklamalar nedeniyle siyasi manzaranın ‘daha da karmaşıklaştığını’ belirtirken, “Adadaki durum, deniz bölgeleri üzerindeki rakip iddialar ve garantör güçler Yunanistan ile Türkiye arasındaki kötüleşen ilişkiler de dâhil olmak üzere Doğu Akdeniz bölgesinde devam eden gerilimlerle daha da kötüleşmektedir” ifadelerine yer verdi. 

KUZEY KIBRIS’A YÖNELİK MESAJLAR

BM’nin taslak raporunda, Kuzey Kıbrıs’a yönelik önemli mesajlar da öne çıktı. Guterres’e göre, Kıbrıs’ta kalıcı bir çözüm için müzakerelerin yeniden başlatılması amacıyla ortak bir zemine ulaşmanın yollarını araştırabilecek bir BM temsilcisinin atanmasına ilişkin usuller üzerinde henüz bir anlaşmaya varılmış değil. Taslak raporda, sürecin geleceğinin tarafların elinde olduğu ve tarafların siyasi irade ve esneklik göstermelerinin ‘büyük önem taşıdığı’ tekrarlandı. Bu bağlamda, taraflarla angajmana öncülük edecek bir BM temsilcisinin kritik destek sağlayabileceği belirtildi. 

Türk tarafının son dönemde gündeme taşıdığı iş birliği önerilerine atıfta bulunan taslak rapor, Kıbrıslı Türklerin Eğitim Teknik Komitesi himayesindeki “Imagine” barış eğitimi programına katılımının askıya alınmasını ‘özellikle üzücü’ olarak nitelendiriyor. BM raporunda iki tarafa yönelik olarak bir dizi iş birliği sahasında yaşanan aksaklıklar nedeniyle de dolaylı yoldan eleştiriler yöneltiliyor.

BARIŞ GÜCÜ’NÜN GÖREV SÜRESİ YENİLENİYOR

Bu arada, Japonya’nın BM Daimi Temsilcisi Büyükelçi Kimihiro Ishikane, ocak ayında BM Güvenlik Konseyi Başkanlığı’nı üstlenmesi vesilesiyle yaptığı açıklamada, BM Güvenlik Konseyi’nin 30 Ocak’ta Kıbrıs’taki BM Barış Gücü’nün (UNFICYP) görev süresini yenilemek üzere toplanacağını açıkladı.