Pelosi tepkisi: Çin, ABD büyükelçisini çağırdı

Çin, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi’nin Tayvan’ı ziyaret etmesinin ardından ABD’nin Pekin Büyükelçisi Nicholas Burns’u bakanlığa çağırarak ziyareti protesto etti.

Çin ajansı Xinhua’nın haberine göre, Dışişleri Bakan Yardımcısı Şie Fıng, dün gece Büyükelçi Burns’ü acilen bakanlığa çağırarak ziyaretin “tek Çin” ilkesini ve ABD-Çin ilişkilerinin temelini oluşturan Üç Ortak Bildiri’deki taahhütleri ihlal ettiğini belirtti.

Ziyaretin Çin-ABD ilişkilerinin siyasi yapısına büyük zarar verdiği, Çin’in egemenliğini ve toprak bütünlüğünü zedelediğini, Tayvan Boğazı’ndaki barış ve istikrarın zeminini aşındırdığını ve Tayvan’ın bağımsızlığını savunan ayrılıkçı güçlere yanlış mesaj verdiğini ifade eden Şie, “Bu davranış, son derece kötü niyetlidir ve sonuçları çok ciddi olacaktır. ABD hükümeti bundan sorumlu tutulmalıdır.” dedi.

Bakan Yardımcısı, ABD hükümetinin Pelosi’nin bilinçli eylemini kısıtlamak yerine müsamaha gösterdiğini belirterek, Washington’dan, yanlışıyla yüzleşmesini, ziyaretin yol açtığı olumsuz sonuçları giderecek pratik tedbirleri almasını talep etti.

ABD’ye, “Tayvan kartını oynamaktan”, Tayvan’ı Çin’i çevrelemek için kullanmaktan ve Çin’in iç işlerine karışmaktan vazgeçme çağrısı yapan Şie, “Tayvan, Çin’in Tayvan’ıdır ve sonunda ana karanın kucağına dönecektir. Çin halkı hayaletlerden, baskıdan ve kötülükten korkmaz.” ifadelerini kullandı.

Vang, Pelosi’nin ziyaretini kınadı

Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi’nin Tayvan’ı ziyaretini kınadı.

Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Bakan Vang, Pelosi’nin, Çin’in tüm uyarı ve protestoları rağmen gerçekleştirdiği ziyaretin, Çin’in egemenliğini kötü niyetle ihlal eden bilinçli bir siyasi provokasyon olduğunu savundu.

Ziyaretin Çin halkında öfkeye yol açtığını vurgulayan Vang, “(Pelosi’nin ziyareti) Bir kez daha kanıtlıyor ki, bazı ABD’li politikacılar Çin-ABD ilişkilerinde ‘sorunları yaratan’, ABD ise Tayvan Boğazı’ndaki barışın ve bölgesel istikrarın ‘en büyük yok edicisi’ haline gelmiştir.” ifadesini kullandı.

Vang, “tek Çin” ilkesinin uluslararası ilişkileri yöneten temel normu ve İkinci Dünya Savaşı sonrası uluslararası düzenin ana unsurlarından biri olduğuna işaret ederek, şunları kaydetti:

“ABD, Çin’in yeniden birleşmesini engellemeyi aklından dahi geçirmemeli. Tayvan Çin’in parçasıdır, Çin’in yeniden bütünleşmesi zamanın eğilimi ve tarihin varacağı kaçınılmaz sonuçtur. Çin, Tayvan’ın bağımsızlığını savunan güçlere ve dış müdahalelere asla ödün vermeyecektir.”

Tayvan sorunun Çin’in zayıf ve kargaşa içinde olduğu bir dönemin ürünü olduğu ve ulusal canlanmayla birlikte sona ereceğini ifade eden Vang, “ABD, Tayvan’ın bağımsızlığını savunan güçleri ne kadar desteklerse desteklesin, çabası boşuna olacaktır. Başka ülkelerin iç işlerine karışmasının meşum kayıtlarına daha fazla sayfa eklemekten başka işe yaramayacaktır.” değerlendirmesinde bulundu.

“Şeref Madalyası” verildi

ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi’ye Tayvan’ı ziyaretinde, ada otoriteleri tarafından “Şeref Madalyası” tevdi edildi.

Pelosi, ziyareti kapsamında, bu sabah beraberindeki 5 kişilik kongre heyetiyle Tayvan lideri Tsai Ing-wen ile bir araya geldi.

Tsai, görüşmede, Pelosi’ye, Tayvan’daki hükümetin devamı olduğunu öne sürdüğü Çin Cumhuriyeti’nin “Uğurlu Bulutlar Düzeni” adı verilen şeref madalyası ve özel şeridini takdim etti.

Tayvan lideri, Pelosi ve heyetine kritik bir dönemde Tayvan’ın yayında olduklarını somut olarak gösterdikleri ve ABD’nin Tayvan’ın kendini savunmasına desteğini ifade ettikleri için teşekkür etti.

Tayvan’ın Çin’in artan askeri tehditlerine boyun eğmeyeceğini vurgulayan Tsai, “Ülkemizin egemenliğini kararlılıkla koruyacak, aynı zamanda demokrasi adına hattı müdafaayı sürdüreceğiz.” dedi.

Pelosi de Kongre adına kendisine tevdi edilen onur için Tsai’ye teşekkür ederken, “ABD’nin Tayvan ile dayanışması hayatidir. Tayvan’da ve dünyanın geri kalanında demokrasiyi koruma kararlılığımız değişmemiştir. Ziyaretimiz, ABD’nin Tayvan’a destek sözünü terk etmediğini açıkça göstermiştir.” dedi.

Çin’in Tayvan İlişkileri Dairesi’nden sert uyarı

Çin’de kabine işlevini yerine getiren Devlet Konseyi’nin Tayvan İlişkileri Dairesi, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi’nin Tayvan’ı ziyaretinin ardından, hükümete, “dış güçlerle ittifakla bağımsızlık arayışının felaketle sonuçlanacağı” uyarısında bulundu.

Dairenin Sözcüsü Ma Şiaoguang, yaptığı açıklamada, “(Tayvan lideri) Tsai Ing-wen ve Demokratik İlerici Parti (DPP) otoritelerini uyarıyoruz; provokatif eylemlerle ve dış güçlerle bir olarak ‘bağımsızlık’ arayışına girmek mahvınıza ve Tayvan’ın felakete sürüklenmesine yol açar.” ifadelerini kullandı.

Açıklama, Pelosi ve heyetinin sabah saatlerinde Tayvan lideri Tsai ile yaptığı görüşmenin ardından geldi.

Tayvan liderinin Pelosi’ye şeref madalyası armağan ettiği görüşmede “demokrasinin savunulması” mesajı öne çıkmıştı.

Tayvan’ın Çin’in artan askeri tehditlerine boyun eğmeyeceğini vurgulayan Tsai, “Ülkemizin egemenliğini kararlılıkla koruyacak, aynı zamanda demokrasi adına hattı müdafaayı sürdüreceğiz.” ifadesini kullanmıştı.

Öte yandan Komünist Parti yayın organı Global Times’ın haberine göre, Komünist Parti Merkez Komitesi’nin Tayvan Çalışma Ofisi de Pelosi’nin ziyaretinin ardından “ayrılıkçı faaliyetleri” nedeniyle merkezi Tayvan’da bulunan iki vakıf ile bazı şirketlere yaptırım uygulanacağını bildirdi.

Çin Dışişleri Bakanlığı, dün gece Pelosi’nin uçağının Tayvan’a inmesinin hemen ardından yaptığı açıklamada, ziyareti kınadığını bildirmişti.

Çin Savunma Bakanlığı da ada çevresinde “bir dizi askeri tatbikat” düzenleyeceğini duyurmuştu.

Nisanda planlanan ziyaret iptal edilmişti

82 yaşındaki Pelosi’nin nisanda Tayvan’a yapmayı planladığı ziyaret, COVID-19’a yakalandığı gerekçesiyle iptal edilmişti.

Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi, o günlerde Pelosi’nin Tayvan’ı ziyaretinin “tek Çin” ilkesinin tanımladığı “kırmızı çizginin aşılması” anlamına geleceği uyarısında bulunmuştu.

Pelosi, 25 yıl aradan sonra Ada’yı ziyaret eden ilk ABD Temsilciler Meclisi Başkanı oldu. Daha önce 1997’de Newt Gingrich, bu görevi yürütürken Tayvan’ı ziyaret etmişti.