Beş nükleer güçten ortak açıklama: Nükleer savaşın kazananı olmaz, asla meydana gelmemeli

Açıklama, 1968 Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması’nı (NPT) da imzalayan ve BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri olan ABD, Rusya, Çin, Britanya ve Fransa tarafından imzalandı. Bu ülkeler topluca P5 olarak da biliniyor.

The Guardian’a konuşan üst düzey bir ABD diplomatı, bazı ülkeler arasındaki gergin ilişkilere rağmen ortak metin üzerinde aylar süren P5 görüşmeleri sonrasında anlaşıldığını ifade etti.

Rusya, Çin ve Batı arasındaki gerilim birçok farklı başlık nedeniyle giderek tırmanıyor. Batı, Moskova’nın Ukrayna’yı işgale hazırlandığını iddia ederken Çin de Tayvan’a karşı askeri güç kullanabileceğinin sinyallerini vermişti. 

Beş ülkenin imzaladığı açıklamada 1985’de Cenevre’de yapılan zirvede ABD Başkanı Ronald Reagan ve SSCB lideri MihaiL Gorbaçov tarafından yapılan açıklamaya göndermede bulunuldu: “Nükleer bir savaşın kazananı olmayacağını ve asla böyle bir savaş savaşılmaması gerektiğini kabul ediyoruz”.

5 nükleer güç, stratejik riskleri azaltmanın sorumlulukları olduğunu belirtirken; en önemli sorumluluklarının da küresel gerilimlerin nükleer savaşa dönüşmemesini sağlamak olduğunu ifade ettiler.

Açıklama, normalde NPT’nin 5 yılda bir yapılan incelemesinin gerçekleştirileceği tarihe denk getirildi. İncelemenin yapılacağı konferans Omicron varyantı nedeniyle ertelendi ve bazı ülkelerin karşı çıkması nedeniyle internet üzerinden yapılamadı.