Uzmanlardan ‘Omicron’ uyarısı: Bir ay içerisinde baskın hale gelebilir

Avrupa’da vaka artışlarını etkileyen ‘Omicron’ varyantı, Türkiye’de de görüldü. Güney Afrika’da ortaya çıkan yeni Covid-19 varyantı ‘Omicron’, hızla yayılmasıyla dikkat çekiyor.

Hızlı yayılışı nedeniyle tedirginliğe neden olan yeni varyantla ilgili araştırmalar sürerken, Sağlık Bakanlığı da Covid-19 pandemisinde oluşan varyantlar ve özellikle son dönemde gündemde olan ‘Omicron’ varyantının tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de yakından takip edildiğini duyurdu.

‘İYİMSER SENARYOLAR İÇİN HENÜZ ERKEN’

Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Murat Akova, daha çok veriye ihtiyaç olduğunu vurgulayarak, “İyimser senaryonun yanı sıra bir de şu tartışılıyor, bilim çevrelerinde. Bu hastalık bu kadar hızlı bulaşıyorsa üstelik aşılı olanlar arasında da hızla yayılabiliyorsa mutasyona uğrama özelliği de daha yüksek olabilir. Bu kadar hızlı bulaşan bir virüs, daha kolay mutasyona uğrayabilir ve dolayısıyla daha dirençli, daha ciddi hastalık yapan bir versiyonuna da dönüşebilir. O nedenle iyimser senaryolar için henüz çok erken. Daha çok veriye ihtiyacımız var” dedi. 

‘İKİ BUÇUK GÜNDE BİR VAKA SAYILARI İKİYE KATLANIYOR’

Şimdiye kadar ‘Omicron’a bağlı ciddi hastalık kaydedilmediğine işaret eden Prof. Dr. Akova, çok hızlı yayılan varyant olması nedeniyle endişeyle izlendiğini belirterek, İngiltere’deki verilere de dikkat çekti.

Gelecek yıl ‘Omicron’un baskın hale geleceğini kaydeden Akova, “İngiltere’de şu andaki rakamlar, her 2,5 günde bir ‘Omicron’ vakalarının 2’ye katlandığına işaret ediyor. Henüz ‘Delta’yı baskılaması için çok erken ama en kötümser tahmine göre ocak ayının sonuna kadar, daha iyimser modellemelere göre ise 2022’nin ilk çeyreğinde tüm dünyada ‘Omicron’un baskın varyant haline geleceği yönünde. Yani ‘Delta’yı ortadan kaldırıp, silip, onun yerine baskın suş haline geleceği yönünde şu andaki tahminler. Şu ana kadar veriler, hastalığın hafif seyrettiği yönünde ancak vakaların büyük bir kısmı ya aşılılar ya da çoğu en az bir kez Covid geçirmiş yani bağışık hafızası bulunanlar. Aşısız ya da risk grubu nüfusta nasıl seyredecek; henüz bilmiyoruz. Virüsün zayıfladığı ve mevsimsel bir hastalığa dönüşeceği yönündeki iyimser tahminler için henüz erken” diye konuştu. 

‘OMİCRON, PCR TESTLERİNDE ÇIKAN BİR VARYANT DEĞİL’

İzmir Tabip Odası Başkanı Dr. Lütfi Çamlı ise “Omicron varyantı çok bulaşıcı bir varyant. Dünya Sağlık Örgütü’nün Güney Afrika’da yeni bir varyant görüldüğünü açıklaması 24 Kasım’daydı. 12 Aralık’ta da ülkemizde Omicron varyantı görüldüğü açıklandı. Ayrıca aynı sürede dünya üzerinde 50’den fazla ülkede görüldü. Dolayısıyla bu kadar hızlı yayılan bir varyantın sadece İzmir’de ya da İstanbul’da olması pek olası değil. Üstelik İzmir Valiliği, İzmir’de saptanan beş vakanın yurtdışı bağlantılı olmadığını açıkladı. Ancak sonuçta bu enfeksiyonun gelmesi için bir yurtdışı bağlantısının olması lazım” dedi.

Çamlı, varyantın Türkiye’deki durumuna ilişkin ise “Bu veriler Ankara’daki Hıfzıssıhha Genel Müdürlüğü laboratuvarlarında yapılan testlerin sonucu. Omicron, PCR testlerinde çıkan bir varyant değil. PCR testi pozitif çıkıyor ancak bunun Omicron olup olmadığını anlamak için farklı bir test yapmak gerekiyor. O testler de Hıfzıssıhha laboratuvarlarında genomik test şeklinde yapılıyor” diyerek şunları kaydeeti:

“Sayın bakanın açıklamasına göre bütün Türkiye’den PCR testi pozitif çıkanların bir kısmı Ankara’ya örneklem olarak gönderiliyor. Burada ne kadar çok örnek yollarsanız, o kadar çok varyantı erken saptama durumunuz var. Biz bunu hep vurguladık. Ülkemizde başka varyantlar, belki de Türkiye’ye özgü varyantlar olabileceğini dile getirdik. O yüzden de bu genomik test dediğimiz testlerin yaygınlaştırılması gerekiyor. Sadece Ankara’da değil, Türkiye’de bunu yapabilecek altyapıya sahip 16  tane laboratuvar var. Mesela İzmir’de Ege Üniversitesi’nin laboratuvarları var. Buralarda da bu testlerin yapılması gerekiyor.  Şu an ne kadar test yapıldığını bilmiyoruz. Ne kadar örneklem alındığını bilmiyoruz.”

DOÇ. DR. SAVAŞÇI: ÖZELLİKLE 1-2 HAFTA İÇERİSİNDE İSTANBUL’DA VAKA SAYILARI ARTABİLİR

Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Ümit Savaşçı da ‘Omicron’ varyantı ile Covid-19 vakalarında artış yaşanacağına dikkat çekerek, şunları söyledi: 

“1 ay içinde baskın form haline ‘Omicron’ olarak devam edeceğiz gibi görünüyor. Bazı olumlu etkileri de var ama bilinmeyen yönleri de var. Olumlu etkisi, özellikle Güney Afrika’daki ilk 1 haftalık yansımalar sonrası yapılan açıklamalara göre, hastaneye yatış oranlarında azalma var, daha hafif seyrettiğine yönelik açıklamalar var ve ne yazık ki 4 kat daha bulaşıcı olduğuna dair açıklamalar var. ‘Omicron’ ile vakalarda artış durumunda ne yazık ki günlük 500-1000’leri bulan ölüm vakaları da gerçekleşebilir. Bundan sonraki vaka artışlarında mücadelemiz zor olacaktır. Tedbir olarak aşıyı çok önemsiyoruz.

Bizim kliniklerimizde aşısızlar veya tek, 2 doz aşılanmada kalmış olanlar hep yatıyor. Bu hastaları ne yazık ki yoğun bakıma göndererek orada takip etmek zorunda kalıyoruz. İstanbul ve İzmir’de ‘Omicron’ vakaları görülmüştü. İstanbul sonuçta kozmopolit bir il, yurt dışından çok fazla vatandaş seyahat ediyor. Özellikle 1-2 hafta içinde İstanbul’da vaka sayılarında bir artış yaşanabilir. Özelikle aşısız eğitim seviyesindeki çocuklarda da hızlı yayılabilir, çocuklara bulaştırıcılığı biraz daha fazla. Biraz daha vaka sayılar artabilir ama öldürücülüğün azalması, bizim için sevindirici bir yan oldu. Aşısız kişilerde ve altta kronik hastalığı olanlarda nasıl gidecek, göreceğiz. Tedbiri elden bırakmayacağız. Ben hâlâ bütün toplantılarda, aile görüşmelerinde, sınavlarda maske takıyorum; 3 doz aşımı yaptırdım.” 

PROF. DR. ŞENER: TÜRKİYE’DE YAYGINLAŞMASI MARTI BULABİLİR

Sağlık Bakanlığı Koronavirüs Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Alper Şener ise ‘Omicron’un, ‘Delta’, ‘Delta Plus’ varyantlarından yaklaşık 4 kat daha hızlı bulaştığını belirtti. Prof. Dr. Şener, “Avrupa’da ilerlemesinin sebebi, Avrupa ülkelerinde aşılama oranlarının da yüzde 60’larda olmasıdır. Türkiye’de de yüzde 60’larda aşılama oranı var. Bu nedenle benim kişisel görüşüme göre, Türkiye’de ‘Omicron’ varyantının yaygınlaşması, mart ayını bulabilir. Bu zaman dilimine kadar aşılanmanın tamamlanması gerekiyor. Elimizdeki verilere baktığımız zaman virüsü kapan grubun aslında aşılı olduğunu veya hastalığı atlatmış olduğunu görüyoruz. Aşısız veya hastalıkla karşılaşmamış kişilerde bu varyantın nasıl seyrettiğine yönelik bir bilgi yok. Olgu sayılarına baktığımızda daha çok aşılı veya hastalığı atlatmış kişilerde hafif seyrettiğini biliyoruz. Çocuklarla ilgili de çelişkili veriler mevcut. Güney Afrika’da 20 çocuktan 1’inin, İngiltere’de ise 200 çocuktan 1’inin hastaneye yattığına yönelik bilgi var. Bu kadar fark varsa temkinli olmak lazım” dedi. (DHA)