Sarah Everard cinayeti sonrası İngiltere ‘polise duyulan güven kaybını’ tartışıyor

Everard’ı, polis kimliğini kullanıp zorla alıkoyan, bileğine kelepçe takıp sahte bir suçlamayla gözaltına almakla korkutan polis memuru Wayne Couzens ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı.

Londra Emniyet Teşkilatı (Metropolitan Polis Teşkilatı) Müdürü Cressida Dick, Sarah Everard cinayetiyle polise duyulan güvenin “sarsıldığını” ve “güven bağının zedelendiğini” söyledi. Dick, yaşananlardan “ders çıkarılacağını” ifade etti.

Dick, olayın teşkilatı utanç verici bir duruma düşürdüğünü söyledi ve özür diledi.

Cinayet önlenebilir miydi?

İngiltere kamuoyu ve basınında “Metropolitan Polis Teşkilatı’nı Couzens’in işlediği cinayeti önlenebilir miydi?” sorusunu tartışılıyor.

Polis, 48 yaşındaki Wayne Couzens’ın 33 yaşındaki Everard’ı öldürmeden önce kadınlara tehdit oluşturduğuna dair işaretleri kaçırdıklarını kabul etti.

Teşkilatın Couzens’in nasıl Londra’da memur olduğuna ilişkin yaptığı değerlendirmede, Couzens’in kullandığı aracın ayrı bir ‘uygunsuz teşhir’ iddiasıyla bağlantılı olduğu ortaya çıktı ama polis o dönem bu ayrıntıyı kaçırdı.

Couzens’in ‘muhtemel bir cinsel suçlu’ olduğu bilgisi, Sarah Everard’ı öldürmeden 72 saat önce teşkilata iletilmişti. 28 Şubat’ta Londra’nın güneyindeki bir fast-food restoranı, polise ‘uygunsuz teşhir’ ihbarında bulunmuş, ancak polis o dönem ‘devam eden bir soruşturmayla’ ilgili olduğu gerekçesiyle aracın Couzens ile bağlantısı tespit edilememişti.

Couzens ile ilgilil bir diğer olay da 2015’te Kent’te yaşandı. Kenti polisi yine ‘uygunsuz teşhir’ ihbarı aldı. Ama Couzens’ın adı şüpheli olarak geçmedi. Ancak araç tespit edildi. Aracın tespiti, sahibinin de Couzens olduğunu kanıtlamak için yeterli olabilirdi.

Londra Emniyeti’nin dedektiflik masası Scotland Yard Komiser Yardımcısı Nick Ephgrave, Kent polisinin ihbarı soruşturduğunu ama herhangi bir adım atmadığını söyledi.

Couzens’ın teşkilata nasıl girdiği ve kimlik, sicil sorgulamasını nasıl geçtiği de soru işareti.

Couzens ‘hakkında kadın düşmanlığı soruşturması açılan polisler arasındaydı’

Ephgrave, Couzens teşkilata girdiğinde kimlik sorgulamasındaki kontrollerin doğru yapılmamış olabileceğini ifade etti.

Ephgrave, Kent’te 2015’te yaşanan olayla ilgili soruşturmada aracın Couzens’e ait olduğu bilgisine sahip olunsaydı da sonucun değişmeyeceği kanısına varıldığını belirtti ama bunun nedenini açıklamadı.

Guardian gazetesi de Cuma günü Couzens’la ilgili yeni bilgiler paylaştı.

Gazetenin kaynaklarına dayandırdığı özel haberine göre, gözaltına alındıktan sonra telefonunda yapılan inceleme sonrası, Couzens’ın, kadın düşmanlığı, ırkçılık, homofobik mesajlar atma iddialarıyla hakkında soruşturma açılan polis memurlarının olduğu bir WhatsApp grubundaydı.

İngiltere ve Galler’de kadın mağdurlardan ve tanıkların güvenliğinden sorumlu bakanlığın atadığı ama bağımsız bir kurum olan Victims Commissioner yetkilisi Vera Baird, Guardian gazetesine Couzens’a karşı Kent’teki ihbar ve Everard cinayetinden üç gün önceki ihbarların iyi değerlendirilmemesiyle “fırsatların kaçırıldığını” söyledi:

“Bu olayların ardından tehlike işareti neden verilmedi? Müdahale edilmeliydi. Eğer bu suçlamalarda gözaltına alınsaydı, büyük ihtimal son yaptığını yapamayacaktı.”

Muhalefetten istifa çağrıları

Muhalefet, Metropolitan Polis Teşkilatı Komiseri Cressida Dick’e istifa çağrıları yapıyor.

Muhalif İşçi Partisi milletvekili Harriet Harman, İçişleri Bakanı Priti Patel’ gönderdiği mektupta, “Kadınlar polise güven duyabilmeli, onlardan korkmamalı. Kadınların polise güveni yerle bir oldu” dedi ve Dick’in istifa etmesi çağrısında bulundu.

Bir diğer istifa çağrısı da Eski Metropolitan Polisi Komiseri Parm Sandhu’dan geldi.

İçişleri Bakanı Priti Patel ise, teşkilatın yanıtlaması gereken “çok ciddi sorular” olduğunu söyledi ancak Dick’in görevine devam etmesi gerektiğini ifade etti.

İngiltere’de kadın hakları kuruluşu Women’s Aid de polise duyulan güvenin azaldığını attıkları tweet’te dile getirdi:

“Sarah Everard’ın katili şimdi ‘eski’ olan bir polis memuru. Yetkisini kötüye kullandığında hala görevdeydi ve bu iğrenç suçu işledi. Anca gözaltına alındığında görevinden de alındı. Kadınlar kendilerini nasıl güvende hissedebilir ki?”

Londra Emniyeti’nden uyarı: Sivil polisin meşruiyetini sorgulayın

Tartışmaların üzerine Metropolitan Polisi sivil polisler tarafından durdurulduğunda yapılması gerekenlerle ilgili uyarılar paylaştı.

Polis, “Sivil polisin meşruiyetini sorgulayın” dedi.

BBC muhabiri George Bowden’ın haberine göre teşkilat milletvekillerine gönderdiği mektupta, “olayın daha büyük bir sıkıntının yalnızca bir parçası” olduğu belirtildi ve halka tek başına görev yapan sivil polislere karşı yapılabilecekleri sıraladı.

Teşkilat, polislere “Diğer iş arkadaşların nerede?”, “Nereden geldin?”, “Neden buradasın?”, “Beni tam olarak neden durdurdun veya neden konuşmak istiyorsun” gibi sorular yöneltilmesi tavsiyesinde bulundu.

Sosyal medyada ve televizyonlarda da birçok kadın, gözaltına alındıklarında haklarının ne olduğunu anlattı, bilgi sahibi olunması tavsiyesinde bulundu.

Teşkilat, yanıtların teyit edilmesi ve kişinin gerçekten sivil polis olup olmadığının anlaşılması için de bireylerin telsizle operatöre ulaşmayı istemeleri gerektiğini söyledi.

Güvenin yeniden inşa edilmesi çabası için Londra’nın kalabalık bölgelerinde devriye için ek 650 yeni polis görevlendirilecek.

Diğer yandan İngiliz ‘i’ gazetesinin özel haberine göre, son 11 yılda Metropolitan Polisi’nde görevli 750’den fazla yetkili hakkında görevini cinsel istismar amaçlı kötüye kullanma iddiası var. Bu iddiaların yöneltildiği yetkililerden yalnızca 83’nün görevine son verildi.

Aynı dönem, 163 Metropolitan Polisi yetkilisi cinsel suçlardan gözaltına alındı, 38’i mahkemeye çıkıp suçlu bulundu.

Gazete haberi Bilgi Alma Özgürlüğü kapsamında 1 Ocak 2010 ile 31 Mayıs 2021 arasındaki topladıkları verilerden derledi.