Kazakistan’da muhaliflere “aşırıcılık” suçlaması

İnsan Hakları İzleme Örgütü, (HRW) Kazakistan makamlarının en az 135 muhalif hakkında “aşırıcılık” suçlamasıyla kovuşturma yürüttüğüne dikkat çekerek Kazakistan yönetimini insan haklarının ihlal edildiği konusunda uyardı.

Örgüt tarafından Çarşamba günü açıklanan raporda, otoriter bir şekilde yönetilen eski Sovyet cumhuriyetinde son üç yılda siyasi muhalifler üzerindeki baskının arttığı belirtildi. Raporda, “Kazak makamları ifade özgürlüğü hakkını ihlal ediyor” denildi.

Muhaliflere yöneltilen ve haklarında kovuşturma açılması için gerekçe olarak gösterilen “aşırıcılık” kavramının “belirsiz ve geniş kapsamlı” olduğu ifade edilen raporda, bu kavramın hükümeti eleştirenleri kovuşturmak için bir bahane olarak kullanıldığı vurgulandı.

İnsan Hakları İzleme Örgütü’nden Mihra Rittmann, raporla ilgili olarak “Kazakistan’da siyasi değişim istemek ya da değişim isteyen muhalefete sempati duyup barışçıl bir şekilde destek vermek suç işlemek değildir” değerlendirmesini yaptı.

Olaylı geçen seçimler

Kazakistan’da 10 Ocak 2021’de yapılan parlamento seçimlerinde üç parti barajı geçerek meclise girmeyi başarmıştı. Ancak seçimler bağımsız muhalefet partilerinin engellenmesi nedeniyle olaylı geçmiş, düzenlenen protesto gösterilerine katılan çok sayıda Kazak gözaltına alınmıştı.

Kasım Cömert Kemeloğlu Tokayev, 29 yıl devlet başkanlığı görevini yapan Nursultan Nazarbayev’in istifasının ardından devlet başkanlığını vekaleten üstlenmişti. Tokayev, 10 Haziran 2019’da yapılan seçimlerde de resmen devlet başkanı seçildi. Ancak ülkede eski lideri Nursultan Nazarbayev’in etkisi hâlâ hissediliyor.